Ireneusz Kania (1940-2023) był tłumaczem, pisarzem, filozofem, poliglotą i polihistorem, szarą eminencją kultury polskiej (m.in. partnerem w dialogu z Czesławem Miłoszem o buddyzmie i Emmanuelu Swedenborgu). Przekładami ponad 120 książek z kilkunastu języków - starożytnych i nowożytnych, europejskich i azjatyckich - wypełnił całą bibliotekę. Tłumaczył wszystko: od poezji, przez prozę artystyczną, aż po prace naukowe, głównie humanistyczne (z naciskiem na religioznawstwo), ale także z zakresu historii nauk ścisłych. Dzielił się z polskim czytelnikiem własnymi fascynacjami kulturą rumuńską i żydowską Kabałą. Szczególnie zależało mu na wzbogaceniu kultury polskiej o książki poświęcone tradycjom indyjskim, zwłaszcza buddyzmowi. Opublikował kilka książek autorskich, w tym dwa zbiory esejów: Ścieżka nocy oraz Dług metafizyczny.z PosłowiaMarcin Trzęsiok - teoretyk muzyki i filozof, wykładowca Akademii Muzycznej im. Karola Szymanowskiego w Katowicach. W latach 1999-2000 studiował na Uniwersytecie Wiedeńskim (stypendium im. J.G. Herdera otrzymane z rekomendacji H.M. Góreckiego). W roku 2006 uzyskał z wyróżnieniem tytuł doktora filozofii na Uniwersytecie Jagiellońskim. Laureat Nagrody Sekcji Muzykologów Związku Kompozytorów Polskich im. ks. prof. Hieronima Feichta (2011) oraz Nagrody Honorowej Związku Kompozytorów Polskich (2015). Członek rady programowej Festiwalu Katowice Kultura Natura. Autor książek: Krzywe zwierciadło proroka. Rzecz o Księżycowym Pierrocie Arnolda Schonberga (Katowice 2002); Pieśni drzemią w każdej rzeczy. Muzyka i estetyka wczesnego romantyzmu niemieckiego (Wrocław 2009, w serii "Monografie" Fundacji na Rzecz Nauki Polskiej); Dyptyk tragiczny. Muzyka i mit w "Królu Edypie" i "Apollu" Igora Strawińskiego (Katowice 2015); Muzyka doświadczenia. Eseje i studia (Kraków 2023). Tłumacz tekstów o muzyce z języka angielskiego, francuskiego i niemieckiego.Joanna Zach - literaturoznawczyni, kierownik Ośrodka Badań nad Twórczością Czesława Miłosza na Wydziale Polonistyki Uniwersytetu Jagiellońskiego. Zajmuje się poezją szeroko rozumianego modernizmu, od zjawisk prekursorskich po modernizm XX wieku i jego odmiany schyłkowe w literaturze najnowszej. Najwięcej prac poświęciła twórczości Cypriana Norwida i Czesława Miłosza, badając związki pomiędzy sztuką poetycką a refleksją filozoficzno-antropologiczną. W latach 1994-1999 lektorka języka i literatury polskiej na Uniwersytecie Helsińskim; od roku 2000 do 2002 członkini Międzynarodowego Stowarzyszenia Pisarzy i Intelektualistów "Helsinki Forum". Stypendystka Oxford University (St. Anne's College) i Harvard University (staż pod kierunkiem prof. Stanisława Barańczaka); w roku 2005 Podlich Distinguished Fellow w Claremont McKenna College w Kalifornii. Członkini Rady Programowej Międzynarodowego Festiwalu Literackiego im. Czesława Miłosza w Krakowie, jurorka Wrocławskiej Nagrody Poetyckiej "Silesius".
Debiutancki tom poezji Kalmana Segala z 1952 roku to poezja jidysz przesiąknięta pamięcią aszkenazyjską. Przywołuje przestrzenie Itzika Mangera i Marca Chagalla, jego bratniej duszy. Wspomnienia o rodzinie, domu, młodości w shtetlu i idyllicznym krajobrazie Karpat są przejmującym świadectwem potęgi miłości i przywiązania. Pamięć pozostaje bezpieczną przystanią w obliczu przemocy totalitarnej, umożliwia dążenie Segala do lepszej przyszłości, która dla niego oznacza pracę nad sumieniem człowieka. Debiutancki tomik poezji podkreśla głębokie zakotwiczenie w kulturze i systemie wartości żydowskich. Zagłada oznaczała też, że zamilkł jidysz. Żydzi byli prawie pozbawieni religijnych i wspólnotowych form życia narodowego, tożsamość żydowska mogła się wydawać mistyczna, niezrozumiała dla otoczenia i niekiedy nawet – dla nich samych. Segal pisze na rzecz przetrwania Yidishkayt. Nie dożył odrodzenia zainteresowania językiem jidysz w latach 90., ale jego pierwszy tomik poezji pozostaje, 74 lata po pierwodruku, ważnym dokumentem historycznym. Kalman Segal odniósł sukcesy w Polsce Ludowej, publikując w latach 1956–1969, w znacznych nakładach, aż 18 książek w języku polskim. Do wczesnych zbiorów poezji w języku jidysz z lat 1952–1954 doszły cztery utwory prozatorskie w jidysz: Getraye libe (Wierna miłość, 1960), Sheyd-vegn (Na rozdrożu, 1961), A sztetl baym son (Sztetl nad Sanem, 1965), Der tayvl in sztetl (Diabeł w Sztetlu, 1967), a w Izraelu dodatkowo czwarty zbiór wierszy Gezegenung (Pożegnanie, 1979). Po śmierci wydane zostały: w Jerozolimie zbiór opowiadań Vu shmeterlingen shvebn (Tam, gdzie motyle fruwają, 1981), oraz po polsku napisane opowiadanie Błękitna kawiarnia (Sanok 2017) i epiczne opus magnum pisarza, powieść Jeszcze żyjemy (Kraków 2020). Książki Segala były tłumaczone na hebrajski ivrit podczas życia autora, a od 2018 roku –na niemiecki.• Urodzony 29 grudnia 1917 r. w Sanoku.• Dzieciństwo i młodość spędził na Podkarpaciu, w Sanoku, Trepczy i Lesku.• Wygnanie – w Związku Radzieckim (1939–1946), podczas gdy na ziemiach polskich szalała Zagłada (1939–1944).• Powrócił latem 1946 r. z ZSRR do PRL-u, uciekł do amerykańskiej strefy okupacyjnej na terenie Austrii. • Pracował jako nauczyciel i wychowawca ocalałych żydowskich sierot w Strobl koło St. Wolfgang (1946–1948). • Powrócił do PRL-u jesienią 1948; nieudana próba nielegalnej emigracji i kilkumiesięczne osadzenie w więzieniu.• Od 1949 r. – adaptacja do sytuacji politycznej. • Dnia 9 listopada 1969 r. opuścił PRL. • Od 17 marca 1970 r. przebywał w Izraelu; mając 53 lata, stał się „pisarzem na wygnaniu”. • Zmarł 18 maja 1980 r. w Jerozolimie w Izraelu.
