Niniejsza publikacja jest zbiorem tekstów zaprezentowanych podczas konferencji, która odbyła się 19 listopada 2013 roku w Muzeum Archeologicznym w Krakowie przy współudziale Komitetu Nauk Pra- i Protohistorycznych Polskiej Akademii Nauk. Zgromadziła ona osoby szczególnie zainteresowane rolą i zadaniami muzeów archeologicznych w nowej „rzeczywistości postautostradowej”, zarówno praktyków, jak i teoretyków. Tematem wystąpień były kwestie formalno-prawne, organizacyjne i edukacyjne w działalności muzeów archeologicznych oraz tzw. nowa muzeologia postrzegana przez niektórych muzealników jako „kryzys muzeów”. Te kwestie przedstawione są w artykułach części I pracy. W części II zamieszczono teksty o skansenach czy parkach archeologicznych, stanowiących w ostatnich latach nową jakość w ochronie i popularyzacji archeologicznego dziedzictwa kulturowego. Czytelnik może poznać ciekawą ścieżkę archeologiczną stworzoną w Czelinie, a łączącą wyniki badań cmentarzyska w tej miejscowości z monumentem upamiętniającym fakt wkopania pierwszego słupa granicznego nad Odrą 27 lutego 1945 r. Historię powstania Rezerwatu Archeologicznego Genius loci na Ostrowie Tumskim w Poznaniu i jego znaczenie przybliżają dwa teksty. Zainteresowani problematyką konserwatorsko-archeologiczną znajdą ciekawe informacje w tekście o rekonstrukcji grodu w Owidzu oraz o funkcjonowaniu Ośrodka Studyjno-Magazynowego Zabytków Archeologicznych w Głogowie. Temat Muzeum Archeologicznego w Krakowie pojawia się w dwóch tekstach: w kontekście napływu masowych zabytków oraz w omówieniu badań sondażowych dotyczących preferencji i oczekiwań zwiedzających muzea. Dokumentująca dorobek krakowskiej konferencji publikacja stanie się być może inspiracją do dalszych dyskusji na temat polskiego muzealnictwa archeologicznego, które nie może narzekać na nadmiar wydawnictw tego typu.
Międzykulturowość, czyli wyróżniające nasze czasy współistnienie w jednej przestrzeni życia osób przynależących do różnych kultur, tradycji, kierujących się różnymi sposobami myślenia, działania, sądzenia, od dawna stanowi wyzwanie dla humanistyki.
Publikacja zawiera teksty, których wspólną intencją jest wprowadzenie aspektu międzykulturowego do ujmowania szeroko rozumianej problematyki humanistycznej – i nie tylko.
Książka przedstawia próbę całościowego spojrzenia na stanowisko amerykańskiego filozofa Thomasa Nagela (ur. 1937) w etyce, a nazwą, jaką dla jego ujęcia proponuje jest pluralizm racji. Jest to stanowisko, w którym ważną rolę odgrywa część deontologiczna, ale jest też miejsce na określoną część konsekwencjalistyczną. Perspektywa badawcza książki jest wyznaczona przez problematykę racji do działania, ideę podmiotowości oraz – łączącą je – ideę moralnego działania. Pluralizm racji ma swe ostateczne uzasadnienie zarówno w złożonej naturze naszej podmiotowości, jak i w wielości źródeł moralności. W okresie dominacji filozofii przez nauki szczegółowe Nagel stawia także pytania dotyczące sensu świadomości i podmiotowości we wszechświecie. Uwzględniając osiągnięcia XX wiecznej filozofii języka, a w szczególności Ludwiga Wittgensteina, przekracza on zawężaną w niej sferę sensów i powraca do najbardziej podstawowych pytań. W ten sposób powraca do tego, co w filozofii jest najbardziej specyficzne i najbardziej interesujące – tych spraw dotyczą końcowe rozdziały książki. Jest ona adresowana zarówno do tych, którzy zajmują się najnowszą etyką analityczną lub filozofią amerykańską, jak i tych, których zainteresuje ogólniejsze pytanie o to, jakie możliwości ma filozofia dzisiaj, w epoce bezprecedensowych sukcesów nauk szczegółowych.
