Kooperacja jest krucha, bo zależy od czasu, energii i motywacji ludzi, ale – jak pisze jedna z autorek – stanowi „miękką infrastrukturę”, dzięki której można działać w sytuacjach wymagających szybkiego reagowania. Dowodzi więc społecznej i osobistej rezyliencji. Bez kooperacji niemożliwe jest stworzenie publikacji, przedstawienia teatralnego, festiwalu czy postu, na niej opierają się społeczności fanowskie i grupy artystyczne. Wchodząc w relacje, przyjmujemy role komunikacyjne, które obecnie są płynne i hybrydowe, czasem musimy kooperować ze sztuczną inteligencją czy algorytmami mediów społecznościowych. Tytułowa kooperacja jest więc jednym z kluczowych terminów opisujących współczesną kulturę.W numerze zamieszczono też debatę z cyklu „Kultura dla przyszłości” i duży dział omówień.
OD DAWNYCH WIERZEŃ PO WSPÓŁCZESNE ZBRODNIE
POZNAJ MROCZNĄ TWARZ ALBIONU
Jakie macie tu potwory?
To jedno z najlepszych pytań, jeśli chcesz poznać daną kulturę.
A Brytyjczycy mają bogatą tradycję strachu.
***
Wielka Brytania to nie tylko Windsorowie, five o’clock, Beatlesi i David Beckham.
To kraina elfów, wiedźm, kelpie, Kuby Rozpruwacza i Frankensteina.
Słowem – kraj fascynujących mitów, potworów, zjaw i zbrodni.
W „Mrokach Albionu” spotykają się dawne legendy i współczesne historie.
Od syren i magów, przez Nessie i króla Artura,
po literackich antybohaterów, którzy do dziś budzą niepokój.
Wyrusz szlakiem mrocznych wrzosowisk, nawiedzonych zamków, szeptów tajemniczych duchów i mglistych londyńskich ulic. Poznaj miejskie legendy z pogranicza folkloru, literatury i rzeczywistości.
W poszukiwaniu własnych korzeni oraz początków braci Słowian. Jedna z najważniejszych książek dotyczących słowiańskich wierzeń W co wierzyli Słowianie? Jakie bóstwa czcili? Czego się bali? Ile zmyśleń, a ile prawdy o ich życiu duchowym trafiło do powszechnej świadomości? Mity, podania i wierzenia dawnych Słowian to w ujęciu autora „prawdziwa historia Nierzeczywistego”, świata wyobrażeń naszych odległych słowiańskich przodków o istotach nadprzyrodzonych, przede wszystkim boskich i demonicznych, o początkach ludów i państw oraz postaciach, zjawiskach i pojęciach, które z niejakim prawdopodobieństwem można związać z czasami przedchrześcijańskimi. Profesor Strzelczyk ukazuje szeroki i barwny obraz słowiańskich bogów, bóstw, demonów czy zjaw z pisarskim zacięciem i historyczną znajomością tematu.
Nowe wydanie arcysławnej pracy Ruth Benedict na temat japońskich wzorów kultury przynosi bogactwo odczytań, interpretacji i dodatkowych informacji, a to za sprawą obszernego wstępu Igi Rutkowskiej oraz przypisów, które przygotowały wspólnie z Ewą Pałasz-Rutkowską. Tak opracowane studium pozwala lepiej zrozumieć społeczeństwo i kulturę Japonii, ale i pracę samej Benedict.Ta wydana 80 lat temu książka – nazywana często najbardziej wpływową książką antropologiczną w historii – za sprawą ogromnej liczby poświęconych jej rozważań stała się tekstem autonomicznym, którego losy poznajemy w znakomitej przedmowie. Zmieniła sposób postrzegania Japończyków przez Amerykanów, samych Japończyków, a z czasem przez cały świat. Dziś pozostaje tekstem historycznym, dokumentującym niezwykle ważny moment w historii myśli i idei, a jego recepcja doskonale odzwierciedla ewolucję i rozwój antropologii kultury.
Wszechstronna prezentacja zjawiska walki z „ideologią gender”, która stanowi jedno z najpoważniejszych zagrożeń dla demokracji. Książka ma charakter interdyscyplinarny, łącząc perspektywę socjologiczną, kulturoznawczą i psychologiczną – prezentowany przez nią obiekt wymaga takiej właśnie metody analizy, użycia wielu narzędzi badawczych. Autorzy i autorki stawiają sobie za cel przedstawienie genezy i złożonych źródeł wspomnianej prawicowej kampanii, tworzących ją podmiotów, zorganizowanych w skomplikowane ponadnarodowe sieci, oraz jej konsekwencji politycznych – a ponieważ są to konsekwencje poważne, książka odpowiada na istotne zapotrzebowanie nie tylko naukowe, ale również społeczne.
