Niniejsza monografia stanowi próbę krytycznej analizy polityk językowych w wybranych krajach hiszpańsko- i portugalskojęzycznych z uwzględnieniem odgórnych działań państwa (top-down) oraz inicjatyw oddolnych (bottom-up). Pojęcie polityki językowej rozumiemy szeroko – jako formalne i nieformalne decyzje oraz praktyki wpływające na status, użycie i nauczanie języków. W centrum refleksji znajduje się język jako narzędzie kształtowania życia społecznego, ale również oporu i renegocjacji tożsamości. Stawiane są pytania o czynniki oddziałujące na polityki językowe oraz wyzwania stojące przed państwami, regionami i społecznościami. Tom przygotowany przez badaczy z polskich i zagranicznych ośrodków, reprezentujących różne dyscypliny nauk humanistycznych i społecznych, stanowi refleksję nad rolą i wpływem polityk językowych w rozmaitych kontekstach, ukazując szerokie spektrum zagadnień. Autorzy odwołują się do takich pojęć jak polityka językowa, planowanie językowe, ideologie językowe, prawa językowe czy rewitalizacja języka, czerpiąc z dorobku badaczy prezentujących zróżnicowane ujęcia teoretyczne tych kwestii. „Autorzy i autorki podjęli się analizy aktualnego i ważnego społecznie zagadnienia, jakim są polityki językowe w krajach hiszpańsko- i portugalskojęzycznych. Wielowymiarowe podejście nadaje monografii wyjątkowy charakter i czyni ją cennym źródłem wiedzy w tej dziedzinie. Publikacja wnosi istotny wkład w badania nad polityką językową w kontekście kulturowo i językowo zróżnicowanych społeczeństw Półwyspu Iberyjskiego oraz wybranych krajów i regionów Ameryki Łacińskiej, Afryki i Azji. Lektura tej interesującej książki umożliwia zrozumienie złożonego charakteru procesów, które stoją za kształtowaniem tożsamości językowej i społecznej, a także relacji z władzą w aspekcie językowym. Praca łączy analizy językoznawcze z elementami historycznymi, kulturowymi i społecznymi oraz bieżącymi działaniami podejmowanymi w każdym kraju, przedstawiając różnorodny, ale zarazem spójny obraz zmian i ewolucji. Pojawiające się w poszczególnych rozdziałach pytania dotyczące czynników wpływających na formowanie polityk językowych oraz wyzwań, z jakimi mierzą się państwa, regiony i społeczności, są niezwykle aktualne i otwierają drogę do dalszych badań i dyskusji w kontekście globalizacji oraz nasilających się procesów migracyjnych i wielojęzyczności. Jednocześnie ukazują zagrożenia i problemy, jakie napotykają jednostki i instytucje, które próbują chronić języki znajdujące się w trudnej sytuacji i którym grozi wyginięcie”. Z recenzji dr hab. Edyty Jabłonki, prof. UMCS „Książka z pewnością odpowiada na potrzeby polskojęzycznego odbiorcy, który do tej pory nie miał możliwości zaznajomienia się z tak interesującym oraz wielowymiarowym studium dotyczącym polityk językowych krajów hiszpańsko- i portugalskojęzycznych. Bez wątpienia spełnia ona zamierzenia sformułowane we wstępie omawianej publikacji. Autorzy tekstów zadbali o to, aby czytelnicy otrzymali możliwie najszerszą wiedzę z zakresu polityk językowych tych krajów w ujęciu historycznym, ale przede wszystkim skupili się na przedstawieniu aktualnego stanu rzeczy. W tym celu opierali się między innymi na źródłach obowiązujących norm prawnych poszczególnych państw. Ta ciekawa, wieloaspektowa i rzetelna pozycja dotyka licznych problemów związanych z użyciem rozmaitych systemów językowych zarówno na Półwyspie Iberyjskim, jak i w byłych koloniach Hiszpanii i Portugalii”. Z recenzji dr. hab. Piotra Sorbeta Anna Kaganiec-Kamieńska – anglistka i iberystka (UŚ), doktor nauk społecznych w zakresie socjologii (UJ). Adiunkt w Instytucie Amerykanistyki i Studiów Polonijnych UJ. Jej główne zainteresowania badawcze skupiają się na relacji między językiem a tożsamością, politykach językowych, ideologiach językowych oraz postawach wobec języka głównie w Portoryko, ale również innych krajach Ameryki Łacińskiej i w USA. Bartosz Dondelewski – absolwent filologii hiszpańskiej UJ i Katedry UNESCO do Badań nad Przekładem i Komunikacją Międzykulturową UJ. Adiunkt w Zakładzie Filologii Portugalskiej IFR UJ. Jego zainteresowania naukowe koncentrują się na socjolingwistyce i dialektologii Półwyspu Iberyjskiego. Ciekawią go szczególnie języki mniejszościowe oraz dynamiki ideologiczne i tożsamościowe obecne w społecznościach, które się nimi posługują. Sekretarz redakcji czasopisma naukowego „Studia Iberica”. Jest członkiem Asociación Internacional de Estudos Galegos oraz pracuje w grupie badawczej Otra Iberia (UW), zajmującej się językami, literaturami i kulturami minoryzowanymi Półwyspu Iberyjskiego. Ewa Stala– absolwentka filologii hiszpańskiej UJ, profesor uczelni, pracuje w Zakładzie Filologii Hiszpańskiej UJ. Obszarem jej zainteresowań jest głównie językoznawstwo hiszpańskie (historia języka hiszpańskiego, leksykografia hiszpańska, leksykologia starohiszpańska), ale także kultura Ameryki Południowej i południowoamerykańska odmiana języka hiszpańskiego. Autorka czterech monografii i blisko 50 artykułów na te tematy. Redaktorka naczelna czasopisma naukowego „Studia Iberica”.