Czytać wybiórczo – czytać całościowo? Rzadko się zdarza, że poeta w jednym wierszu zawiera główne przesłanie swej twórczości, formułuje myśl, która stanowi fundament jego wizji świata i człowieka. Częściej natomiast dzieje się tak, że ta główna idea wpisywana jest – w różnym lub artystycznie zbliżonym kształcie – w licznych utworach, stanowi (wyrazisty lub mniej dobitnie wyrażony) lejtmotyw całego dorobku twórczego, stopniowo powstającego przez wiele lat aktywności poetyckiej. Ale to właśnie ta myśl, która odnosi się do fundamentalnych kwestii ludzkiej egzystencji oraz podstaw życia zbiorowego, stanowi zwornik całej twórczości autora Satyr, Listów z wierszami i Wierszy różnych. Przypadek i istota, okoliczność i natura rzeczy – takie bieguny wyznaczają obszar poznawczych penetracji ludzkiego istnienia w świecie w wierszach Krasickiego. Od ich właściwego rozpoznania i zastosowania w codziennych zachowaniach zależy fortunność egzystencji człowieka. Bo to właśnie on, człowiek staje się najważniejszym punktem dookolnego świata, jako jego podmiot, a zarazem obserwator, skłaniany do wnikliwości i uwagi. „Co ty – to jest istotą”. Krasickiego wizja rzeczywistości jest głęboko humanistyczna, ma jasno wyznaczone centrum, którego nie zasłaniają żadne przypadkowe okoliczności i uwarunkowania „zepsutego świata”. Odzyskać jego postać oczyszczoną z ludzkich błędów, niedoskonałości i występków – czy to możliwe? Takie pytanie stawiają przed czytelnikiem wiersze Ignacego Krasickiego. Teresa Kostkiewiczowa
Książka przedstawia życie i osiągnięcia naukowe Witelona z Polski, wybitnego trzynastowiecznego polihistora; pierwszego polskiego filozofa, a także matematyka, fizyka – badacza natury, dyplomatę, astronoma, medyka i psychologa. Studiował on w Paryżu i Padwie. Jego najważniejsze dzieło pt. Perspektywa znacząco wpłynęło na życie intelektualne Europy. Autor publikacji, opierając się na własnych tłumaczeniach i analizach, koryguje powszechny błąd uznawania Witelona za neoplatonika i wyznawcę metafizyki światła. Wykazuje, że jego poglądy kształtowały się pod wpływem arystotelizmu, odnowionego w XIII wieku, i empiryzmu Rogera Bacona. Witelo był prekursorem estetyki nowożytnej opartej na obserwacji i doświadczeniu. To on odkrył i opisał zjawisko równoczesnego kontrastu barwnego (znane dzisiaj jako prawo Chevreula). Leonardo da Vinci przejął do swojego Traktatu o malarstwie zjawisko opisane w dziele Witelona bez podania źródła. Publikacja prostuje liczne błędy w przekładach Perspektywy (m.in. u Tatarkiewicza i Venturiego), które doprowadziły do fałszywej interpretacji myśli Witelona. Napisana przystępnym językiem książka jest cenna zarówno dla badaczy, jak i wszystkich zainteresowanych historią filozofii, estetyki, metodologii i historią Polski.Rozważania Jarosza, bogato ilustrowane źródłami i porównaniami z różnymi stanowiskami innych współczesnych mu autorów, podważają neoplatońskie ujęcie filozoficznego kontekstu optyki Witelona. Nie mnie rozstrzygać tę kontrowersję historyczno-interpretacyjną – argumenty Jarosza zasługują na uwagę jako umotywowana próba nowej wykładni poglądów Witelona.Z przedmowy Jana WoleńskiegoJAN JAROSZ ̶ historyk, filozof i historyk sztuki. Uzyskał trzy dyplomy Uniwersytetu Jagiellońskiego. Ukończył studia doktoranckie z filozofii i historii. Opublikował kilkadziesiąt artykułów publicystycznych i naukowych, w tym rozprawę o Witelonie, pierwszym polskim filozofie z XIII wieku („Acta Mediaevalia” 1995, t. VIII). Autor eseju biograficznego o księżnej Dąbrówce, żonie Mieszka I, pt. Księżna Polski Dobrawka (ok. 945–977). Zajmuje się także historią najnowszą ̶ wydał w formie książkowej krytyczną ocenę podręcznika do historii Poznać przeszłość. Wiek XX. Jego kolejna publikacja (w druku) to: Naród, kultura i historia w personalizmie fenomenologicznym Karola Wojtyły – Jana Pawła II. Za działalność na rzecz niepodległości i pracę dla kraju odznaczony Krzyżem Komandorskim Orderu Odrodzenia Polski oraz Krzyżem Wolności i Solidarności.
