Koniec radzieckiego życia. Ekonomie życia codziennego po socjalizmie jest zbiorem najważniejszych tekstów brytyjskiej antropolog społecznej Caroline Humphrey, dotyczących przemian zachodzących na terenach byłego Związku Radzieckiego oraz Mongolii. Autorka jest wykładowcą Uniwersytetu w Cambridge, członkiem King?s College i jednym z niewielu zachodnich naukowców, którzy prowadzili badania terenowe zarówno podczas istnienia Związku Radzieckiego jak i po jego rozpadzie. Książka ta ukazuje mieszkańców byłego ZSRR i Mongolii z perspektywy odmiennej niż większość prac politologicznych, socjologicznych czy ekonomicznych. Humphrey koncentruje się na praktykach życia codziennego, nie przesądzając charakteru zależności między nimi a przemianami w makroskali. Autorka ukazuje mechanizmy reprodukcji znaczeń i zachowań, podkreślając jednak, że fakt istnienia jakiegoś zjawiska w przeszłości nie wyjaśnia jednoznacznie ani faktu ani charakteru jego współczesnego występowania. Przekonująco pokazuje też, że sposoby rozwiązywania pozornie najbardziej podstawowych problemów życia codziennego są nie tylko wynikiem kalkulacji zysków i strat. Praktyki dnia codziennego są pełne wartości i moralnych ocen.

Coraz częściej pojawia się pytanie, czy metropolia jest jeszcze miastem, czy też zupełnie inną forma osadniczą. Miasto było zwarte i miało wyraźne granice, metropolia rozlewa się szeroko w przestrzeni. Miasto było zbiorowością obywateli, metropolia zaś jest zbiorem jednostek, konsumentów i użytkowników. Miasto było powiązane z regionem, metropolia ? z innymi metropoliami położonymi nieraz na innych kontynentach. Czy istnieje zatem metropolitalna architektura, specyficzna struktura społeczna i nowa klasa ? klasa metropolitalna? Czy można mówić o metropolitalnej kulturze, specyficznym środowisku innowacyjnym, szczególnych relacjach metropolia?region? Czy istnieje metropolitalna turystyka? Odpowiedzi na te pytania szukali uczestnicy spotkania, które odbyło się w czerwcu 2009 roku na Uniwersytecie Warszawskim, zorganizowane staraniem Europejskiego Centrum Studiów Regionalnych i Lokalnych oraz Katedry UNESCO ? Trwałego Rozwoju, a którego efektem jest niniejsza książka.

"Zaletą jego książki jest jej erudycyjny charakter i świadome unikanie akcentów polemicznych w wolteriańskim duchu libertyńskim, jako że tematyka, którą podjął, temu sprzyjała. Dulaure wykazał przy tym niepospolity zmysł pisarski, dzięki któremu przytaczane wręcz lawinowo fakty zaczerpnięte z naukowej literatury nie przytłaczają i nie nużą czytelnika. Przeciwnie, tę erudycyjną książkę czyta się jednym tchem. A jaki z tej lektury może być pożytek? Ano taki, że pozwoli ona czytelnikowi zapoznać się z peryferyjną religijnością antyku i czasów nowożytnych stanowiącą ważny element kultury. Przecież kultura ta jest wielowarstwowa, a folklor jest jej częścią wyjątkowo barwną i intrygującą, bo eksterioryzują się w nim najbardziej zagadkowe meandry ludzkiej mentalności." Marian Skrzypek