Nowe, dwujęzyczne wydanie znanej publikacji Widzimy się w Polsce! Teraz w wersji angielsko-polskiej dla wszystkich zainteresowanych kulturą naszego kraju, a nieznających języka polskiego. Jest to świetna propozycja dla rodziny i przyjaciół mieszkających za granicą, którzy chcą odwiedzić i lepiej poznać nasz kraj. Z dwujęzycznej publikacji mogą skorzystać także polskie dzieci mieszkające za granicą i te, które przyjeżdżają do Polski lub w niej mieszkają, a nie znają języka polskiego. Książka została opracowana w ten sposób, że pod każdym fragmentem tekstu w języku angielskim znajduje się tekst w wersji polskiej.
Dziedzictwo, kultura i historia Polski ukazane są z wyjątkowym zwróceniem uwagi na dorobek artystyczny, etnograficzny, folklorystyczny i kulturotwórczy poszczególnych regionów. Książka jest skarbnicą wiedzy, ciekawą towarzyszką podróży i wycieczek po Polsce.
Monumentalne dzieło wydane w Krakowie w latach 1929-1939 (drugie wydanie w Warszawie, 1967-1968 w opracowaniu Jadwigi Klimaszewskiej). Dzieło było pierwszym w Europie syntetycznym opracowaniem ludowej kultury dużej grupy etnicznej, a jego publikacja wysunęła etnografię polską na czołową pozycję w europejskim słowianoznawstwie.Tom I- Kultura materialna - poświęcony jest m. in. gospodarce, odzieży, broni, komunikacji, przechowywaniu żywności). Autor oparł się na rozległej rozproszonej literaturze oraz gruntownych badaniach terenowych jakie prowadził w Polsce, na Białorusi, Polesiu i Ukrainie. Dzieło liczy ponad 2300 stron druku, zawiera ryciny prawie 2500 obiektów, w większości wykonane przez samego autora, a także mapy i dodatki nutowe. Do każdego tomu dołączono atlas. W 1936 roku I tom ukazał się w przekładzie szwedzkim, plany przekładu niemieckiego nie zostały zrealizowane wskutek wybuchu wojny.*)
W latach 2015-2024 wydaliśmy siedemnaście książek w serii MIASTO SZCZĘŚLIWE.
Czwartą z nich była książka brytyjskiego dziennikarza Petera Walkera „Jak rowery mogą uratować świat”. Wbrew temu, co mógłby sugerować tytuł, książka Petera Walkera charakteryzuje się całkowitym brakiem jakiejkolwiek ideologii – napisał o książce Olivier Schneider, Prezes Francuskiej Federacji Rowerzystów.
Przez większą część XX wieku wydawało się, że rower jest wynalazkiem, który prędzej czy później odejdzie do lamusa, oddając pola masowej motoryzacji, ewentualnie pozostanie tylko atrybutem ubranych w lycrę fanów sportu. Dla wielu ludzi powrót do rowerów jako codziennego środka transportu w miastach – który jest faktem – wciąż wydaje się czymś trudnym do wyobrażenia. Właśnie o tym niezwykłym fenomenie traktuje książka Petera Walkera.
Autor to powszechnie znany w Wielkiej Brytanii komentator polityczny dziennika „The Guardian” i jednocześnie zapalony użytkownik roweru. Jak na dziennikarza szanowanej brytyjskiej gazety przystało autor odwołuje się do licznych badań naukowych i literatury. Zabiera czytelnika w podróż w czasie – do miast sprzed 80 i 120 lat, gdzie ruch rowerowy był czymś powszechnym i masowym, ale także do miast przyszłości, w których z pewnością rower będzie jednym z kluczowych środków transportu. Autor pokazuje, jak wygląda sytuacja transportu rowerowego w wielu miastach na świecie – Londynie, Nowym Jorku, Montrealu, duńskim Odense czy Sewilli. Nie unika trudnych tematów jak: przestrzeganie przepisów przez rowerzystów, jazda w kasku czy ryzyko związane z jazdą rowerem wśród wielu aut.
Książka radykalna i do bólu merytoryczna. Jak rowery mogą uratować świat Petera Walkera to pozycja obowiązkowa na półce każdego obserwatora życia współczesnych miast. Nowy wstęp Huberta Barańskiego, uaktualnione przypisy, i lekko zmieniona okładka to znak rozpoznawczy odświeżonego wydania.
Czwarta książka z serii MIASTO SZCZĘŚLIWE
Wydawnictwo Narodowego Centrum Kultury przygotowało nową publikację dla dzieci i młodzieży. Prezentując w niej dorobek artystyczny, etnograficzny, folklorystyczny i kulturowy różnych regionów Polski, zachęcamy do poznawania i zwiedzania naszego kraju. Warto nie tylko dotrzeć do ciekawych miejsc, historii czy tradycji, lecz także zaczerpnąć pomysły do własnych podróży i eksploracji swojej okolicy.