Porywająca opowieść o życiu duchowym naszych przodków i o archeologicznych znaleziskach przed tysięcy lat.Jak wyglądały świątynie wznoszone nad Wisłą tysiące lat przed powstaniem państwa polskiego? Czy chrześcijaństwo rzeczywiście jest najdłużej wyznawaną religią na naszych terenach? Jakich bogów czcili pierwsi Słowianie?Szymon Zdziebłowski rzuca wyzwanie powszechnym przekonaniom i proponuje czytelnikom fascynującą archeologiczną podróż po świecie dawnych wierzeń, rytuałów i zapomnianych bóstw. Wyprawa zaczyna się ponad 100 tysięcy lat temu, a kończy na próbie zrozumienia religii wczesnych Słowian. Czytelnik pozna zdumiewające artefakty i obiekty, takie jak wizerunki "Wenus" sprzed kilkunastu tysięcy lat, gigantyczne konstrukcje ziemno-drewniane starsze od egipskich piramid (tzw. polskie Stonehenge) oraz sensacyjne figurki starożytnych bóstw i amulety.Bogowie Polski to lektura dla każdego, kto chce zrozumieć tożsamość mieszkańców tej części Europy. To opowieść o tym, że już nasi przodkowie żyjący tysiące lat temu zastanawiali się nad sensem życia i poszukiwali wsparcia w sferze duchowej.
Człowiek (homo) otrzymał taką nazwę, ponieważ został uczyniony z prochu (a humo), dlatego też w Księdze Rodzaju mówi się: "I stworzył Bóg człowieka z prochu ziemi" [Rdz 2, 7]. Grecy zaś z tego powodu nazwali człowieka , że spogląda w górę, wyprostowany od ziemi, by wpatrywać się w swego Stworzyciela, [] aby poszukiwać Boga, nie zaś aby patrzeć w ziemię niczym bydlęta, które natura ukształtowała jako uległe i posłuszne brzuchowi. Człowiek jest dwojaki: wewnętrzny i zewnętrzny. Człowiek wewnętrzny to dusza, a zewnętrzny to ciało (Etymologie 11, 1, 4-6).Izydorowa opowieść o naturze, którą Bóg stworzył, a którą człowiek wciąż bada i oswaja, tworząc kulturę, zafascynowała czytelników tak bardzo, że chętnie poznawali dzięki niej świat materialny nawet wówczas, gdy mogli o wiele lepiej poznać go z autopsji czy też z pism późniejszych uczonych. Stało się tak również dlatego, że w chaosie rzeczywistości ziemskiej - niezmiennie zmieniającej się, targanej nienawiścią, bólem i niepokojem, udręczonej tyloma klęskami - ustrukturyzowany kosmos Izydorowej encyklopedii stawał się wyznaniem wiary w obecność Stwórcy w świecie oraz w Jego nad światem opiekę (ze wstępu prof. Tatiany Krynickiej).
Czy dramaty Szekspira mogą być kluczem do zrozumienia współczesnego świata - bezwzględnego dążenia ludzi do władzy i bogactwa, fatalnej skłonności do przemocy? Maciej Gdula przekonuje, że tak. W jego odczytaniu Szekspir, świadomy destrukcyjnych sił człowieka, uczy nas jednak przede wszystkim, jak uniknąć tragedii. Największy pisarz wszech czasów sprzeciwia się sceptycyzmowi i podejrzliwości, by przedłożyć nad nie siłę, dzięki której ludzie zdolni są przebaczać, wyzwalać się ze strachu i odbudowywać relacje z innymi.
Jesteśmy świadkami prawie całkowitego upadku dobrych obyczajów, kultury osobistej, szacunku dla tradycji czy miłości Ojczyzny – a wszystko to podsyca właśnie nienawiść. Satysfakcja z tzw. zaorania przeciwnika, wulgarne i obrażające słowa, brak współczucia dla ludzkiego cierpienia, topniejąca wrażliwość i delikatność, nawet u kobiet i dzieci – wszystko to już nas nie uszlachetnia, a tylko bardziej deprawuje i ogłupia. Współczucie dla ofiary nienawiści czy zemsty z nienawiści jest więc zazwyczaj krótkotrwałe i mało pasjonuje świat internautów i mediów. Zdecydowanie bardziej intrygująca i interesująca staje się dziś przemoc i nienawiść, ale też brutalność i pogarda do starych, chorych, a nawet tych jeszcze nienarodzonych, choć już poczętych istot ludzkich, nienawiść do mięsa, do tradycji, do sztuki klasycznej, do autorytetów, obyczajów, do kościoła, ale też do mężczyzn lub kobiet, do instytucji rodziny, do patriarchatu, ale i matriarchatu, no i oczywiście przede wszystkim do Boga.