Do rąk czytelnika trafia II tom Pism wybranych Władysława Stróżewskiego. Tym razem skoncentrowany na dwóch zasadniczych fenomenach metafizycznych: istnieniu i negatywności. Unikalność prezentowanego tomu polega na tym, że zebrane teksty (powstałe na przestrzeni ponad 60 lat!) układają się w zwarty traktat metafizyczny, ugruntowany metodologicznie w głębokiej erudycji i znajomości źródeł, szczególnie neoplatońskich i średniowiecznych, ale także w głębokim przywiązaniu do dialektyki i fenomenologii. Publikowane w tomie materiały, niektóre - jak fragmenty napisanej pod kierunkiem Stefana Swieżawskiego pracy magisterskiej o Pseudo-Dionizym czy rozprawa habilitacyjna - pierwszy raz, pozwalają na to, by uchwycić nowatorski charakter projektu metafizycznego Stróżewskiego. Nazywam go w tekście wprowadzającym: apofatyczną metafizyką egzystencjalną, kładąc nacisk na to, że istnienie, będące granicą analizy bytu i główną jego konstytuantą, integralnie i nierozdzielnie powiązane jest z negacją. Apofatyka wprowadza rys negatywny, rozważania egzystencjalne zaś afirmują pozytywność, a zespolenie tych dwóch elementów wprowadza nową, niespotykaną we współczesnej myśli metafizycznej jakość w badaniach filozoficznych. Wyłaniający się z tego tomu Władysław Stróżewski to filozof systematyczny, metodologicznie zorientowany na uzasadnienie swoich tez, a nade wszystko odkrywczy, odważny i przełomowy, a to oznacza: otwierający perspektywy badawcze dla następnych pokoleń.Sebastian Kołodziejczyk
Książka "Naprzeciw Tatr" to pierwsze opracowanie literackich i kulturowych przedstawień Gorców - pasma górskiego przez długi czas pozostającego w cieniu dominującej narracji o Tatrach. Autorka rekonstruuje geografię wyobrażoną regionu, pokazując Gorce nie jako neutralne tło, lecz jako przestrzeń nasyconą znaczeniami: pamięcią, dziedzictwem kulturowym górali, duchowością, a nawet baśniowością. Na podstawie rozległych kwerend, obejmujących zarówno teksty kanoniczne, jak i zapomniane i trudno dostępne, porządkuje sposoby przedstawiania Gorców od XIX wieku po współczesność. Analizom literackim towarzyszy szeroko omówione tło historyczne, kulturowe i geograficzne. Łącząc narzędzia nowego regionalizmu, geokrytyki i badań nad przestrzenią, autorka wydobywa poetykę gorczańską - odrębną i od ujęć ogólnogórskich, i od utrwalonej w polskiej kulturze poetyki tatrzańskiej. To ważna propozycja dla badaczy literatury górskiej, kultury Karpat i beskidzkiego regionalizmu, ale także dla wszystkich, którzy chcą spojrzeć na Gorce jako na miejsce złożone z wielu warstw znaczeń.dr Maria Kościelniak-Woźniak - pisarka, historyczka literatury, badaczka kultury górskiej i popularyzatorka wiedzy o historii turystyki. Od 2018 roku naukowo zajmuje się literaturą górską, historią chodzenia po górach oraz sposobami opowiadania o górach w kulturze. Na Uniwersytecie Wrocławskim prowadziła autorskie zajęcia "Góry w popkulturze", publikuje artykuły naukowe i popularnonaukowe, występuje na konferencjach oraz festiwalach górskich. Jest autorką podcastu Górskie Historie, w którym łączy zacięcie badawcze z pasją do upowszechniania wiedzy. W swojej pracy pokazuje góry jako przestrzeń kultury, pamięci, historii i wyobraźni.
Monografia ukazuje środowisko anglistów w strukturze szkolnictwa wyższego Lwowa od wieku XIX do końca II wojny światowej. Z uwagi na zakres podjętych badań stanowi ona pierwsze całościowe opracowanie tematu. Najwięcej uwagi poświęcono Katedrze Filologii Angielskiej na Uniwersytecie Jana Kazimierza, działalności naukowej jej kierownika – i jedynego pracownika – Władysława Tarnawskiego oraz różnym sferom jego zainteresowań. Tarnawski był nie tylko historykiem literatury angielskiej i tłumaczem Szekspira; aktywnie angażował się także w politykę w duchu Narodowej Demokracji, co znalazło odzwierciedlenie w jego publicystyce. W okresie okupacji sowieckiej (1939–1941) do katedry dołączyło grono współpracowników, głównie pochodzenia żydowskiego, z których większość zginęła w czasie wojny. Książka omawia także działalność lektorów języka angielskiego na uniwersytecie i pozostałych uczelniach Lwowa. Autorka zrekonstruowała zawiłe koleje losów wielu nieznanych lub zapomnianych dziś postaci, przedstawiając je w formie szkiców historyczno-biograficznych. Atutem publikacji jest bogaty materiał faktograficzny wyekscerpowany ze źródeł, na które składają się zasoby polskich i zagranicznych archiwów, genealogiczne bazy danych oraz polsko-, angielsko- i niemieckojęzyczne archiwa prasowe.
