Artykuły zebrane w tej książce przedstawiają propozycje rozwiązań problemów z zakresu filozofii praktycznej. Mimo, że problemy te należą do różnych dyscyplin szczegółowych, takich jak aksjologia ogólna , filozofia praktyki, etyka i filozofia polityki, proponowane rozstrzygnięcia opierają się na - opracowanych przeze mnie w książkach wcześniejszych - wspólnych zasadach określających całą filozofię praktyczną. chociaż z racji fragmentaryczności prezentowanych dociekań nie można uznać ich za system filozofii praktycznej, to jednak ze względu na jedność zasad stosowanych w poszczególnych argumentacjach można je traktować - mam nadzieję jako "elementy filozofii praktycznej uprawianej w sposób systematyczny". Konkluzje zawartych tu artykułów mają bowiem ze sobą związek logiczny - co jest też racją dla opublikowania ich w jednym zbiorze.
Autor
Konik Polny Bernarda Suitsa (1925–2007) to ewenement literatury filozoficznej na światową skalę. Urodzony w Detroit Suits spędził życie w niewielkiej odległości od rodzinnego miasta: najpierw na uniwersytecie w Chicago, a od 1966 roku na nowo utworzonym uniwersytecie w kanadyjskim Waterloo koło Toronto, gdzie pozostał do emerytury w 1994 roku. Specjalizował się w teorii gier, próbował sił w poezji i prozie, ale jego twórczość daje się streścić równie krótko: był autorem tej jednej książki (1978). Za to książki niepowtarzalnej pod względem dialogowej formy literackiej, a także pod względem wnikliwości rozważań, których zasadniczym tematem jest gra. Tytułowy konik polny jest jej ilustracją – ona zaś w myśl oryginalnej definicji Suitsa polega na „dobrowolnym pokonywaniu niekoniecznych przeszkód”. Suits neguje tym samym myśl Wittgensteina, że gra jest niedefiniowalna, choć upodobaniem do paradoksów i błyskotliwym umysłem bardzo go przypomina. Ta fabularyzowana filozofia pełna dramatycznych zwrotów intelektualnej „akcji” nie jest wcale błaha – zdaniem autora namysł nad grą kieruje nas do fundamentalnych kwestii ludzkiej egzystencji, do sprawy sensu życia i modelu szczęścia. Nieakademicka gra autora jego filozofią gry sprawiła jednak, że Konik… uchodzi dziś za najbardziej niedocenione dzieło filozoficzne XX wieku.
Niedawno zmarły Arthur C. Danto (1924–2013) należał do najbardziej znanych amerykańskich filozofów sztuki. Był wszechstronnym myślicielem, który początkowo, w latach 60. XX wieku, starał się z perspektywy filozofii analitycznej przyswoić Ameryce myśl „kontynentalną” (Nietzsche, Sartre). W latach 70. powrócił do dziedziny, od której zaczął w młodości (studiował malarstwo). W Czym jest sztuka, swojej ostatniej książce (2013), objaśnia sformułowaną przez siebie definicję sztuki jako „ucieleśnionego znaczenia”. Tą definicją chce objąć zarówno dzieła „mimetyczne”, jak i nieprzedstawiające. W celu historycznej ilustracji swego podejścia skupia się na kilku przykładach składających się na poszczególne rozdziały eseju: freski w Kaplicy Sykstyńskiej, Duchamp, Warhol, fotografia artystyczna. Te frapujące intelektualnie rozważania nazywa raczej filozofią sztuki niż estetyką, przy czym, trzeba dodać, jest to filozofia bardziej analityczna niż kontynentalna. Zgodnie ze współczesną tendencją w samej sztuce Danto nie uważa piękna za czynnik definiujący i pozostawia je sferze tradycyjnej estetyki. Jego definicja może być punktem wyjścia do dalszego namysłu, do zapytania na przykład, czy każde „ucieleśnione znaczenie” jest dziełem sztuki, czy artystyczne „ucieleśnienie” nie wyróżnia się czymś szczególnym. Już choćby dla takich myślowych wyzwań warto zajrzeć do tej książki, inspirującej i otwierającej nowe perspektywy na świat sztuki.