Znaczenia Karola Wojtyły, który jako papież przyjął imię Jan Paweł II, nie sposób przecenić. Już sama długość jego pontyfikatu, a ponadto jego twórcza siła, wola działania i różnorodność talentów pozwalają sobie wyobrazić, jak bogatą spuściznę pozostawił po sobie ten człowiek, którego oddziaływanie na życie intelektualne i duchowe jest nadal bardzo wyraźne. Książka jest zbiorem artykułów odnoszących się do istotnych obszarów tego oddziaływania, ujętych w trzech aspektach. Wojtyła był filozofem, a ściślej mówiąc antropologiem. Tylko ten, kto pozna jego filozofię, która od lat jest przedmiotem badań naukowych na całym świecie, może zrozumieć siłę papieskiego oddziaływania i wpływ tej postaci na historię. Jego osobista charyzma oraz ujmujący sposób bycia szedł w parze z filozoficzną refleksją i głębią badań naukowych, dotyczących przede wszystkim człowieka. Karol Wojtyła walczył – najpierw jako arcybiskup Krakowa, następnie jako papież – o wolność człowieka wszędzie tam, gdzie był on poniżany i uciśniony. Jego polityczne przekonania wyrażały się w pochwale wolności, do której każdy człowiek jest powołany i do której jest uprawniony. I po trzecie, Wojtyła był również przekonanym Europejczykiem. Przy każdej okazji podkreślał wagę jedności Europy, a szczególnie ważne były jego starania przezwyciężenia jej powojennego podziału. Jest wysoce wątpliwe, czy bez jego osobistego zaangażowania upadłby w roku 1989 mur berliński. Wojtyła to mistyk i polityk, poeta i ksiądz, wykształcony tomista, określający się sam jako fenomenolog, kontynuator myśli Maxa Schelera, Edmunda Husserla i Romana Ingardena. Śladami jego koncepcji filozoficznych i działań podążają autorzy artykułów zebranych w tej książce. Tak jak zapowiada tytuł tej publikacji, chodzi o Europę, o antropologię polityczną, która w Europie znalazła swoją tak wyjątkową postać.
W roku 2015 przypadła setna rocznica urodzin wybitnego semiotyka Rolanda Barthes’a, jednego z najbardziej rozpoznawalnych francuskich myślicieli XX wieku. Jest to znakomita okazja do refleksji nad aktualnością i złożonością jego myśli. Rozprawy Barthes’a wpłynęły i nadal wpływają na kształt światowej humanistyki, łącząc krytykę literacką, semiotykę, antropologię, filozofię czy refleksję nad obrazem i wizualnością, a jednocześnie przekraczają każdą z tych dziedzin. Zaproszeni do współpracy Autorzy związani z rozmaitymi ośrodkami naukowymi, tak w Polsce, jak i za granicą, reprezentujący różnorodne dyscypliny naukowe, wykazali jak ważna i doniosła jest myśl Francuza dla współczesnej humanistyki. Na tom składa się kilka części – intelektualnych obszarów wielkiego Imperium Rolanda Barthes’a: kolejno omawia się specyfikę momentu historycznego, w który uwikłana jest zarówno myśl, jak i biografia Barthes’a; reinterpretuje ufundowaną przez semiologa kategorię mitu; rozważa literackie inspiracje jego myśli i możliwych paralelizmów życia i tekstu. Kolejnym obszarem wytyczonym w ramach Imperium są obraz i fotografia. „Podróż” kończą odwiedziny w Japonii: możliwej i metaforycznej.
Książka Piotra Domerackiego poświęcona zagadnieniu samotności wypełnia lukę w polskim piśmiennictwie filozoficznym, w którym dotąd nie zajmowało ono zbyt wiele miejsca. Samotność, która współcześnie jawi się jako problem psychologiczny i społeczny, można rzec, problem cywilizacyjny, w książce Piotra Domerackiego stanowi, jak głosi podtytuł, przedmiot studium filozoficznego. Należy jednak podkreślić, że Autor w swych analizach ukazuje wielość jej aspektów, także te psychologiczne i społeczne, co nadaje jego pracy charakter interdyscyplinarny. Jednakże zasadnicze staranie Autora idzie w kierunku filozoficznego naświetlenia tego zagadnienia z dwóch, przenikających się perspektyw, historycznej i na drodze analizy problemowej.