Książka jest zapisem rozważań nad problemami, które wciąż są aktualne: Czy Pan Bóg zbankrutuje? Czy Jezus jest mitem? Od małpy czy od Boga? - problem ewolucji na właściwym miejscu. Chrystus Zmartwychwstał - i co z tego? Czy religię wymyślili ludzie? Co przyroda mówi o Bogu? Fragment książki       Czy Pan Bóg bankrutuje?       Pytanie postawione w tytule tego rozważania jest prowokacyjne. Można je jednak tak sformułować w obliczu obserwowanego wycofywania myśli o Bogu z życia ludzkiego i filozoficznych twierdzeń o śmierci Boga. Czy rzeczywiście w dzisiejszym świecie nie ma miejsca dla Boga, czy jest On niepotrzebny i może odejść?       Obserwujemy postęp nauki i techniki. Człowiek coraz więcej potrafi sobie wytłumaczyć i coraz bardziej sobie wystarcza. Dlatego zachłysnął się swoją wiedzą i swoją mocą. Czasem wręcz uważa, że Bóg nie jest mu potrzebny ani do tłumaczenia świata, ani do obrony przed niebezpieczeństwami.       Tymczasem rozwój nauki obalił niesłuszne mniemanie o poznawalności całego świata. Okazuje się, że świat stanowi niezgłębioną tajemnicę, a rozum, stale ją odkrywając, nie potrafi jej przeniknąć do końca. Pod koniec XIX wieku ludzie mniemali, że ich obraz świata jest doskonały i poznanie wszystkich tajników jest tylko kwestią czasu. Odkrycia Alberta Einsteina przekonały nas, że ten XIX-wieczny obraz świata nie był ostateczny, co więcej, dziś wiadomo, że każdy obraz stworzony przez naukę jest tylko kolejnym przybliżeniem, ale nie oddaje całej rzeczywistości. Twierdzenie Kurta Godła w matematyce i zasada nieokreśloności Wernera K. Heisenberga w fizyce są naukowymi stwierdzeniami niezdolności ludzkiego rozumu do przeniknięcia całej tajemnicy świata przyrody.       Równocześnie postęp techniki doprowadza ludzkość do groźby zagłady, samounicestwienia. Okazuje się, że człowiekowi przede wszystkim potrzebna jest moralność, której brak - przy dzisiejszych możliwościach technicznych - czyni człowieka groźnym dla siebie samego.       A zatem ani nauka, ani technika nie potrafią zastąpić Boga. Poznanie istnienia głębokiej tajemnicy rzeczywistości i złożoności mechanizmu, jaki stanowi ten świat, pokazuje coraz lepiej wielkość Boga, który przenika tę tajemnicę i stworzył ten mechanizm. Człowiek potrzebuje Boga także jako oparcia dla zasad moralnych, które w dzisiejszym świecie są tak konieczne.       Dlatego pragniemy poznawać Boga i temu będą służyć nasze rozważania. Na temat katechizacji mówił kardynał Karol Wojtyła w Kalwarii 5 czerwca 1977 roku:       Nie można się zadowolić jakimś elementarnym nauczaniem, jakąś podstawową tylko katechizacją. Gdybyśmy się tym zadowolili, skazalibyśmy się na tzw. wtórny analfabetyzm religijny, który, niestety, dzisiaj w szerokich kręgach chrześcijan, mało odpowiedzialnych, pojawia się. Nauczanie musi iść w parze z różnymi stopniami i kierunkami wykształcenia. Dlatego Kościół święty prowadzi katechizację nie tylko dzieci i nie tylko młodzieży, nie tylko dorosłych, ale również prowadzi katechizację o różnych profilach.       Katecheza jest zadaniem całego Kościoła: duszpasterzy, sióstr zakonnych, które nam bardzo pomagają, ale także i rodziców, i świeckich. Trzeba nam, zwłaszcza w czasach, w których żyjemy, jeżeli mamy być wierni temu, co nam Pan Jezus powiedział, rozstając się z nami, temu, na czym oparł posłannictwo Kościoła - jeżeli temu mamy być wierni, trzeba nam sprawę katechezy, katechizacji przyjąć jako sprawę powszechną, która wszystkich nas zobowiązuje i do której wszyscy na swój sposób musimy przykładać ręce.       Trzeba, ażeby w parze z katechizacją dzieci i młodzieży szła katechizacja dorosłych. O Bogu i człowiekuSpis treści Czy Pan Bóg bankrutuje? 7 „Niebo w płomieniach" 9 Może Jezus jest mitem? - Co to jest mit? 12 Pismo Święte a Mity 15 „Kamienie wołać będą" 19 Jeżeli Jezus nie jest mitem, to co ma nam do powiedzenia? 22 Religia krzyża a sens życia 25 Krzyż a moralność człowieka 28 Krzyż a porządek społeczny 32 Czy Kościół jest ogranizacją? 36 Problem historii Kościoła 39 Papieże XX wieku 44 „Wszystkie drogi Kościoła prowadzą do człowieka" 49 „Człowiek istota nieznana" 54 Od małpy czy od Boga? 57 Problem ewolucji na właściwym miejscu 60 Skończmy z przeciwstawianiem nauki i religii 65 Horyzonty ewolucji 70 Krzyż Chrystusa moim znakiem 73 Chrystus zmartwychwstał - co z tego wynika? 77 Ciało człowieka, które ma zmartwychwstać 80 Nas dwoje i to trzecie 84 Otwarcie się na dar życia 88 Czy religię wymyślili ludzie? 92 CO TO JEST RELIGIA? 97 Rozwój religii na świecie 101 Jestem świadkiem Chrystusa 105 Istotne cechy rodziny 108 Sakrament małżeństwa 111 Etyka małżeńska 115 Małżeństwo drogą do doskonałości 118 Cały świat mówi o Bogu 121 Wiara i niewiara uczonych 125 Kosmologia i jej głos 130 Myślenie filozoficzne 133 Z rozwoju myśli filozoficznej 136 Chrześcijaństwo a filozofia 139 Święty Justyn 142 Święty Augustyn 146 Święty Anzelm 150 Wprowadzenie w myśl św. Tomasza z Akwinu 153 Ontologiczne składniki bytu 157 Ku samoistnemu istnieniu 160 Pierwsza droga św. Tomasza 163 Druga i trzecia droga św. Tomasza 166 Czwarta i piąta droga św. Tomasza 168 Degradacja pojęcia Boga 170 Przyroda mówi o Bogu 173 Problem cybernetyki 175