Podręcznik zawiera podstawy wiedzy o retoryce i jej zastosowaniach zwłaszcza w medioznawstwie i dziennikarstwie. Składa się on z czterech części, z których pierwsza obejmuje przegląd systemu retorycznego, zaś pozostałe - omówienie najnowszych nurtów badawczych w retoryce, pojęcia z zakresu retoryki dziennikarskiej oraz retoryki tekstualnej. Takie powiązanie tematów pokazuje, że retoryka zarówno dostarcza narzędzi badawczych dla analiz medialnych, jak i organizuje dyskurs w mediach i o mediach.
Publikacja ma charakter dydaktyczny i jest oparta na aktualnej literaturze z zakresu retoryki i nauk o mediach. Może stanowić jedną z podstawowych lektur na studiach dziennikarskich, polonistycznych, kulturoznawczych i neofilologicznych oraz na kierunkach związanych z dyskursem medialnym i publicznym (politologia, socjologia). Jej hasłowy układ pozwala na szybką orientację w treści, a wskazana literatura umożliwia dalsze, samodzielne pogłębianie wiedzy. Podręcznik może być również wykorzystywany przez nauczycieli na lekcjach języka polskiego w szkołach ponadpodstawowych.
Teoria intencjonalności wpisuje się w tradycję postawionego przez Kartezjusza problemu pomostu między niematerialnym światem myśli i materią, między duszą i ciałem, między myśleniem i rozciągłością. We współczesnej filozofii umysłu zagadnienie to funkcjonuje jako problem ciała i umysłu. Pytanie brzmi: jak to możliwe, że stany mentalne mogą odnosić się do świata zewnętrznego, a nawet wywołują skutki w świecie materialnym i, vice versa, w jaki sposób zjawiska fizyczne oddziałują na procesy mentalne? John Searle należy do gwiazd pierwszej wielkości światowej filozofii. Zasłynął przede wszystkim jak twórca teorii aktów mowy. Mniej znane są jego filozoficzne dociekania na temat intencjonalności, które posłużyły za temat niniejszej książki.
Hegemonia i władza. Filozofia polityczna Antonia Gramsciego i jej współczesne kontynuacje skupia się na najważniejszych elementach politycznej filozofii Antonia Gramsciego – teorii państwa, koncepcji społeczeństwa obywatelskiego, zdrowego rozsądku i intelektualistów – by na ich podstawie zaproponować ujęcie władzy z perspektywy kluczowego dla autora Zeszytów więziennych pojęcia – hegemonii. Według Antonia Gramsciego kluczem do zrozumienia współczesnej polityki jest relacja pomiędzy władzą a społeczeństwem oraz sama dynamika rozwiniętych społeczeństw kapitalistycznych. Ta ostatnia sprawia, że celem polityki jest osiąganie konsensusu, wygrywanie przyzwolenia, a nie stosowanie bezpośredniego przymusu. Dla włoskiego filozofa władza nie jest związana jedynie z instytucjami państwa, ale upowszechnia wartości i idee, wpływa na funkcjonowanie instytucji społecznych, reprodukuje się w kulturze popularnej czy wiedzy potocznej, kształtuje dominujący światopogląd.
Książka analizuje również dwa rozwinięcia filozofii Gramsciego. Pierwszym z nich są prace szkoły z Birmingham, która nie tylko twórczo rozwinęła koncepcję hegemonii, ale również użyła jej do szeregu empirycznych analiz kultury współczesnej. Drugą kontynuacją Gramsciańskiej myśli jest filozofia Ernesta Laclaua i Chantal Mouffe. W swojej słynnej Hegemonii i socjalistycznej strategii dokonali oni reinterpretacji myśli włoskiego filozofa, używając do tego narzędzi postrukturalistycznej filozofii dyskursu, wprowadzając zupełnie nowe odczytanie pojęcia hegemonii.
Ryszard Kilvington (około 1302–1361) to niewątpliwie jeden z tych myślicieli, którzy świadomie i z niekłamaną satysfakcją wychodzili poza ustalone w ich czasach ramy postępowania naukowego. Po uzyskaniu doktoratu z teologii, czyli najwyższego wówczas stopnia wykształcenia uniwersyteckiego, Kilvington porzucił naukę na rzecz kariery politycznej i kościelnej. Mimo to, jego wkład w rozwój czternastowiecznej filozofii przyrody był tak znaczący, że uznawany jest współcześnie, wraz z Tomaszem Bradwardinem, za założyciela tzw. Szkoły Oksfordzkich Kalkulatorów. Szkoła ta znana jest dzięki wprowadzeniu metod matematycznych do, z ducha Arystotelesowskiej, filozofii scholastycznej.