Prof. Czesława Piecuch, UP Kraków
Rekomendowana praca stanowi udaną próbę powiedzenia o temacie samotności, rozpatrywanym przede wszystkim w kontekście filozoficznym, lecz przecież nie tylko, nieomal wszystkiego, co o owym temacie powiedzieć można. Zdaję sobie sprawę, że sąd ten jest nader ryzykowny, ale nie mogę oprzeć się wrażeniu, iż zaiste trudno byłoby cokolwiek istotnego dodać do narracji Domerackiego w sensie jej pełności dokumentacyjnej. Szczegółowość i solidność prezentowanych przez niego rezultatów badań nad samotnością dosłownie zapiera dech w piersiach. Widać wyraźnie, że temat ten zaprząta jego uwagę od kilkunastu lat, a książka jest rezultatem wręcz pedantycznie przeprowadzonych badań, których jakość nota bene nie budzi najmniejszych zastrzeżeń. W tym sensie uważam ją za wybitną.
Prof. Andrzej Szahaj, UMK Toruń
Piotr Domeracki nie opisuje samotności jedynie jako zjawiska kulturowo-społecznego. Samotność staje się uprzywilejowanym miejscem spotkania ze sobą (das Sein, das wir sind), również w wymiarze owego genius loci, gdzie można szczerze płakać: solitudo sibi ad negotium flendi aptior suggereretur (św. Augustyn). Erudycja Piotra Domerackiego nie jest czystą dekoracyjnością. Żmudne analizy historyczno-filozoficzne są wyrazem szczerej troski o przybliżanie się do fenomenu samotności z różnych stron. Wielość prezentowanych poglądów nieraz zakrywa przedmiot refleksji, by za chwilę odsłonić nowe i ważne intuicje. Widzę w tym zmaganiu napięcie właściwe docieraniu do prawdy (???????), które odkrywając zaciemnia, a zakrywając odsłania (Dialektik von Entbergung und Verbergung).
Prof. Andrzej Wierciński, Albert-Ludwigs-Universität Freiburg
Słowiański ruch Zadruga istniał w latach 1935-49. Nazwa ruchu pochodzi od miesięcznika Zadruga wydawanego między 1937 a 39 r. Termin „Zadruga“ oznacza dawną, słowiańską wspólnotę wielorodową. Do niej nawiązał Jan Stachniuk Stoigniew (1905-63), autor 11 książek programowych, tworząc nową formację narodową. Ruch Zadrugi zniszczyła komuna przez aresztowania w 1949 r. i proces w 1952. Stachniuka szczęśliwie ominęła kara śmierci, ale utraconego w więzieniu zdrowia nie odzyskał aż do przedwczesnego zgonu.
Zadruga jest światopoglądowym ruchem opartym na własnej panteistycznej filozofii. W hierarchii wartości to naród zajmuje najwyższe miejsce. Odzyskanie rodzimej duchowości pokona wewnętrzną słabość i umożliwi Słowianom powrót na drogę stałego rozwoju. Polska przekształci się w nadnaród - wielką Sławię. Wiodącym człowiekiem będzie w niej twórca homo creans.