Czy filozofia marksistowska jest jednolitą doktryną zorganizowaną okół zestawu niekwestionowanych twierdzeń, która lata swojej świetności ma już dawno za sobą? A może jest dynamicznie rozwijającym się nurtem teoretycznym, którego nieodłącznym elementem jest spór, wewnętrzna krytyka i potrzeba odpowiedzi na współcześnie pojawiające się problemy?Celem przyświecającym powstaniu tej pracy jest przekonanie do drugiej z wymienionych perspektyw. Aby to osiągnąć, w zwięzły sposób prezentowane są wybrane tematy będące osią dyskusji i sporów w filozofii marksistowskiej. Wśród nich znajdziemy zarówno zagadnienia dotyczące podstaw teorii marksistowskiej, jak np. typologia sposobów produkcji czy problem rozróżnienia pracy produkcyjnej i nieprodukcyjnej. Obok nich omawiane są również marksistowskie perspektywy na kwestie bardziej ogólne, problematyzowane także z innych perspektyw teoretycznych - katastrofa klimatyczna oraz przyszłość kapitalizmu. Sposób prezentacji wszystkich zagadnień ma zasadniczo wprowadzający charakter, aby umożliwić samodzielne zgłębianie meandrów filozofii marksistowskiej i udział w toczących się debatach.Wiktor Lekki - absolwent Wydziału Filozofii UW, obecnie doktorant filozofii a Uniwersytecie Warszawskim. Zajmuje się filozofią marksistowską ze szczególnym naciskiem na problem związku ekonomii i polityki. Z zawodu lekarz. Miłośnik muzyki brutalnej i elektronicznej.
Książka Damiana Michałowskiego jest znakomita (…). Jest to w jakimś sensie publikacja niezbędna, albowiem nie tylko wypełnia ona lukę w interpretacji twórczości Kołakowskiego w Polsce i pogłębia nasze rozumienie filozofa-króla, ale nade wszystko umieszcza Kołakowskiego w kontekście hermeneutycznym, a nie tylko dogmatycznym. Kołakowski uzyskuje tu należne mu miejsce obok Diltheya, Husserla, Gadamera i innych myślicieli prawdziwie interpretacyjnych. (…) Z pewnością w krótkim czasie znajdzie się ta książka wśród lektur obowiązkowych i niezbędnych do zrozumienia błądzenia, wątpienia i odnajdywania właściwej drogi przez tego ciągle nie dość rozumianego filozofa, autora Jednostki i nieskończoności.prof. dr hab. Szymon WróbelDamian Michałowski – doktor nauk humanistycznych w dziedzinie filozofii, magister filozofii i polonistyki, adiunkt na Wydziale Ekonomicznym Uniwersytetu Przyrodniczego w Poznaniu. Swoje zainteresowania skupia wokół problemów filozofii człowieka, filozofii współczesnej i egzystencjalnych wątków literatury pięknej. Autor monografii Człowiek i metafizyka. Wprowadzenie do późnej filozofii Barbary Skargi (Poznań 2015) oraz Aporie sobości. Problem tożsamości osobowej w powieściach Wiesława Myśliwskiego (Kraków 2018).
Autorzy esejów: Bohdan Chwedeńczuk, Adam Dobiński, Krzysztof Dołowy, Andrzej Dominiczak, Lucjan Ferus, Wojciech Fusek, Anne Goldschmid, Jan Hartman, Piotr Ibrahim Kalwas, Bogdan Kipek, Andrzej Koraszewski, Krzysztof Korzeniowski, Magdalena Korzunowicz, Włodek Kostorz, Artur Kowalik, Filip Krzemień, Jarosław Lindenberg, Joanna Faustyna Łaguna, Maciej Łukasik, Piotr Makos, Maciej Małek, Lech Jan Mazurek, Paweł Orkisz, Stanisław Pisarek, Beata Anna Polak, Tomasz Polak, Monika Rogozińska, Joanna Senyszyn, Bogumił Smuk, Danuta Szulczyńska-Miłosz, Marek Szumilak, Piotr Szwajcer, Tomasz Szyjkowski, Kazimierz Ślęczka, Janina Maria Walkowiak, Tomasz Witkowski, Chat GPT
Ta książka powstała ze zdziwienia. Ze zdumienia, że można być człowiekiem rozumnym, a zarazem gorliwie wierzącym. Że można godzić wiarę z rozumem i nie widzieć między nimi sprzeczności. Początkowo publikacja miała zawierać wyłącznie wypowiedzi osób niewierzących. Ku mojemu zaskoczeniu jeden z zaproszonych autorów okazał się człowiekiem wierzącym. Nie zrezygnowałem jednak z jego eseju. Przeciwnie – zaprosiłem także innych. Tak powstał tom, w którym spotykają się obie strony światopoglądowego sporu.