Niniejsza monografia to pierwsza publikacja w języku polskim przedstawiająca wkład Ryszarda Kilvingtona w toczący się na Uniwersytecie Oksfordzkim w początkach wieku czternastego spór o istnienie niepodzielnych, nieskończenie małych atomów tworzących całość rzeczywistości przyrodniczej. Jak się wydaje, sam problem złożenia wszystkich wielkości ciągłych Kilvington uznał a priori za rozwiązany, ale temat ten zainspirował go do przedyskutowania wszystkich związanych z nim wątpliwości, np. pozornej niepodzielności kąta zawartego pomiędzy okręgiem i styczną. Debata dotycząca struktury kontinuum stała się nadto dla Kilvingtona okazją do analizy takich problemów, jak: kwestia adekwatności praw matematycznych do praw przyrody, różnego rozumienia takich samych, wydawałoby się podstawowych i oczywistych, terminów i pojęć w dziedzinie geometrii oraz filozofii przyrody czy też istnienia wielkości i mnogości nieskończonych. Zaproponowane przez filozofa rozwiązanie tego ostatniego problemu jest zaskakująco bliskie temu, które wypracował pod koniec dziewiętnastego wieku Georg Cantor i które jest jednym z elementów współczesnej matematyki. Niniejsza monografia zaciekawić powinna nie tylko osoby zainteresowane historią filozofii średniowiecznej, lecz także matematyków i fizyków, którzy chcieliby poznać i prześledzić kręte ścieżki rozwoju nauki przednowożytnej.
Tom jest kontynuacją serii wydawniczej Archiwum „Kultury” upowszechniającej źródłowe badania związane z dziejami paryskiej „Kultury” oraz Instytutu Literackiego w Maisons-Laffitte. Ta niezwykle żywa i przykuwająca uwagę wymiana osobistych poglądów obu korespondentów jest źródłem informacji na temat ewolucji poglądów, starć ideowych i klimatu opinii dominujących w niezwykle ważnej części polskiej elity intelektualnej, daje nam możliwość spojrzenia niejako za kulisy wielu kluczowych wydarzeń najnowszej historii, np. okoliczności powstania takich tekstów Kołakowskiego, jak „Tezy o nadziei i beznadziejności” czy „Sprawa polska”, które inspirowały opozycję demokratyczną lat siedemdziesiątych w PRL-u, m.in. powstanie Komitetu Obrony Robotników.
Książka w wyjątkowo głęboki i ciekawy sposób łączy bogactwo tematyki prawdy (jakie się pojawiło w ciągu wieków w różnych nurtach myśli filozoficznej) z szeroko pojętym życiem. Ta nowatorska metoda pozwala czytelnikowi - w sposób wręcz obrazowy - zastanowić się i odróżnić, czy przykładowo w danym nurcie filozoficznym, i wynikających z jego uwarunkowań społecznych (politycznych i gospodarczych), mamy rzeczywiście do czynienia z przeżywaniem prawdy czy raczej z ideologicznym od niej ""odpryskiem""? I mimo, że współczesność w wielu aspektach życia odrzuca lub zniekształca pojęcie prawdy - to na długą metę gwarantem harmonijnego rozwoju człowieka może być jedynie perspektywa przeżywania i naszego zobowiązania wobec prawdy.
Książka ks. dra Piotra Studnickiego ma charakter interdyscyplinarny, sięgający zarówno do przesłanek filozoficznych, jak i teologicznych oraz pedagogicznych. Daje ona wyczerpującą odpowiedź, na szereg istotnych pytań takich jak: czym jest dialog, jaka jest jego istota z punktu widzenia filozofii oraz teologii, na czym polega dialogiczny charakter komunikacji interpersonalnych, jakie są podstawy dialogu w edukacji oraz jakie warunki należy spełnić by móc osiągnąć pełnię dialogu? Są to ważne pytania, powiedziałbym, kluczowe kwestie wprowadzające Czytelnika w samo źródło prawdy o dialogu. Takie ujęcie dialogu - w toku którego następuje wymiana myśli, jest zapewniony kontakt intelektualny i emocjonalny pomiędzy uczestnikami rozmowy, szanowana jest podmiotowość jego uczestników, wczuwanie się w świat partnerów dialogu, rozumienie ich, gotowość do odstąpienia od własnego stanowiska w świetle przedstawionych argumentów – daje podstawę do potraktowania dialogu jako wartości. (…) Książkę tę gorąco polecam studentom teologii, jak i pedagogiki, a także rodzicom i nauczycielom. Polecam wszystkim tym, którzy chcą wzbogacić swoją wiedzę o dialogu.