Marta Raczyńska ur. w 1990 roku w Żninie, archeolog i etnolog, doktorantka Wydziału Historycznego Uniwersytetu Jagiellońskiego w Krakowie. Głównym przedmiotem jej studiów są związki archeologii z antropologią kultury oraz zagadnienie przemian kulturowych w okresie wpływów rzymskich na terenach europejskiego Barbaricum. Odrębny krąg zainteresowań autorki stanowi antropologia rzeczy i materialności w kontekście problemu pamięci kulturowej, w tym sposoby tworzenia lokalnych narracji o przeszłości, czego ilustracją jest niniejsza książka.Nim trafimy na gąsawskie strychy, musimy poznać problemy filozofii i antropologii kulturowej, historiografii, socjologii, archeologii, semiotyki itd. związane z czasem, przestrzenią, pamięcią jednostkową i społeczną, narracją, rzeczami w ich funkcjach utylitarnych i znakowych, następnie z domem jako jednym z kluczowych symboli kultury. Dopiero po takim przygotowaniu wskazaniu, że praca dotyczy pozornie tylko miejsc nieistotnych, rzeczy bezużytecznych i zapomnianych autorka oprowadza nas po owych strychach w Gąsawie. () Autorka przedstawiła materiały z własnych badań etnograficznych przeprowadzonych w swych rodzinnych stronach z perspektywy przybysza, który wraca do Gąsawy jako badacz po kilku latach studiów.Z recenzji prof. dr. hab. Zbigniewa Libery
Antologia Filozofki na Uniwersytecie Jagiellońskim 1897–1967 jest pierwszym w Polsce zbiorem tekstów kobiet wykształconych i/bądź pracujących na krakowskiej Alma Mater. Prezentowane są utwory zarówno pierwszych adeptek filozofii na UJ oraz korespondencja i rozprawy naukowe znanych wykładowczyń z połowy XX wieku. Wśród wybranych pozycji znajdziemy publikację pierwszej doktorki filozofii – Stefanii Tatarówny, a także filozofki i pedagożki Cecylii Bańkowskiej, filozofki przyrody Anny Tenenbaum oraz zajmującej się teorią moralności Justyny Korczyńskiej. Ponadto w zbiorze zamieszczono teksty Izydory Dąmbskiej (pierwszy raz w języku polskim), Danieli Gromskiej oraz nigdzie wcześniej niepublikowane fragmenty pracy magisterskiej Haliny Poświatowskiej. Książka stanowi świadectwo zróżnicowania myśli kobiet, jak i odsłania wyzwania, z jakimi się zmagały w uprawianiu tej dyscypliny na co dzień.
„Jest to inicjatywa godna poparcia z uwagi na zdecydowane niedocenianie dorobku kobiet w historii filozofii polskiej.”
Fragment recenzji prof. dr. hab. Jana Woleńskiego
Nasza współczesność, racjonalna i demokratyczna, nie posiada języka pozwalającego opisać ten osobliwy fenomen. Racjonalizm staje tu wobec zjawiska niezrozumiałego, które wymyka się procedurom i pomiarom ilościowym. Autorytet jest zawsze związany z tajemnicą. Ona go uzasadnia.
Autorytet jest fenomenem niedemokratycznym. Uznając autorytet, przyjmujemy nierówność między ludźmi albo (jeśli mówimy o autorytecie prawa lub symbolu) istnienie jakiegoś porządku nadludzkiego, któremu ludzkie działania i emocje muszą być podporządkowane.
Bohaterami tego tomu są dwaj najważniejsi myśliciele kontrrewolucyjni: Joseph de Maistre i Carl Schmitt. Obaj – jak się czytelnik zorientuje – zajmują się konstytucją. Badają naturę i źródła Prawa, szukając autorytetu złożonego u jego podstaw. Konstytucja, uczą, musi różnić się istotnie od zarządzeń i procedur, które ulegają ciągłym zmianom, nie mają zatem mocy zasadniczej. Konstytucja jest dzisiaj w Polsce przedmiotem żywych sporów politycznych. Warto jednak pamiętać, że stanowi ona także problem filozoficzny – dla którego rozwiązania (powtórzmy) nasza współczesność nie posiada dobrego języka.