Książki ateistyczne krytykują wiarę, teologiczne ją wzmacniają. Tutaj, na kartach jednego dzieła, konfrontują się dwa nurty polskiego sporu o religię. Jedni dziwią się, że można być mądrym i wierzyć, drudzy – że można być mądrym i nie wierzyć. Warto poznać ich argumenty, choćby po to, by odnaleźć wśród nich własne myśli i, być może, zbliżyć się do własnej prawdy.
Stanisław Pisarek wydawca
Wyznania Świętego AugustynaCzymże więc jestem? O mój Boże! Jaka moja natura?Jego niezwykła droga zaczęła się od niespokojnej młodości, przepełnionej ambicją, namiętnością i poszukiwaniami. Jak każdy człowiek, Augustyn z Hippony miał swoje słabości i zdarzało mu się błądzić. Jego motywacje, pragnienia, rozterki wydają się niezwykle aktualne również dziś. Kim jestem? Czego szukam? Skąd czerpię motywację? Dlaczego nie potrafię żyć w zgodzie ze sobą?Oddajemy Czytelnikom do rąk jedno z najbardziej poruszających i osobistych dzieł w historii literatury filozoficznej i religijnej. To intymny, szczery dialog z Bogiem i głęboka refleksja nad ludzką naturą, a zarazem rozważania o wolnej woli, odpowiedzialności, ludzkiej pamięci i naturze czasu. To książka o tęsknocie, miłości i niepokoju serca znanych każdemu człowiekowi niezależnie od epoki, w której przyszło mu żyć.To nie jest łatwa lektura. Wymaga skupienia i czasu. To szczere wyznania człowieka, który tak jak każdy z nas popełniał błędy, poszukiwał sensu i wciąż zmagał się ze sobą samym. Ta historia przynosi jednak ukojenie w świecie, którym rządzą chaos i złudzenia i w którym tak łatwo zapomina się o wartościach, zaprasza do zatrzymania się i spojrzenia w głąb własnego życia. Jakie ono jest? Czy może być inne? Lepsze?Lecz biada tobie, potoku ludzkiego zepsucia!
"Logika wolnego świata. O tym, jak władza niszczy naturalny porządek" to książka o najprostszej idei świata podanej możliwie precyzyjnie: o porządku, który wyłania się z dobrowolności i równych praw. Autor łączy ekonomię, etykę, cybernetykę i ewolucję w jeden spójny obraz: pokazuje, jak informacje krążą w społeczeństwie, skąd biorą się ceny, normy i instytucje, dlaczego przymus i władza niszczą sprzężenia zwrotne - i czemu wolność nie jest utopią, lecz naturalną formą dopasowania do rzeczywistości. To przewodnik po mechanizmach, a nie po sloganach: pokazuje, jak odróżniać reguły od wyjątków, prawidłowości od anegdoty, język od manipulacji. Zamiast wzywać do rewolucji, proponuje zmianę optyki: widzieć świat tak, by porządek mógł wyłonić się sam.Większość książek o społeczeństwie, gospodarce czy polityce zaczyna się od jednego cichego założenia: świat, w którym żyjemy, jest w swoich fundamentach właściwy, a ewentualne problemy wynikają z błędów ludzi, złych decyzji albo niedoskonałości systemu. Ta książka wychodzi z dokładnie przeciwnego punktu. Nie zakłada, że system jest niedoskonały. Zakłada, że jest błędny u podstaw. To różnica fundamentalna.Jakub Bartoszek, CEO & Founder CashifyNeomerkantylizm prawicy i redystrybucjonizm lewicy różnią się w detalach, zgadzają się co do roli państwa. Ten kuriozalny konsensus dostrzega w nim panaceum na kryzys, na nierówności, na konkurencję z Chinami, na rozpad wspólnoty. I choć nierzadko odwołuje się do korzeni liberalnego porządku, to gubi fundamentalne pytania o granice władzy. Przemysław Sierzycki stawia to pytanie i wiele innych, które współczesna debata publiczna starannie omija. "Logika wolnego świata" to nie jest kolejna polemika z aktualną polityką. To próba powrotu do fundamentów, do rozumienia wolności, własności i handlu jako zasad zakotwiczonych głębiej niż jakakolwiek ideologia. To lektura niewygodna dla każdego, kto swoją polityczną edukację zakończył na studiowaniu partyjnych manifestów.Tomasz Wróblewski, prezes Warsaw Enterprise Institute
Publikacja opowiada o popkulturowych reprezentacjach klas ludowych w odniesieniu do przemian społecznych, politycznych i medialnych, jakie dokonały się i dokonują w ostatnich trzech dekadach w polskiej przestrzeni publicznej. Kultura popularna jest tu sejsmografem nierówności i społecznych napięć. Gdy przyjrzeć się jej najbardziej masowym obrazom, można w nich dostrzec opowieść o przystosowywaniu się i odrzucaniu polskiej transformacji. Muzyka disco polo wytworzyła adaptacyjną fantazję pozwalającą kompensować biedę w latach 90. Świat według Kiepskich to antyadaptacyjna satyra na uelastycznienie rynku pracy w momencie ogromnego bezrobocia na początku nowego milenium. Kino Patryka Vegi jest cyniczną próbą dostosowania się