Prof. dr hab. Marian Śnieżyński
„Rocznik Tomistyczny” jest miejscem ogłaszania studiów tomistycznych, forum dyskusji naukowych, platformą popularyzacji spuścizny tak filozoficznej jak i teologicznej św. Tomasza z Akwinu. Wydawany jest przez środowisko tomistów warszawskich, które tworzył i któremu patronuje profesor Mieczysław Gogacz. On też wyznaczył określone ramy uprawiania tomizmu: chodzi o tomizm wynikający z myśli Tomasza z Akwinu jako istotny nurt filozofii współczesnej, charakteryzujący się konsekwentnym ujmowaniem wszelkich zagadnień filozoficznych najpierw od strony esse (istnienia) bytu, a dopiero w następnej kolejności podejmujący problematykę istoty, własności, relacji. „Rocznik” nie jest jednak zamknięty na inne środowiska tomistyczne. Wszelkie teksty tomistyczne będziemy publikować. Pragniemy raczej łączyć wysiłki tomistów niż je rozpraszać.
Książka-drogowskaz, klasyczna autobiografia, która opowiada jego własnymi słowami historię życia Gandhiego.
M.K.Gandhi to jedna z najbardziej inspirujących postaci dwudziestego wieku, propagator pacyfizmu jako środka walki politycznej i jeden z twórców współczesnej państwowości indyjskiej.
Jest to klasyczna autobiografia, która opowiada jego własnymi słowami historię życia Gandhiego oraz tego, jak rozwijał swoją koncepcję niestosowania przemocy oraz biernego oporu, która utorowała Indiom drogę do niepodległości i stała się podstawą wielu ruchów niepodległościowych.
Istoty wirtualne wikłają siebie i nas – ludzi – w liczne napięcia między tym, co realne, a tym, co wirtualne, tym, co mentalne, a tym, co cielesne, tym, co własne, i tym, co cudze, a także tym, co symboliczne, reprezentacjonistyczne, a tym, co wymyka się symbolizacji. Nawet jeśli niektórzy filozofowie uznali, iż różnice między tymi opozycjami zostały zniesione, właśnie rzeczywistość wirtualna wywołuje je na nowo i każe zrewidować pytania o ich ważność. Awatary, czyli wirtualne istoty żyjące w symulowanych fizycznych środowiskach, stanowią punkt odniesienia dla moich rozważań na temat wirtualnego Ja. Na przykładzie gry Second Life przyglądam się, jak przebiega budowanie wirtualnej postaci. Szczególną uwagę zwracam na aspekt fenomenologii percepcji i motoryki wirtualnego ciała. Chatboty – wirtualne istoty, których zadaniem jest konwersowanie z ludźmi i udzielanie im niezbędnych informacji, podnoszą wiele kwestii istotnych z punktu widzenia problematyki relacji Ja – świat zewnętrzny, w szczególności zaś intersubiektywności doświadczenia. Dlatego też są moim wirtualnym Innym.
Uniwersytet umiera. Znalazł się w śmiertelnym zagrożeniu. Temu właśnie zagrożeniu poświęcony jest nowy tom naszego kwartalnika. Czytelnik znajdzie w nim nie tylko diagnozę obecnej sytuacji, lecz także teksty dzisiaj już historyczne, rzucające jednak światło na nasze położenie. Procesy agonalne, choć ostatnio wyraźnie się nasiliły, nie zaczęły się wczoraj. Trzeba na nie patrzeć w szerszej perspektywie.