[Spis treści]
PREZENTACJE
Michał Otorowski, Joseph de Maistre w loży i w kościele
Joseph de Maistre, Memoriał do księcia brunszwickiego
Joseph de Maistre, Listy do rosyjskiego szlachcica o Inkwizycji hiszpańskiej
Joseph de Maistre, List do Jana Potockiego z 28 października 1814 roku
Joseph de Maistre, Szkic o zasadzie twórczej konstytucji politycznych i innych ludzkich instytucji
Paweł Grad, De Maistre albo tradycjonalizm spekulatywny
François Souchal, Profanacja grobów królewskich
ESEJE
Piotr Nowak, Bunt elit
Carl Schmitt, Legalność i prawomocność. Posłowie
Hans Kelsen, Forma państwa a pogląd na świat
Aleksandr Filippow, Teologia polityczna i suwerenna dyktatura. Carl Schmitt o Josephie de Maistrze
Johanna Kendziora, Pojęcie partii politycznej w systemie liberalizmu politycznego
Kinga Wudarska, Johanna Kendziora – uczennica Schmitta
Robert Pawlik, Europa między Wergiliuszem a Marcjonem
Soren Kierkegaard, Czy biskup Mynster był „świadkiem prawdy”, jednym z „prawdziwych świadków prawdy”, i czy jest to prawdą?
ARCHIWUM FILOZOFII POLSKIEJ
Krzysztof Tyszka -Drozdowski, Fale cofają się w Coimbrze
Aleksander Trzaska -Chrząszczewski, Przypływy i odpływy demokracji
ANTYKWARIAT
Dawid Nowakowski, Kobieta jako źródło miłosnej melancholii. The Anatomy of Melancholy Roberta Burtona
RECENZJE I POLEMIKI
François Rosset, Komentarz do uwag Michała Otorowskiego o „ostatecznej wersji Rękopisu Jana Potockiego”
Michał Otorowski, W sprawie listu profesora Rosseta
Dominika Oramus, Czarodziejska kraina Europa
Artur Grabowski, Metoda Rilkego. Ćwiczenia duchowe dla modernistów w kryzysie późnej młodości
Daria Chibner, Filozofia zen – teoria nie wypowiedziana w słowach
Michał Bruliński, Między wizją a diagnozą
Piotr Nowak, Uwagi do zasad parametryzacji
Oddajemy do rąk Czytelników drugi tom serii Horyzonty Filozofii Prawa poświęcony Carlowi Schmittowi. We współczesnej nauce Schmitt znany jest przede wszystkim jako twórca interesujących i kontrowersyjnych koncepcji z zakresu filozofii polityki, dotyczących m.in. pojęcia polityczności, istoty suwerenności, relacji pomiędzy legalnością i prawomocnością. Książka jest próbą odpowiedzi na pytanie, jak na tle bogatej twórczości Schmitta prezentują się jego koncepcje teoretyczno-prawne i filozoficzno-prawne.
W książce znajduje się pierwsze polskie tłumaczenie mało znanej w Polsce pracy Schmitta O trzech rodzajach myślenia w nauce prawa z 1934 roku. Dzieło to powstało w okresie, kiedy niemiecki uczony aktywnie popierał nazistowski reżim Adolfa Hitlera. Po wojnie Schmitt został na ponad rok internowany przez amerykańskie władze okupacyjne. Po zwolnieniu z obozu żył w odosobnieniu; wiele pisał i publikował, jednak nigdy nie powrócił do aktywnego życia akademickiego.
Wolność i odpowiedzialność – jak powiedział kiedyś Jacek Filek – są jak dwa brzegi rzeki, rozdzielone jej nurtem. Przywykliśmy do owego rozgraniczenia i wkraczając myślą od razu w nurt, łatwo akceptujemy oczywistość ich przeciwstawienia. Oto przyczyna niekończących się sporów o istotę relacji między wolnością a odpowiedzialnością; oto przyczyna jednostronności, z jaką zwykle rozstrzygała ten problem filozofia. Ale problem ten znika, gdy cofamy się do samego źródła. Tam, skąd rzeka dopiero bierze swój początek, wolność i odpowiedzialność są jednym.
Droga myślowa Jacka Filka jest tym właśnie: drogą ku źródłu, powrotem do miejsca, gdzie jeszcze nie byliśmy, a skąd czerpaliśmy każdą znaną nam prawdę; jest wyprawą, która znane czyni nieznanym, oczywiste – nieoczywistym i dlatego właśnie żywym; jest pytaniem, które nie zna wprzódy odpowiedzi. Przede wszystkim jednak jest świadectwem człowieka, który świadomie stara się zamazywać granicę między myśleniem a życiem – bo przecież i ta granica zanika, kiedy zmierzamy do źródła.