do systemu poprzez eksploatację lęku i gniewu wobec elit. Patostreaming to dystopijna wersja tego cynizmu, która tworzy śmieciową i spaczoną wersję adaptacji. Tytułowe bezwstydne obrazy to obrazy niskiej jakości, których moc opiera się na umiejętności szybkiej i szerokiej cyrkulacji w mediach. Udaje im się rozbijać inteligenckie reguły smaku, które zakładają, że takie obrazy (a także ludzie przez nie przedstawiani) powinny się raczej wstydzić swojego pochodzenia i podporządkować społecznym hierarchiom smaku i wartości. dr Monika Borys kulturoznawczyni. Bada współczesną kulturę przez pryzmat klasy, płci i medium. Absolwentka Uniwersytetu w Białymstoku, Uniwersytetu Jagiellońskiego oraz Uniwersytetu Warszawskiego. W 2019 roku nakładem wydawnictwa W.A.B. wydała książkę Polski bajer. Disco polo i lata 90. pierwsze w Polsce kompleksowe opracowanie muzyki disco polo opisanej jako element transformacji postkomunistycznej. W 2024 roku obroniła z wyróżnieniem doktorat zatytułowany Obrazy klas ludowych w polskiej kulturze popularnej po 1989 roku, za który otrzymała pierwszą nagrodę im. Inki Brodzkiej-Wald na najlepszą doktorską pracę humanistyczną. W 2025 roku została laureatką nagrody Emma Goldman Snowball Award przyznawanej dla badaczy i badaczek z Europy zajmujących się nierównościami społecznymi i płciowymi. Co łączy praktyka Patryka Vegę i teoretyka Fredrica Jamesona? O co chodziło w śpiewającej kapuście ze Świata według Kiepskich? Jaki związek z klasą społeczną mają patostreamy? Monika Borys mówi: Potrzymaj mi stary rocznik Expressu Poznańskiego i spieszy z wyjaśnieniami. Mało jest bowiem osób, które w tak zręczny, kompetentny, a przy tym czytelny sposób potrafią pisać o polskiej kulturze popularnej oraz jej socjologicznych i antropologicznych uwikłaniach. Gdyby to od nas zależało (czytaj: gdybyśmy byli bardzo bogaci), autorka wydawałaby nową książkę przynajmniej raz na dwa lata. Tymczasem jest jak jest, niemniej: warto było czekać! Bartek Przybyszewski, Mateusz Witkowski (Podcastex) ---------------------------- Publikacja ukazuje się w ramach Serii Wizualnej wspólnej inicjatywy Fundacji Bęc Zmiana i Instytutu Kultury Polskiej Uniwersytetu Warszawskiego Publikacja dofinansowana została ze środków Ministra Kultury i Dziedzictwa Narodowego pochodzących z Funduszu Promocji Kultury państwowego funduszu celowego
Mitologia Jana Parandowskiego to najpopularniejszy w Polsce zbiór greckich i rzymskich podań i wierzeń.Napisana przez wybitnego znawcę i promotora antycznej kultury i literatury, przyniosła mu ogromną popularność i od 1924 r. nieustannie cieszy się wielkim zainteresowaniem czytelników. Pozostaje obowiązkową pozycją dla wszystkich rozpoczynających fascynującą podróż po starożytności, ułatwia poznanie i zrozumienie korzeni europejskiej cywilizacji. Zawiera najpopularniejsze mity, sylwetki bogów, herosów, historię wojny trojańskiej i tułaczki Odyseusza. Jest do dziś niezastąpioną lekturą szkolną.Do książki dołączone jest opracowanie zgodne z obowiązującą podstawą programową, autorka jest nauczycielką przygotowującą uczniów do egzaminów.OPRACOWANIE omawia bogaty zakres zagadnień, w tym między innymi:- wprowadzenie do mitologii (rola mitów, rodzaje, funkcje, archetypy, toposy, katabaza)- szeroki kontekst- streszczenia i hasłowe przedstawienie bogów, herosów i postaci mitologicznych: role, atrybuty, pochodzenie- streszczenia i opracowania mitów razem z podsumowaniem, motywami, mitologizmami, nawiązaniami do tekstów kultury- historia wojny trojańskiej i tułaczki Odyseusza: streszczenie, mitologizmy, motywy- Rzym - obejmuje między innymi religię rzymską, wędrówki Eneasza, porwanie Sabinek.
W epoce gotowych odpowiedzi łatwo stracić własny głos Jak myśleć odważnie i po swojemu w świecie pełnym opinii i sporów? Cezary Kluczyński pokazuje mechanizmy, które najczęściej zniekształcają nasze sądy – od pychy i potrzeby wygrywania dyskusji po presję propagandy oraz konformizmu. Dzięki temu łatwiej zrozumieć, skąd biorą się nasze przekonania i kiedy okazują się bardziej cudze niż własne. Autor nie proponuje gotowych odpowiedzi ani recept na nieomylność. Zamiast tego pomaga rozpoznać pułapki, które wypaczają nasze rozumienie rzeczywistości i utrudniają samodzielną refleksję. To książka o tym, że myślenie wymaga odwagi. Bo choć nigdy nie daje gwarancji, może stać się drogą do prawdziwej niezależności. Dla tych, którzy chcą myśleć świadomie, nawet jeśli oznacza to rezygnację z wygodnej pewności i prostych odpowiedzi.