Książka ""Od Witelona do Karola Wojtyły. Z dziejów polskiej aksjologii i filozofii kultury"" to kolejne autorskie dzieło prof. Bogumiły Truchlińskiej. I tym razem ta znakomita znawczyni filozofii i polskiej kultury, specjalizująca się zwłaszcza w myśli dwudziestolecia międzywojennego, zaprasza nas w obszary, które zna doskonale i którym poświęciła już kilka wcześniejszych książek. Tym razem nie jest to tylko kolejna monografia naukowa, lecz publikacja mająca na celu pokazać, jak poprzez poglądy i system wartości wybitnych Polaków (a nie tylko poprzez czyny oręża) kształtowała się swoista polonitas, wiodąc szlakiem od Witelona do Karola Wojtyły. [Z recenzji dr. hab. Roberta T. Ptaszka, prof. KUL]
Anzelm z Canterbury, inaczej Anzelm z Aosty (1033-1109), święty, teolog i filozof, z pochodzenia Włoch, benedyktyn. Był doktorem Kościoła, twórcą zasady "wiara szukająca rozumienia". Uważany jest za ojca scholastyki. Sformułował tzw. dowód ontologiczny na istnienie Boga.
Nearly three decades after the publication of the ground-breaking Foundations of Cognitive Grammar (vol. 1, 1987), the framework devised by Ronald W. Langacker for a cognitively-grounded account of language has not lost momentum. After a long period during which the major descriptive constructs were laid out for the linguistic community and applied in numerous analyses of language data, Cognitive Grammar continues to probe deeper with an ever-increasing acuity. This volume, a record of a series of lectures Langacker gave at UMCS, Lublin, Poland, in May 2014, is concerned with nominal structure. The author presents an impressively detailed account of how nominals link with cognitive processes, allowing conceptualizers to construe aspects of their experience for purposes of linguistic symbolization.
The Editors (Adam Głaz, Hubert Kowalewski, Przemysław Łozowski)
Myślenie ciała to najnowsza praca Richarda Shustermana, w której ten amerykański filozof zarówno pogłębia swoją refleksję nad cielesnością, jak i rozszerza ją o nowe zakresy tematyczne. W książce tej spekulatywne eksploracje skonfrontowane zostają z konkretnymi zjawiskami z najrozmaitszych sfer życia społecznego, zaś obok analiz dzieł filozofów takich jak Richard Rorty, Maurice Merleau-Ponty, Ludwig Wittgenstein czy Edmund Burke znaleźć można autobiograficzne narracje czy praktyczne wskazówki dotyczące somatycznej introspekcji. Jest tu buddyzm zen, architektura postkrytyczna oraz performatywność fotografii; są wojny kulturowe, sztuki erotyczne i patologie konsumpcji. A całości patronuje milczące, lecz myślące ciało – czasem niepokojące, nigdy do końca nie zgłębione i zawsze obecne tło naszych wszelkich działań.
W Sadze metafizycznej Stanisław Rainko z jasnością i precyzją kontynuatora szkoły lwowsko-warszawskiej mierzy się z klasycznymi zagadnieniami ontologicznymi i ich rozmaitymi ujęciami – od Kartezjusza i Kanta poprzez Husserla, Heideggera i Sartre’a po Wittgensteina, Poppera i Quine’a. Z rozważań nad relacją między cogito a światem, zbiorami i całościami oraz byciem a bytem wysnuwa wniosek o nieprzezwyciężalnym rozszczepieniu ontologicznym świata. Źródłem tego rozszczepienia jest byt ludzki.
Czym jest filozofia ekonomii? Dlaczego ekonomiści interesują się filozofią?
Jaka jest natura modeli ekonomicznych? Czy teorie ekonomiczne są wolne od sądów wartościujących?
To jedne z ważniejszych pytań poruszanych w książce, która jest zbiorem tekstów poświęconych filozoficznej refleksji nad ekonomią jako nauką, w szczególności historii związków filozofii i ekonomii, metodologii ekonomii
oraz relacji zachodzących między ekonomią a etyką.
Jest rzeczą naturalną, że nowe generacje polskich uczonych dołączają obecnie do rosnącego międzynarodowego nurtu badań w zakresie filozofii ekonomii, wnosząc do niej swój wkład. Niniejsza antologia stanowi imponujący i aktualny przegląd wielu najbardziej istotnych zagadnień w tej dziedzinie.
Prof. Uskali Mäki
Ważną zaletą i osiągnięciem prac zamieszczonych w recenzowanym tomie jest wszechstronne i zarazem krytyczne przedstawienie głównych sporów, poszukiwań i propozycji metodologicznych związanych z rozwojem nauk ekonomicznych, prezentowanych w literaturze światowej.
Prof. Jerzy Wilkin
Ten produkt jest zapowiedzią. Realizacja Twojego zamówienia ulegnie przez to wydłużeniu do czasu premiery tej pozycji. Czy chcesz dodać ten produkt do koszyka?