Zawiera CD z nagraniami medytacyjnymi.
Fascynująca, osobista relacja z podróży i życia w buddyjskich klasztorach w Tajlandii. Opisująca bezpośrednie doświadczenie praktyki duchowej, której korzenie sięgają tysięcy lat. Przedstawiająca współczesny i dawny buddyzm, współczesną i dawną Tajlandię.
To niezbędna lektura dla wszystkich, którzy chcą lepiej poznać buddyzm, Tajlandię i jej mieszkańców. Dla praktykujących medytację i podróżujących do Azji Południowo-Wschodniej.
Książka zawiera praktyczne wskazówki, jak dojechać, żyć i praktykować w klasztorach w Tajlandii.
Tomasz Kryszczyński – psycholog, od lat zajmuje się praktyką medytacyjną. W różnych klasztorach buddyjskich spędził łącznie kilkanaście miesięcy, badając i doświadczając osobiście życia we wspólnotach monastycznych. W trakcie licznych podróży do Tajlandii poznawał praktykę duchową mieszkańców tego kraju. Jest nauczycielem MBSR (Mindfulness Based Stress Reduction – Redukcja stresu oparta na uważności) i MBCT (Mindfulness Based Cognitive Therapy – Terapia kognitywna oparta na uważności).
Kolejny tom serii, w której systematycznie prezentowane są opracowania żródłowo-analityczne i studia poświęcone zespołowi osadniczemu w Kałdusie oraz regionowi z nim związanemu.
Tym razem zawarto w nim wyniki badań archeologicznych przeprowadzonych z obrębie jednego z trzech cmentarzysk usytuowanych pod Górą św. Wawrzyńca.
Od Redakcji
Erotyzm ponowoczesny jest książką, która powstała z troski o wrażliwość współczesnego człowieka. To opowieść o tym, jak seksualność, a więc to, co najbardziej intymne, staje się sprawą publiczną, źródłem sensacji, a także jednym ze składników rynkowej gry interesów. Opowieść, która wyrasta z przekonania, że taki stan rzeczy ma daleko idące konsekwencje dla naszego życia emocjonalnego.
Ponowoczesność to przede wszystkim nowy, oparty na wielości światopoglądów model etyczny, który można nazwać moralnością kompromisu. Charakteryzuje się on chroniczną niepewnością, co do słuszności działań i przekonań. W kontekście tej niepewności, jako jeden z jej najdotkliwszych objawów, pojawia się problem seksualności i związanego z nią erotyzmu, rozumianego jako zbiór funkcjonujących w przestrzeni publicznej przedstawień i refleksji na temat seksualności. By erotyzm zrozumieć, książka podejmuje analizę bardzo różnych źródeł – od artykułów w popularnych tygodnikach publicystycznych, przez prasę kobiecą, aż po internetową pornografię, której znaczenie w kulturze stale rośnie.
Szeroka analiza seksualności w kulturze popularnej prowadzi do ukazania erotyzmu jako wyrazu ambiwalentnej ponowoczesnej świadomości. Z jednej strony rządzi się on własnymi prawidłami, a więc dążeniem do maksymalizacji przyjemności i zasadą spontanicznego wyrażania pragnień, z drugiej prowadzi do cynizmu, chłodnej kalkulacji i samotności. To pęknięcie sprawia, że seksualność za pośrednictwem erotyzmu staje się coraz bardziej problematyczna. W sferze naszego życia uczuciowego pojawiają się więc coraz częściej pytania – jak i czy kochać? Erotyzm ponowoczesny ma za zadanie pomóc znaleźć na nie odpowiedź.