Metafizyki współczesności. Refleksje etyczne to filozoficzna podróż w poszukiwaniu metafizycznych źródeł współczesności. Autor zastanawia się nad wpływem XX-wiecznej filozoficznej krytyki metafizyki na współczesne sposoby myślenia o świecie. Tacy filozofowie jak Rudolf Carnap, Ludwig Wittgenstein, Richard Rorty na różne sposoby i z różnych względów byli sceptyczni wobec rozważań metafizycznych. Książka kieruje uwagę czytelnika na wzajemną relację między metafizyką a etyką. Normy i wartości pozbawione swojego metafizycznego zakorzenienia stają się wyrazem indywidualnych zapatrywań poszczególnych jednostek. Głębsza rozmowa, wzajemne zrozumienie skorzystałyby na powrocie do refleksji metafizycznej. Autor analizuje wybrane przykłady architektoniczne, prawne, ekonomiczne, technologiczne i naukowe, aby pokazać, na jak wielu polach założenia metafizyczne odgrywają istotną rolę w określaniu naszego sposobu myślenia i wartościowania świata."Powaga i etyczna wrażliwość, z jaką Autor traktuje filozofię, jest dziś rzadkością i powinna być zdecydowanie wspierana i propagowana. Autor zresztą trafnie pokazuje - i jest to jedna z najmocniejszych stron książki - jak dyskredytowanie filozofii w ogóle, a metafizyki w szczególności, przyczynia się do szeregu negatywnych, wręcz straszliwych cech współczesnego życia społecznego, politycznego, prawnego itd."Z recenzji Profesora Marcina Poręby"Propozycję przedłożoną do publikacji oceniam jako wartościową, wnoszącą ciekawe spostrzeżenia dotyczące wagi rozważań metafizycznych, zwłaszcza w powiązaniu z refleksją etyczną, dla szerszego kontekstu filozoficznego, refleksji nad człowiekiem i jego miejscem w świecie".Z recenzji Profesora Sebastiana KołodziejczykaPiotr Rosół, etyk, filozof społeczny, absolwent historii i filozofii na Uniwersytecie Warszawskim, nauczyciel akademicki, wieloletni pracownik Akademii Pedagogiki Specjalnej im. Marii Grzegorzewskiej. Autor książki zatytułowanej Hans Jonas o etycznej odpowiedzialności nauki i techniki, która powstała na podstawie rozprawy doktorskiej poświęconej myśli Hansa Jonasa. Współprowadzący podcastu filozoficznego zatytułowanego "Nowa Dekada", w ramach którego popularyzuje filozofię. Współautor książki zatytułowanej Nie(pełno)sprawne miasta, w której przedstawiono wiele punktów widzenia na polskie miasta.
Atlas (polskiego) bezformia to tekstowo-wizualny rekonesans, mający na celu rozpoznanie i przetestowanie możliwych znaczeń i ścieżek bezformia w polskim kontekście. Jak bowiem tu i teraz rozumieć kategorię, która historycznie powiązana była tak silnie z surrealizmem i myślą Georges'a Bataille'a? Czym mogłoby być polskie bezformie?Próbując rozważyć te kwestie, autorzy przywracają kategorii bezformia historyczny i społeczny kontekst, wskazują na konkretną materialną i przestrzenną topografię. Widma wojny i Zagłady, brutalna transformacja ekonomiczna, industrializacja i katastrofa ekologiczna, specyficzne doświadczenie bezsilności - oto zarysowane tu kierunki poszukiwań.Esej stanowi dopełnienie dwóch innych publikacji z tej samej serii: Bezformie: sposób użycia Yve-Alaina Bois i Rosalind Krauss oraz Atlas. Antologia pod redakcją Tomasza Szerszenia.
Od swych renesansowych źródeł po późną nowoczesność "atlas" pozostaje niedookreśloną kategorią, balansującą między nauką a sztuką, pojęciem problematycznym i nieustannie się przeobrażającym. W tym niedookreśleniu, swoistej anarchiczności, kryje się pytanie: czy atlasy służyły i służą kolonizowaniu, podporządkowywaniu sobie świata, czy może raczej destrukcji pewnych obrazów, klisz, wyobrażeń?Mając w pamięci postać mitologicznego tytana, można też pytać, czym dziś jest atlas? Dźwiganie na własnych barkach rozpadającego się na naszych oczach świata jest melancholijnym ćwiczeniem z bezsilności, formą niekończącej się żałoby, która przedłuża "atlasowy gest" w nieskończoność i nadaje mu obsesyjny charakter. To poczucie bezsiły wobec "całego świata boleści", po dramatach historii i wobec dziejącej się tu i teraz klimatycznej katastrofy, zyskuje nowe znaczenia: być może to czas kreślenia nowych kartografii, tworzenia nowych atlasów, czas ich nowych użyć.Atlas. Antologia to obszerna, przekrojowa publikacja prezentująca dwudziestowieczne oraz całkiem współczesne formy i przeobrażenia kategorii atlasu. To kilkadziesiąt tekstów (zarówno naukowych, jak i literackich) oraz kilkaset ilustracji, w tym fragmenty projektów artystycznych i dokumenty wizualne. Wśród nich między innymi te autorstwa: Lorraine Daston, Giuliany Bruno, Georges'a Didi-Hubermana, J.L. Borgesa, Vilma Flussera, Judith Schalansky, Gertrudy Stein, Michela Serresa, Anny Tsing, Georges'a Duthuita, Teresy Castro, Benjamina Buchloha, Aby'ego Warburga, Róży Luksemburg, Hannah Hch, Gerharda Richtera, Jadwigi Maziarskiej, Zofii Rydet, Mathieu Pernota, Diany Lelonek Książka została uzupełniona rozbudowanymi komentarzami autorstwa Tomasza Szerszenia, Agnieszki Daukszy, Balbiny Tarnowskiej i Elizy Gościniak.