Lata 1918–1939 zapisały się w polskiej historii niezwykle mocno, a II Rzeczpospolita do dziś zajmuje naukowców, inspiruje artystów i fascynuje czytelników. Obok wielkich wydarzeń i postaci historycznych swym rytmem toczyło się zwykłe życie ówczesnych mieszkańców. Warto przyjrzeć się jego przejawom z bliska!
Kolejny tom z serii 20 Lat XX Wieku przedstawia różne wymiary kultury codziennej międzywojennej Polski, w tym zmiany obyczajowe, rozwój techniki, nowe prądy modowe i kosmetyczne, tajniki przemysłu zabawkarskiego, rozkwit turystyki i transportu czy również – często już dziś zapomniane – przedmioty codziennego użytku.
Książka ta jest pod jednym względem unikalna. Jej autor jako pierwszy podejmuje próbę łącznego zinterpretowania rewolucji antykulturowej i projektu Wielkiego Resetu. Oba te zjawiska łączy wspólny zamysł budowy nowej cywilizacji, która w odróżnieniu od poprzednich, wyłonionych samoistnie skutkiem praw historii, byłaby pierwszą makroformacją od początku do końca zaprojektowaną. Problem w tym, że to gigantyczne przedsięwzięcie realizowane obecnie przez wszystkie siły rządzące światem, nie uzasadnia się celami ekonomicznymi, psychologią władzy, ani misją ratowania świata. Na pierwszy rzut oka wydaje się nie mieć sensu. Autor przeprowadza osobliwe śledztwo, zmierzające do odnalezienia rzeczywistego celu nowego porządku świata, analizując kolejno jego wpływ na kulturę, społeczeństwo i jednostkę, a także rozpatrując go na tle wcześniejszych rewolucji europejskich. W miarę analiz stopniowo zbliżamy się do odpowiedzi. Ostateczna konkluzja jest ponura i wręcz przerażająca.
Książka prezentuje sposób zarządzania, wartości, motywacje, etc. osób, które po 1989 roku wywarły największy wpływ na polskie media, są to: Jerzy Baczyński, ks. Adam Boniecki, Juliusz Braun, Jan Dworak, ks. Marek Gancarczyk, Jerzy Jurecki, Robert Kwiatkowski, Marek Markiewicz, Jerzy Urban, Wiesław Walendziak, Mariusz Walter, Bronisław Wildstein.
Przewodnik po historii literatury Tajwanu powstał jako rozszerzenie wystawy Potęga literatury: pisząc o naszym Tajwanie Narodowego Muzeum Literatury Tajwańskiej. Treść kolejnych rozdziałów odpowiada poszczególnym częściom ekspozycji, a każdy okres w dziejach Tajwanu opisany jest w osobnym, niezależnym rozdziale. Dzięki temu czytelnik może śledzić historię literatury zgodnie z chronologią lub zgłębić tylko interesujący go temat. Na literaturę tajwańską składają się różne style języka chińskiego, japońskiego, tajwańskiego, hakka oraz języków tajwańskiej ludności autochtonicznej. Zawiera teksty zapisywane alfabetem łacińskim oraz te pisane logograficznym pismem chińskim, a nawet utwory przekazywane drogą ustną, których nie zaliczamy do literatury pisanej. Literatura tajwańska formowała się pod wpływem różnorakich tendencji literackich napływających z Europy, Ameryki, Japonii i innych krajów Azji, ale równocześnie wyraża własny, tajwański sposób myślenia.
Postępowy i odważny syn rabina Berdyczewski z Ukrainy i Białorusi, później sławny jako Micha Josef Bin Gorion (1865-1921), po studiach w Berlinie i Szwajcarii błysnął jako znawca nieoficjalnych tradycji biblijnych i zgromadził je w swym rewelacyjnym dziele czyli właśnie w Żydowskich legendach biblijnych Ożenił się z córką żydowskiego wydawcy z Warszawy. Mieszkali także we Wrocławiu. A wybitny polski tłumacz, kulturoznawca i judaista, nieżyjący już Robert Reuven Stiller udostępnił i rozszerzył jego fascynujące dzieło także po polsku. Ile żon miał Adam i kto był ojcem Kaina? Biblia to przemilcza. Dlaczego? Bo już kilka tysięcy lat temu religijna cenzura usuwała ze świętych ksiąg żydowskich mnóstwo szczegółów i domysłów. Ale czy ktoś sobie poradzi z dociekliwością żydowskiego umysłu? Oto skutki! Tym bardziej zaskakujące, że przez wiele stuleci całe życie intelektualne Żydów obracało się wokół Pisma świętego. Efekty zaś pojawiały się w setkach dzieł dostępnych tylko po hebrajsku.