Krakowianki Lucy i Katarzyna ruszają starym kamperem do Wiednia. Nie jadą jednak na wakacje. Mają tajemnicę i zrobią wszystko, żeby nie zostawić za sobą żadnych śladów. Tyle że ich podróż obserwują inni: kioskarka, która wie o mieszkańcach osiedla więcej, niż powinna, kilkuletni Tadzio i kobiety, których historie niespodziewanie się splatają. "Liczą się tylko poranki" to pełna emocji powieść o kobietach, pamięci, mieście i podróżach, które mogą zmienić wszystko. A także o tym, co chcemy, a czego mimo wszystko nie potrafimy zostawić za sobą. Czy zwyczajne życie rzeczywiście jest zwyczajne? Ile mieści się w nim niespełnionych planów, rodzinnych sekretów, przemilczanych pragnień i prób rozpoczęcia wszystkiego od nowa?Liczą się tylko poranki to wielogłosowa opowieść o kilku kobietach z różnych pokoleń, których losy spotykają się na krakowskim osiedlu. Jest w tej książce stary kiosk - niewielkie centrum ludzkich historii, namiętności i tajemnic. Jest wysłużony kamper, którym ekscentryczna Lucy wyrusza z córką i kilkuletnim Tadziem z Krakowa do Wiednia. Są kobiety próbujące odzyskać własne życie: niespełniona pisarka zamknięta w rytmie domowych obowiązków, kochanka żonatego przełożonego, samotna kioskara śniąca o Paryżu, matka organizująca rodzinie święta i córka, której idealny korporacyjny świat zaczyna się rozpadać. To powieść o pamięci ludzi, miejsc i przedmiotów. O Krakowie, który przemija i nieustannie zmienia swoje dekoracje. O kobiecej codzienności, w której wykonana praca pozostaje niewidzialna, a niezrealizowane życie coraz częściej odmienia się w trybie: "miałam".Bo być może nigdy nie jest za późno na kolejny początek. Trzeba tylko doczekać poranka.Eliza Kącka, laureatka Nagrody Literackiej Nike i Nike Czytelników 2025, nazywa książkę Anny Petelenz "apologią pamięci" i dostrzega w niej pytanie o to, czy człowiek - mimo codziennych i spektakularnych klęsk - potrafi jeszcze świadomie kształtować własne życie.Anna Petelenz - zastępczyni redaktora naczelnego magazynu "Kraków i Świat". Autorka książek "Nie opuszcza się korporacji bez strat", "Potrzebni niepotrzebni" i redaktorka tomu "Wiedeń naszkicowany" oraz powieści "Skrzydła". Laureatka stypendium ZAIKS oraz KPO dla kultury. Dwukrotnie nominowana do nagrody Grand Press. Narciarka, miłośniczka sztuki współczesnej i podróży na czterech kółkach.Gdy czyta się tę książkę, ma się wrażenie, że kobiecość jest jak dryfowanie pod wodą - z rzadkim wynurzeniem nad powierzchnię zdarzeń, z kilkoma ledwie ekscesami-wyskokami po haust powietrza. Czy tak formatuje się kobiety, czy też one same nieuchronnie skazują się na ów dryf pod taflą społeczną - to jedno z pytań tych współbieżnych historii.Eliza Kącka
Pytanie wyjściowe, wobec którego staje czytelnik przystępujący do lektury książki, dotyczy zasadności nieoczywistego bynajmniej zestawienia tak odmiennych postaci, jakimi są Seneka oraz Amry. Na szczególną uwagę zasługują również zaprezentowane analizy dotyczące kwestii długotrwałego przygotowania do śmierci dobrowolnej. Autorka wskazuje mianowicie, że nie tylko sama decyzja o samobójstwie, ale też właśnie proces świadomego dojrzewania do niego ma, nieco paradoksalnie, wydźwięk godnościowy. Nie sposób odmówić temu, kto podejmuje pieczołowicie przygotowania do własnej śmierci, a zwłaszcza śmierci dobrowolnej, jakiegoś rodzaju poświadczenia jakości moralnej człowieczeństwa jako takiego. Poświadczenie to wiąże się bezpośrednio z manifestacją wolności jako konstytutywnej cechy człowieczeństwa. U Seneki znajduje to wyraz () między innymi w sytuacji, gdy filozof, podjąwszy już decydujący krok samobójczy, nie zawahał się dołożyć wszelkich "dodatkowych starań", by śmierć nastąpiła naprawdę. W przypadku Amry'ego z kolei za manifestację wolności jako konstytutywnej cechy człowieczeństwa można uznać zapewne jego słowa, że dobrowolna śmierć to akt, "wobec którego społeczeństwo musi zamilknąć".Fragment recenzji dr. hab. Jarosława Jakubowskiego
W książce autor pyta o człowieka w dobie dzisiejszego przyspieszenia cywilizacyjnego, globalizmu oraz dążeń transgresyjnych. Zagadnienia podejmuje w szerokim kontekście ideowym, filozoficznym i teologicznym od Platona przez myślicieli oraz mistyków doby renesansu, baroku po filozofów ostatnich dwu stuleci. Pytania stawia w kontekście takich fenomenów nowoczesności, jak "śmierć Boga", nihilizm, zanik tradycyjnych wartości moralnych i religijnych, odrzucenie klasycznego pojmowania osoby ludzkiej, posthumanizm i transhumanizm. Jako alternatywę przedstawia projekt apologetycznej relacji Boga oraz człowieka. Ukazuje, że w odbóstwionym świecie można wciąż odnaleźć ślady Transcendencji, nierzadko w rejonach uznanych za duchowo i aksjologicznie martwe.Jan Krasicki szuka człowieka i Boga tam, gdzie, jak się wydaje, następuje graniczne odczłowieczenie i odbóstwienie Boga. Tak jak Chrystus szedł do "chorych", grzeszników, a Dostojewski szukał Boga wśród "pijaniusieńkich" i dręczonych "przeklętymi problemami", tak autor Odwróconego Drzewa podąża w duchowe otchłanie współczesności. Antropologiczne rozważania zostają ugruntowane w kenotycznej chrystologii Krzyża i Grobu oraz zstąpienia Chrystusa do Otchłani dla człowieka i po człowieka.dr hab. Tomasz Drewniak, prof. PANS w NysieJan Krasicki - absolwent filologii polskiej na Uniwersytecie Wrocławskim, studia doktoranckie w zakresie filozofii ukończył na Uniwersytecie Warszawskim. Zajmuje się filozofią rosyjską, polską oraz niemiecką XIX-XXI wieku, głównie antropologią filozoficzną, filozofią religii i filozofią kultury. Autor dziesięciu książek i około dwustu artykułów publikowanych w kraju i za granicą. Występował z prezentacją swoich badań naukowych w wielu krajach Europy, głównie w Rosji oraz Niemczech. Dwukrotny laureat Indywidualnej Nagrody Ministra Edukacji Narodowej. Odznaczony Medalem Komisji Edukacji Narodowej. Profesor zwyczajny w Instytucie Filozofii Uniwersytetu Wrocławskiego.