Dialog poświęcony retoryce, prawdzie i sprawiedliwości.„»Wojna i bitwa«” – zwraca uwagę Eric Voegelin – „to pierwsze słowa dialogu Gorgiasz, którego treścią jest wypowiedzenie wojny zepsutemu społeczeństwu”. Tak zaczyna się dzieło, z którego Platon, jak można przypuszczać, uczynić chciał rodzaj programowego dokumentu Akademii. Tytuł wskazuje przeciwnika, który uważany był za największego mówcę ówczesnej Grecji. Znajdujący się u szczytu uznania i popularności Gorgiasz z Leontinoi – mistrz i nauczyciel retoryki – był wielkim autorytetem w sprawach moralnych i politycznych. Gorgiasz – sygnalizuje Platon – to nie wprawka, prowokacja czy zaczepka, ale prawdziwa próba sił czy wręcz – trzymając się militarnej stylizacji – generalna rozprawa z wrogiem. Czy można się dziwić, że taki sygnał elektryzuje? W czasach gdy retoryka stanowi, jak pisze Eric Dodds, „sztukę sukcesu”, a „retor” jest właściwie synonimem „męża stanu”, wiadomo bowiem, że wojna dotyczyć musi fundamentów życia jednostki i wspólnoty, a więc pytań o dobre życie, prawdziwe szczęście oraz o to, czym są i czym powinny być polis i polityka.Gorgiasz to także jeden z najważniejszych tekstów, bez których nie sposób mówić zarówno o filozofii politycznej Platona, jak i jego mistrza - Sokratesa. Stanowi on pomost między wczesnymi dialogami sokratycznymi, a tymi, w których w usta Sokratesa autor wkłada już własną naukę o ideach. Pisany u schyłku okresu sokratycznego Gorgiasz obiecuje doktrynę przynajmniej częściowo wyzwoloną spod wpływów mistrza. Jest jednocześnie czymś więcej – możemy przypuszczać, że stanowi rodzaj filozoficznego komentarza do podjętych przez Platona wyborów i zawiera pewien rodzaj programu przyszłych działań, których sednem jest rozwój założonej przezeń Akademii.
Jakie wyzwania stawia przed ludzkością teraźniejszość?Nowa książka autora światowych bestsellerów Sapiens i Homo deus. Krótka historia jutra.Yuval Noah Harari, słynny izraelski historyk i wizjoner, w swej najnowszej książce skupia się nie na przeszłości ani na możliwej przyszłości gatunku ludzkiego, lecz na problemach, w obliczu których stoimy obecnie.21 lekcji na XXI wiek to zaproszenie czytelnika do wzięcia udziału w debacie na temat naszych czasów. Harari z właściwą sobie lekkością, w krótkich rozdziałach, omawia i analizuje zjawiska, które dziś definiują cywilizację homo sapiens i wpływają na jej losy.Donald Trump, Brexit, fake newsy, biotechnologia, sztuczna inteligencja, rozszerzona rzeczywistość, dewastacja środowiska naturalnego, kryzys uchodźczy, terroryzm, schyłek liberalizmu. Co te zjawiska naszej codzienności mówią o człowieku i współczesnym świecie?Harari, jak zwykle, stawia prowokacyjne pytania, ale i udziela błyskotliwych odpowiedzi, dzięki którym nasz coraz bardziej rozpędzony XXI wiek wydaje się choć trochę pojmowalny przez ludzki rozum.Książka 21 lekcji na XXI wiek zamyka hat trick Harariego... Jak zawsze jego tekst jest niezwykle elegancki, ludzki, ujmujący, a często też ironiczny.Caroline Sanderson, "The Bookseller"
Justine, którą można z powodzeniem określić mianem heideggerowskiego Dasein, rozumie, że jesteśmy byciem-ku-śmierci. Rozumie to od zawsze. To małość i miałkość świata, który zdaje się nie zdawać sobie sprawy z nieodwołalności śmierci, ją męczy. Bycie, jako bycie-ku-śmierci, a jednak będące jedynie byciem ku formom, ku złudzeniom, ku kuglarskim, żałosnym sztuczkom, zabija Justine. Prawdziwa śmierć będzie końcem, wyzwoleniem i prawdą.Filozofia Martina Heideggera bywa uważana za nieprzystępną i hermetyczną, język za pretensjonalny i maskujący banalność myśli. Czy zatem autor Bycia i czasu ma jeszcze coś do zaoferowania odbiorcy w XXI wieku? Ma i to niemało. Pod siatką kunsztownie ukutych neologizmów, zdań pozornie wewnętrznie sprzecznych