W pięciu wykładach, przygotowanych pierwotnie dla Radia CBC, a następnie wydanych w tomie Mit i znaczenie, Claude Lévi-Strauss zapoznaje czytelnika z dorobkiem swojego życia – interpretacjami mitów i próbami odkrycia ich znaczenia dla ludzkiej zdolności pojmowania.Wykłady rozpoczyna dyskusja dotycząca historycznego rozłamu między mitologią i nauką oraz dowodów, że w podejściu do nauki ponownie uwzględniamy mityczne poziomy rozumienia. W rozwinięciu tego wątku prof. Lévi‑Strauss poddaje analizie to, co nazwaliśmy myśleniem „prymitywnym”, a także omawia wybrane uniwersalne cechy mitologii człowieka. Ostatnie dwa wykłady pokazują związek funkcjonalny między mitologią i historią oraz strukturalny między mitologią i muzyką.
Książka, łącząc historię, antropologię i filozofię, przedstawia szerokie spojrzenie na współczesną kulturę Zachodu.
Tak bardzo skupiliśmy się jako społeczeństwo na tym, że nie pasuje, nie podoba nam się słowo „feminizm”, że ułożyliśmy się w nierównościach, które dotykają nas wszystkich_e. Dotkliwie wpływają na nasze życie, każdego dnia. Dlatego napisałam tę książkę. Ceną tego, że wielokrotnie usłyszałyśmy w swoim życiu „feminizm to coś złego”, jest to, że naprawdę uwierzyłyśmy powtarzanemu sloganowi. I niekoniecznie szukałyśmy prawdy. To książka, która jest pigułką siedmiu lat mojej wiedzy, którą zdobywałam, odkąd zrozumiałam, że jestem feministką. To książka, którą chciałabym przeczytać jako nastolatka. To książka, którą chciałabym, aby przeczytała każda osoba, która twierdzi, że „feminizm jest już niepotrzebny, bo mamy równouprawnienie”. To książka, z której na podstawie danych statystycznych, faktów i historii dowiesz się dlaczego potrzebujemy feminizmu.
Danuta i Zbigniew Benedyktowiczowie pokazują etnograficzne zaplecze figury domu oraz pracę tego symbolu w konkretnych analizach tekstów kultury. Pokazują również, że symbol wciąż daje do myślenia, a jego moc opisu i interpretowania ludzkiej rzeczywistości nie uległa wyczerpaniu.
Zadomowienie i bezdomność – kluczowe kwestie Symboliki domu – to doświadczenia leżące u fundamentów naszego bycia w świecie. Na wiele sposobów zakorzenione w tradycji i uobecniane w sztuce łączą ludzi różnych miejsc i czasów. Opisują też egzystencję każdego z nas – tutaj i teraz. Ważna książka o domu, której zrąb powstał przed laty, warta jest więc lektury także dzisiaj – lektury uważnej i aktualizującej.
Paweł Próchniak
Autor analizuje w przystępny sposób źródła, stan i kondycję teatru współczesnego oraz przedstawia swoją koncepcję powrotu do korzeni tej sztuki. Książka oprócz rozważań teoretycznych zawiera osobną część nader praktyczną, gdzie analizowany jest gest aktora, pojęcia techniki i scenografii teatralnej, rolę słowa, muzyki i ruchu scenicznego. Lektura konieczna nie tylko dla ludzi związanych z teatrem, ale również dla tych wszystkich, którzy chcą zrozumieć teatr współczesny.
To jest książka o współczesnych polskich festiwalach muzycznych. Spędziliśmy na nich, w sumie, ponad miesiąc, podróżując zarówno do znanych metropolii, jak i do prowincjonalnych miasteczek, na wschodzie i zachodzie kraju (...). Prowadziliśmy badania w miesiącach, gdy nie prowadził ich prawie nikt; rejestrowaliśmy zachowania i emocje o ulotnym, choć bardzo znaczącym ciężarze; przyglądaliśmy się branży muzycznej pogrążonej w głębokim, niezawinionym kryzysie; opisaliśmy fragment czasu, który na nowo zdefiniował pojęcia wspólnoty, troski, wiedzy i dobra. Mamy nadzieję, że dzięki tej okoliczności nasze badania okażą się istotne w takich wymiarach, o jakich w ogóle nie byliśmy w stanie pomyśleć.
Waldemar Kuligowski, ze Wstępu
Ten produkt jest zapowiedzią. Realizacja Twojego zamówienia ulegnie przez to wydłużeniu do czasu premiery tej pozycji. Czy chcesz dodać ten produkt do koszyka?