Książka Literatura i maszyna to rezultat kilkuletnich badań relacji między człowiekiem a urządzeniem, które od momentu rewolucji przemysłowej wyraźnie determinuje nasze zachowanie, nie wyłączając procesu twórczego. Rozważam w związku z tym kilka mniej lub bardziej szczegółowych problemów, uporządkowanych wokół trzech tematów: dyskursu maszynowego, dyskursu o maszynie i dyskursu maszyną. Pierwszy omawiam na przykładzie aktu pisarskiego, kładąc nacisk na uobecnianie się maszyny do pisania w wybranych tekstach Bolesława Prusa i Sławomira Mrożka, a także na opis i charakterystykę wpływu maszyny cyfrowej na powstawanie literatury. Drugi z tematów realizuję w oparciu o artykuły i szkice ogłaszane w XIX-wiecznych czasopismach, „Przeglądzie Technicznym” i „Wszechświecie”. Ich lektura uświadamia wpływ odkryć i wynalazków, szczególnie związanych z energią elektryczną, na sposób postrzegania rzeczywistości oraz sztuki. Ostatni z tematów, dyskurs maszyną, jest opisem znaczenia i funkcji urządzenia jako ważnego elementu wyobraźni pisarskiej. Przedmiotem namysłu czynię wybrane utwory Witolda Gombrowicza, Stanisława Lema, Tadeusza Różewicza oraz teksty rozrywkowe, w tym powieść kryminalną i prozę erotyczną. Tworzą one w książce mozaikę prowokującą czytelnika do dyskusji o XX-wiecznej literaturze.
Antropologia Alana Barnarda to jedna z najlepszych publikacji o historii i teorii antropologii, jakie ukazały się w ostatnich latach na świecie. Premiera książki 28 września.Autor, antropolog z Uniwersytetu Edynburskiego, przedstawia największe debaty, śledzi pochodzenie koncepcji i szkół oraz zarysowuje najważniejsze zagadnienia tej niezwykle intensywnie rozwijającej się dyscypliny.Barnard rozpoczyna od filozoficznych i socjologicznych prekursorów antropologii, następnie poprzez ewolucjonizm, dyfuzjonizm, funkcjonalizm i ujęcia marksistowskie zmierza w stronę teorii współczesnych: antropologii relatywistycznej, kognitywistycznej i postmodernistycznej. Jest to wyczerpujące wprowadzenie do antropologii kulturowej i społecznej dla osób zainteresowanych tą dyscypliną, a zarazem znakomite kompendium wiedzy dla czytelników zaawansowanych. To pozycja obowiązkowa dla każdego studenta na kierunku humanistycznym.
Niniejsza książka jest próbą krytycznej analizy kluczowych stanowisk w nowożytnej filozofii pod kątem sporu o obecność i sposób funkcjonowania pojęciowej treści w zmysłowej percepcji. W moim przekonaniu filozofia tego okresu – od Kartezjusza do Hegla – stanowi znakomity inkubator, w którym wykluwały się i umacniały zasadnicze stanowiska w odniesieniu do kwestii natury aktu percepcji i jego przedmiotu. Pojęciową treść traktuję tutaj nie tylko jako przejaw aktywności myślenia w postaci wnioskowania czy wydawania sądów, obecnych w procesie postrzegania. Konceptualizm pojmuję tu jako stanowisko wyjaśniające charakter percepcji, które polega na rozpoznawaniu przedmiotu X, posiadającego pewne ogólne własności wspólne dla danego zbioru przedmiotów, co jest przejawem nie tylko doznawania (posiadania wrażeń), ale także pojęciowej identyfikacji obecnych w przestrzeganiu relacji i ogólnych określeń rzeczy. Poszczególne rozdziały książki odnoszą się do stanowisk najbardziej reprezentatywnych w filozofii nowożytnej i traktuję je jako pewnego rodzaju modele idealne, chce bowiem pokazać, iż pomimo odmienności w prezentowanych koncepcjach można wyodrębnić w nich pewną wspólną prawidłowość, dotyczącą właśnie obecności pojęciowego charakteru treści percepcyjnych.
ze Wstępu
Ten produkt jest zapowiedzią. Realizacja Twojego zamówienia ulegnie przez to wydłużeniu do czasu premiery tej pozycji. Czy chcesz dodać ten produkt do koszyka?