kryje się spojrzenie uważne i wnikliwe, myślenie głębokie i odważne. Heidegger, lepiej niż ktokolwiek inny, zauważył, jak często zamiast żyć - popadamy w życie. Omówione w książce filmy stanowią klucz do zrozumienia Heideggera. A także nas samych, naszych nieuświadomionych strwożeń i lęków.Martyna Butrym pokazuje, że Heideggerowskie trwoga, troska i autentyczność nie są jedynie pojęciami z akademickich podręczników, ale doświadczeniami, które codziennie rozgrywają się między kadrami. Filozofia staje się tu nie komentarzem do życia, lecz jego projekcją. Ogląda, pardon, czyta się jednym tchem, świetna książka!Tomasz Stawiszyński"Film zajmuje się tym, czym blisko 1600 lat temu zajmował się, przechadzający się po Atenach, Sokrates - stawia pytania, prowokuje, kwestionuje to, co oczywiste" - zaznacza Martyna Butrym w pierwszej części książki, odpowiadając w ten sposób trochę na pytanie, dlaczego ją napisała. Stawianie pytań przez kino od początków jego istnienia, a zwłaszcza na przełomie XX i XXI wieku, to zagadnienie złożone. Autorka wkracza w ten obszar śmiało, wybierając Siódmą pieczęć Bergmana (1957), Dzień świra Koterskiego (2002), Godziny Daldry'ego (2002) i Melancholię von Triera (2011). Godne podkreślenia, że wybrane filmy Autorka analizuje bez trudu, stosując terminologię filmoznawczą. Realizację podjętego zamiaru oceniam wysoko i uważam, że przypomnienie, iż warto interpretować filmy, korzystając z pomocy filozofów - wśród których Heidegger jest zapewne jednym z najważniejszych - może mieć kapitalne znaczenie dla polskiej myśli i krytyki filmowej.dr hab. Krzysztof Kopczyński, prof. UWMartyna Butrym (ur. 1989 r.) - filozofka, pisarka, scenarzystka. Ukończyła filozofię i polonistykę na Uniwersytecie Warszawskim i scenopisarstwo w Krakowskiej Szkole Filmu i Komunikacji Audiowizualnej. Autorka audioseriali Księżyc w lustrze i Virga.
W najnowszej książce Człowiek, który stracił głowę Douwe Draaisma (ur. 1953, po polsku m.in. Machina metafor, Wydawnictwo Aletheia 2009; Księga zapominania, Wydawnictwo Aletheia 2012), niderlandzki historyk psychologii (ale w rzeczywistości poszukiwacz rzeczy o wiele większych, tajemnej natury człowieka), bada niektóre z najbardziej dziwacznych i intrygujących zaburzeń mózgu w historii, przygląda się zagadkowemu funkcjonowaniu ludzkiego umysłu na przykładach z różnych epok, skupia się jednak na przypadkach z XIX-wiecznej psychiatrii. Od pacjentów, którzy czują ramię amputowane lata temu, po tych, którzy twierdzą, że są Chrystusami lub że zamieniono im głowę – omawiane przypadki ukazują całą złożoność prób umysłu zaprowadzenia porządku w chaosie. Draaisma rozważa m.in. zespół Cotarda (przekonanie pacjenta, że nie żyje lub że nie ma wnętrzności) czy zespół Capgrasa (bliskich zastąpiły sobowtóry), gdzie percepcja siebie przez chorych i rzeczywistość radykalnie się rozbiegają, a urojenia wiążą się z konkretnymi obwodami mózgowymi i kontekstem kulturowym. Ta książka to po części historia psychiatrii, po części jednak traktat filozoficzny i gabinet osobliwości. Stanowi memento dla naszego zdrowego rozsądku, pokazując, jak nieodparta bywa logika ulegających „urojeniom i iluzjom”. Czy zdrowy rozsądek na pewno jest od nich wolny? Czy jego logika wystarcza? Dzięki wciągającej narracji i wnikliwej intuicji Draaisma oferuje fascynujący wgląd w niezwykłe i często tajemnicze funkcjonowanie ludzkiego umysłu.
Ten produkt jest zapowiedzią. Realizacja Twojego zamówienia ulegnie przez to wydłużeniu do czasu premiery tej pozycji. Czy chcesz dodać ten produkt do koszyka?
![Okładka książki Atlas [polskiego] bezformia](https://dobreksiazki.pl/Photos/7/MEDIUM/000080/atlas-polskiego-bezformia.jpg "Atlas [polskiego] bezformia. Autor: Szerszeń Tomasz, Dauksza Agnieszka. Dobreksiazki.pl")