Monografia ukazuje aktualną sytuację absolwentów kierunków językowych oraz ich funkcjonowanie na rynku pracy. Autorzy łączą analizę danych statystycznych z wynikami ogólnopolskich badań ankietowych, oferując wielowymiarowy obraz ścieżek zawodowych, kompetencji i kierunków rozwoju tej grupy. Studia językowe w Polsce z perspektywy absolwenta to druga część szeroko zakrojonego projektu badawczego, którego pierwsza część została omówiona w książce Studia filologiczne w Polsce z perspektywy studenta (Universitas 2023). Jej atutem jest nowatorskie zestawienie perspektywy systemowej z doświadczeniami jednostek oraz pogłębiona analiza relacji między kształceniem a rynkiem pracy. Książka, skierowana do szerokiego kręgu odbiorców, dostarcza aktualnej, rzetelnej wiedzy i stanowi ważny głos w debacie o przyszłości studiów językowych.Imponujący zakres zgromadzonych danych oraz wnikliwość analiz pozwalają uchwycić pełny, wielowymiarowy obraz sytuacji zawodowej absolwentów studiów językowych w Polsce. () Wypada mieć nadzieję, że monografia znajdzie szerokie grono czytelników w Polsce. Można oczekiwać, że wywrze realny wpływ na stan świadomości środowisk zainteresowanych problematyką studiów językowych, w tym zwłaszcza nauczycieli akademickich, osób odpowiedzialnych za tworzenie i doskonalenie oferty dydaktycznej uczelni wyższych, a także decydentów związanych z polityką edukacyjną.Z recenzji dr hab. Marioli Jaworskiej, prof. UWMMonika Grabowska jest profesorem Uniwersytetu Wrocławskiego, kierowniczką Zakładu Dydaktyki Języków Romańskich w Instytucie Filologii Romańskiej. Jej zainteresowania badawcze koncentrują się na nieformalnym uczeniu się języków obcych, dydaktyce języka francuskiego jako obcego, pragmatyce językoznawczej oraz komunikacji międzykulturowej. Autorka i współautorka publikacji wydanych w Polsce, Francji, Grecji, Finlandii, Włoszech, Serbii i Niemczech.Magdalena Sowa jest profesorem nauk humanistycznych w dyscyplinie językoznawstwo, kierowniczką Katedry Lingwistyki Stosowanej w Uniwersytecie Marii Curie-Skłodowskiej w Lublinie. Jej zainteresowania badawcze realizują się w obszarze metodyki nauczania języków obcych, dydaktyki języków w odmianie ogólnej i specjalistycznej oraz kształcenia nauczycieli. (Współ)autorka licznych publikacji z zakresu glottodydaktyki, w szczególności dydaktyki języka specjalistycznego, wydanych w kraju i za granicą, oraz podręczników do nauki języka francuskiego.Maciej Smuk - profesor nauk humanistycznych w dyscyplinie językoznawstwo, glottodydaktyk, zatrudniony w Instytucie Romanistyki na Wydziale Neofilologii Uniwersytetu Warszawskiego. W kadencji 2024-2027 jest członkiem Polskiej Komisji Akredytacyjnej. Jego zainteresowania naukowe dotyczą psychologicznych, społecznych i kulturowych aspektów nauczania i uczenia się, zwłaszcza języków obcych. Autor lub współautor pięciu monografii. Popularyzował wiedzę w kilku krajach Europy oraz w Kanadzie, Chinach, Wietnamie, Algierii i Egipcie (wykłady i publikacje).
Czy można zrozumieć Argentynę bez uwzględnienia fenomenu Malwinów? Ten położony na Południowym Atlantyku archipelag jest dla Argentyńczyków czymś więcej niż jedynie przedmiotem długotrwałego sporu terytorialnego z kontrolującą wyspy Wielką Brytanią. To również mityczne "utracone siostry" - terytorium postrzegane jako bezprawnie odebrane i okupowane, które pewnego dnia powróci do macierzy. Pamięć o Malwinach jest kluczowym składnikiem argentyńskiej tożsamości narodowej oraz istotnym elementem świadomości zbiorowej. Monografia stanowi politologiczne studium argentyńskiego mitu Malwinów - jednego z najbardziej żywotnych mitów politycznych współczesnego świata. Autorka analizuje rzeczywistość Argentyny w pierwszych czterech dekadach nieprzerwanej demokracji (1983-2023), rekonstruując sposoby, za pomocą których treść mityczna oddziaływała na działania i narracje głównych aktorów sceny politycznej tego okresu. Książka będzie atrakcyjną lekturą dla pasjonatów Ameryki Łacińskiej oraz badaczy współczesnych mitologii, pragnących zrozumieć, jak mity i pamięć zbiorowa kształtują praktykę polityczną drugiego co do wielkości państwa Ameryki Południowej.Magdalena Lisińska - politolożka i latynoamerykanistka, pracuje w Zakładzie Ameryki Łacińskiej Instytutu Amerykanistyki i Studiów Polonijnych Uniwersytetu Jagiellońskiego. Autorka monografii Argentine Foreign Policy during the Military Dictatorship, 1976-1983. Between a Nationalist and Pragmatic Approach (London-New York 2019) oraz Kraj Srebrnej Rzeki. Argentyna od spotkania światów do czasów współczesnych (Kraków 2022), a także szeregu artykułów naukowych poświęconych kwestiom politycznym, społecznym i dotyczącym bezpieczeństwa w Argentynie i Ameryce Łacińskiej. Zainteresowania naukowe koncentruje w pierwszej kolejności wokół problematyki Argentyny, zarówno w kontekście wewnętrznym, jak i polityki zagranicznej.
Książka Rodzeństwo we współczesnej Polsce jest pozycją, która z pewnością wypełnia lukę w obszernej ofercie publikacji z zakresu analiz różnych wymiarów życia rodzinnego. Katarzyna Dębska skupiła się nie na rodzinnych więziach hierarchicznych, ale na więziach horyzontalnych, zawiązywanych między rodzeństwem. Światowe badania na ich temat przez długi czas znajdowały się w cieniu licznych analiz wpływu rodziców i rówieśników na rozwój społeczny dziecka.[…]Katarzyna Dębska – adiunktka na Wydziale Socjologii Uniwersytetu Warszawskiego, wykładowczyni Gender Studies w Instytucie Badań Literackich Polskiej Akademii Nauk oraz na kierunku Płeć i Seksualność na Uniwersytecie Warszawskim. Naukowo zajmuje się socjologią płci, socjologią życia rodzinnego i intymności, problematyką nierówności społecznych oraz metodologią badań jakościowych. Swoją rozprawę doktorską poświęciła relacjom między rodzeństwem w perspektywie przebiegu życia. Obecnie realizuje projekt naukowy poświęcony doświadczeniom synostwa. Publikowała artykuły w polskich i zagranicznych czasopismach naukowych.
Dokonujący się obecnie w Polsce zwrot ludowy uświadamia, że historia polskiej nowoczesności dotyczy przede wszystkim podporządkowanych ciał: od pańszczyzny po służbę domową, od uległości po niezgodę. Co jednak dzieje się z ciałem, gdy dawne hierarchie ulegają zniesieniu - przynajmniej na poziomie deklaracji? Z jakim zjawiskiem mieliśmy do czynienia, kiedy z końcem II wojny światowej Polska wkraczała na drogę "twardej nowoczesności"? Autorka dowodzi, że odpowiedzi na te pytania odnajdziemy, analizując prozę nurtu chłopskiego - jedno z najdonioślejszych, choć dziś zapomniane, zjawisko literatury XX wieku. Przygląda się narracjom o chłopskiej mobilności, której tempo nadają industrializacja i urbanizacja, śledzi trajektorie emancypacji i szuka korzeni współczesności w dawnych sporach o reprezentację. Książka przynosi nie tylko wnikliwe analizy, ale też interdyscyplinarną opowieść o zapomnianej literackiej refleksji nad chłopskością snutej na wiele dekad przed współczesnym zwrotem ludowym.Ciekawa książka! Na podstawie polskiej prozy lat 60., 70 i 80. autorka omawia przemiany wiejskiego ciała, które ucząc się zakrywania swojej wiejskości i odgrywania miejskości, stało się probierzem modernizacji tożsamości chłopskiej. Rekonstruowana historia nie zakończyła się jednak na pomyślnie przebytym etapie asymilacji: po rozpoznaniu reguł dotyczących wyglądu ciało chłopskie zaczęło stawiać opór zawstydzającym normom, a potem wkroczyło na ścieżkę rosnącej refleksyjności i indywidualizacji, czyli nowoczesności. O tym właśnie, czyli o przemianach tożsamości chłopskiej jako wariancie polskiej nowoczesności, opowiada ta książka.prof. dr hab. Przemysław CzaplińskiMałgorzata Sikora-Tarnowska - doktorka nauk humanistycznych, historyczka literatury, absolwentka Wydziału Polonistyki Uniwersytetu Warszawskiego i Szkoły Doktorskiej Nauk o Języku i Literaturze Uniwersytetu im. Adama Mickiewicza w Poznaniu. Jej zainteresowania badawcze obejmują literaturę polską XX i XXI wieku, nowoczesne dyskursy o cielesności i studia queerowe. Publikowała w czasopismach "Konteksty Kultury", "Kultura i Społeczeństwo", "Literatura Ludowa" i "Zagadnienia Rodzajów Literackich" oraz w tomach zbiorowych.
Z dziejów chrześcijan i Żydów w PolsceW swojej książce autor stara się kontynuować tendencje zapoczątkowane przed stu laty przez Stanisława Tomkowicza, który w pracy Ulice i place Krakowa w ciągu dziejów, ich nazwy i zmiany postaci wiązał historię przekształceń urbanistycznych i architektonicznych z życiem mieszkańców - nie tylko tych najznakomitszych, którzy zapisali się w dziejach miasta, ale także tych zwykłych, w których codzienność historia wkraczała jedynie w czasach dziejowych tragedii. Różnorodność postaw obejmuje tu żywe do dzisiaj tradycje - zarówno sięgający XI wieku kult św. Stanisława i zjawisko Felix saeculum Cracoviae (odnoszące się do świątobliwych mnichów z XV wieku), jak i pamięć żydowskich myślicieli, od Mojżesza Isserlesa z XVI wieku po rabina Ozjasza Thona z lat międzywojennych XX wieku.Bogusław Krasnowolski (ur. 1943) całe życie spędza na krakowskim Kazimierzu, uważając go za swą małą ojczyznę. Jako historyk sztuki i historyk poświęcił mu liczne publikacje naukowe i popularne, działa także aktywnie na rzecz kazimierskiego dziedzictwa w Społecznym Komitecie Odnowy Zabytków Krakowa. Za przedwojennym mieszkańcem tej dzielnicy Rafaelem Scharfem (1914-2003) dostrzega szczególny fenomen miejsca, "gdzie ulica Bożego Ciała krzyżuje się z ulicą Rabina Meiselsa, a św. Sebastiana z Berka Joselewicza" (R. Scharf, Sen o powrocie, 1993).
Zainspirowany koncepcją Simmla definiuję czas wolny jako taki, z którego wykorzystania jednostka nie ma obowiązku rozliczania się przed społeczeństwem. Zachowuję dla niego łaciński termin otium, by odróżnić go od czasu wolnego, który w tej czy innej formie podlega jednak kontroli społecznej. [ ] Można je przyrównać do tradycyjnego kieszonkowego, jakie dzieci dostają od rodziców: mogą je wydać na wszystko, byle nie na alkohol, papierosy, narkotyki i inne zastrzeżone prawem w ich wieku używki. Nie muszą się tłumaczyć, dlaczego regularnie wydają je na "głupoty". Cycerońska dignitas jest jednak czymś więcej niż nawet najbardziej zajmującym hobby, o czym czytelnicy przekonają się przy lekturze kolejnych esejów. Zupełnie zmienia charakter otium [ ]. Nie jest to już czas wolny od aktywności publicznej i zawodowej, ale czas wykorzystany na inną aktywność, nie mniej ważną dla tożsamości jednostki niż tamte. Dla wielu to właśnie ona i tylko ona - trzeba to ująć patetyczną, choć nadużywaną formułą - nadaje sens życiu. Jeśli cieszy się jeszcze społecznym uznaniem, daje im powody do "słusznej dumy" z etyki Arystotelesa, jeśli nie - wpisuje się przynajmniej w ich "filozofie życiowe". Inaczej niż negotium - o ile nie jest ono "powołaniem", ale normalnym wykonywaniem swoich powinności - otium tego rodzaju wyróżnia się refleksyjnym podejściem do samego czasu, przekonaniem, że jest on rzeczą cenną. Rzec można, że idea otium cum dignitate tworzy jedną z elit społeczeństwa, ale elitę szczególną, bo niemal niewidoczną. [ ] Z braku obiektywnych wskaźników i deklarowanej neutralności aksjologicznej akademicka socjologia może jedynie stwierdzić, że niektóre sposoby zagospodarowania czasu wolnego są "poważne" - bo niektórzy się w nie "na poważnie" angażują - a inne po prostu nie. Jedynie z perspektywy krytyki społecznej albo zaangażowanej socjologii dopuszczalne będzie stwierdzenie, że czas wolny niewypełniony żadnym sensownym zajęciem jest najzwyczajniej zmarnotrawiony.ze Wstępu
"Kronika przedstawia dzieje Kazimierza Wielkiego i jego dwojga następców. Nakreślona z niepoślednim talentem, a pisana z nieskrywaną pasją lub przynajmniej z ironią, tam zwłaszcza, gdzie autorowi wypadło mówić o przeciwnikach politycznych, do których należeli najwybitniejsi dygnitarze państwowi z regentką królową Elżbietą na czele. Jest ona najżywszą i najbardziej osobistą kroniką Polski średniowiecznej. (...) Jest prawdziwą kopalnią ciekawego materiału obyczajowo-anegdotycznego".Julian Krzyżanowski
Monografia niniejsza stanowi pogłębione studium estetyczne rzeźby. Autor nie podejmuje próby stworzenia wyczerpującego wykładu z historii sztuki ani nie rozstrzyga sporów z zakresu fizjologii widzenia czy psychologii percepcji. Zamiast tego proponuje problemowe ujęcie fenomenu rzeźby, koncentrując się na pytaniach o jej naturę, specyfikę, funkcje oraz znaczenie w ludzkim doświadczeniu. Punktem wyjścia rozważań są fundamentalne pytania: jaka jest geneza rzeźby i dlaczego człowiek nadaje materii określoną formę? W jaki sposób rzeźba oddziałuje na odbiorcę? Dlaczego budzi upodobanie estetyczne i jak zyskuje wartość? Poszukując odpowiedzi, autor podejmuje refleksję nad istotą twórczości rzeźbiarskiej oraz miejscem rzeźby w kulturze. W ujęciu autora rzeźba jawi się jako szczególny amalgamat wyobraźni, pamięci i wrażliwości twórcy. Powstając dzięki świadomemu aktowi kreacji, kompetencjom warsztatowym i właściwie dobranemu tworzywu, otwiera przed odbiorcą przestrzeń imaginacji, zmysłowości i specyficznie uformowanej refleksji.Roman Konik
Badania nad represjami sowieckimi prowadziłam od 2011 roku w Moskwie i w różnych regionach w głębi Rosji, przemierzając ten kraj szlakami polskich zesłańców. Dzięki temu pozyskałam nowe, ważne dla studiów nad dziejami ludności polskiej na Wschodzie dokumenty, ale także poznałam miejsca, do których obywatele polscy trafiali jako jeńcy, więźniowie łagrów, deportowani czy wcieleni do batalionów budowlanych. [] Spotykałam miejscowych ludzi różnych narodowości i pochodzenia etnicznego. Opowiadali oni o przeszłości terenów, na których żyli, pokazywali nieznane lub zapomniane miejsca pamięci związane z polskimi zesłańcami z XVIII i XIX wieku oraz represjami sowieckimi z XX wieku. Słuchałam także opowieści o ich rodzinnych historiach. Dzięki tym wyprawom nie tylko poszerzyłam wiedzę historyczną, ale także poznałam lokalnie i regionalnie współczesną Rosję.fragment WstępuAnna Zapalec w swojej książce podejmuje trudne i bolesne zagadnienia związane z losem obywateli polskich poddanych represjom sowieckim podczas II wojny światowej. Autorka prezentuje szeroki wachlarz tematów, od propagandy sowieckiej po szczegółowe analizy życia codziennego deportowanych, wykorzystując przy tym bogaty materiał źródłowy, zarówno archiwalny, jak i wspomnieniowy; [] nie tylko dostarcza nowych danych archiwalnych, ale także proponuje nowe podejścia metodologiczne, łącząc historiografię z psychologią i socjologią.dr hab. Daniel Boćkowski, prof. UwBDr hab. Anna Zapalec, prof. UKEN - historyczka, zatrudniona w Instytucie Historii i Archiwistyki Uniwersytetu Komisji Edukacji Narodowej w Krakowie. Prowadzi badania nad historią drugiej wojny światowej, zwłaszcza nad Holokaustem, zbrodniami wojennymi, migracjami przymusowymi, ruchem oporu oraz losami obywateli polskich na terenie ZSRS w XX wieku. Autorka wielu artykułów i kilku książek, takich jak Ziemia tarnopolska w okresie pierwszej okupacji sowieckiej (1939-1941), Druga strona sojuszu. Żołnierze brytyjscy w Polsce w czasie II wojny światowej oraz wspólnie z Jackiem Tebinką monografii pt. Polska w brytyjskiej strategii wspierania ruchu oporu. Historia Sekcji Polskiej Kierownictwa Operacji Specjalnych (SOE). Opublikowała także rozdział Powiat złoczowski w dwutomowym opracowaniu Dalej jest noc. Losy Żydów w wybranych powiatach okupowanej Polski (red. Barbara Engelking i Jan Grabowski). Laureatka stypendiów krajowych i zagranicznych oraz wyróżnień i nagród naukowych, stypendystka m.in. Israel Institute for Advanced Studies (IIAS) na Uniwersytecie Hebrajskim w Jerozolimie (2024).
Napisać książkę o Litwie bez uwzględniania polskiej perspektywy to dla kogoś takiego jak Francesco M. Cataluccio, zanurzonego w polskiej kulturze, musiało być nie lada wyzwanie. Przybysz z Włoch patrzy na ten kraj z zainteresowaniem i sympatią, bez zbędnego sentymentalizmu, rozumie tragiczny niekiedy splot wydarzeń historycznych, lata niewoli i wybijanie się na niepodległość. Szczególne miejsce zajmuje kultura żydowska w Wilnie, zmieciona przez Zagładę i dziś z trudem odtwarzana. Postaci, które pojawiają się na kartach książki, to nie tylko te kanoniczne - Czesław Miłosz, Tomas Venclova, Mikalojus Konstantinas iurlionis - lecz również mniej znane polskiemu czytelnikowi: Marija Gimbutas, bracia Jonas Mekas i Adolfas Mekas oraz inni. Są jeszcze miasta - oprócz Wilna także Kowno, Nida, Kłajpeda - oraz litewska przyroda, potężniejsza od historii, zapewniająca niemal metafizyczną ciągłość.Joanna UgniewskaFrancesco Matteo Cataluccio - włoski pisarz, eseista i dziennikarz. Studiował filozofię oraz filologię polską we Florencji i w Warszawie. Jest autorem wielu artykułów o dziejach i kulturze Polski oraz Europy Środkowej, a także redaktorem włoskiego wydania dzieł Witolda Gombrowicza i Gustawa Herlinga-Grudzińskiego oraz włoskiej i hiszpańskiej zbiorowej edycji Brunona Schulza. Polskim czytelnikom jest znany jako autor książek: Niedojrzałość, choroba naszych czasów (2006), Jadę zobaczyć, czy tam jest lepiej. Niemalże brewiarz środkowoeuropejski (2012), Czarnobyl (2013). W 2013 roku otrzymał Nagrodę im. Ryszarda Kapuścińskiego.Joanna Ugniewska - wieloletnia wykładowczyni literatury włoskiej na Uniwersytecie Warszawskim. Autorka prac o literaturze włoskiej, w tym Historii literatury włoskiej XX wieku (Nagroda im. Flaiana 2002). Przełożyła około osiemdziesięciu książek najwybitniejszych autorów włoskich (Antonia Tabucchiego, Claudia Magrisa, Umberta Eco, Giorgia Agambena). Laureatka Nagrody ZAiKS-u (2005), Nagrody "Zeszytów Literackich" im. Pawła Hertza (2012) oraz Nagrody Literackiej im. Leopolda Staffa (2015, 2017).
Ten produkt jest zapowiedzią. Realizacja Twojego zamówienia ulegnie przez to wydłużeniu do czasu premiery tej pozycji. Czy chcesz dodać ten produkt do koszyka?