W książce przedstawiono wybrane ujęcia teoretyczne - perspektywy socjologii i psychologii ewolucyjnej, orientacji społecznych, motywacyjno-osobowościową i makrospołeczną - oraz związane z nimi wyniki badań dotyczące altruizmu i prospołeczności. Wśród autorów są zarówno uznani badacze, jak i młodzi specjaliści psychologii. Intencją autorek było przybliżenie teoretycznego kontekstu przedstawionych podejść, a także najnowszych ustaleń empirycznych.

Książka jest kontynuacją obszernej monografii, będącej rekonstrukcją koncepcji człowieka we współczesnej filozofii hermeneutycznej. Tom pierwszy dotyczył inspiracji heideggerowskich (poza Martinem Heideggerem uwzględnione były dokonania m.in. Hansa-Georga Gadamera, Paula Ricoeura, Charlesa Taylora, Richarda Rorty’ego, Gianniego Vattimo, Johna D. Caputo). Niniejszy tom rekonstruuje poglądy na temat człowieka w myśli Wilhelma Diltheya oraz najwybitniejszych przedstawicieli pierwszej i drugiej generacji stworzonej przez niego szkoły filozoficznej. Ukazuje początki nowoczesnej hermeneutyki, jak też jej dalszy rozwój, którego przesłanką są poglądy Heideggera i Diltheya. Filozofia hermeneutyczna wydobywa znaczenie wspólnoty i tradycji kulturowej dla bycia człowiekiem. Wystrzegając się idealizowania, podkreśla różnorodność sposobów bycia człowiekiem, a przeczy możliwości uniwersalnego rozstrzygania o konkretnych problemach ludzkiego istnienia.

Bhagavad-gita jest esencją indyjskiej mądrości wedyjskiej i jednym z największych duchowych i filozoficznych dzieł świata. Przedstawia się ona nam w formie dialogu pomiędzy Panem Sri Krsną i Arjuną, Jego zaufanym przyjacielem i wielbicielem. Arjuna, uwikłany w głęboki kryzys, otrzymuje osobiste instrukcje od Krsny, będące sekretami o głębinach jaźni, natury i wszechświata, i w końcu Najwyższej Jaźni w Jej aspekcie wewnętrznym i zewnętrznym. Odwieczna filozofia Gity intrygowała od tysiącleci umysł człowieka, zarówno Wschodu, jak i Zachodu. Ta edycja pióra A. C. Bhaktivedanty Swamiego Prabhupady prezentuje nauki Gity takimi, jakimi były oryginalne dane, bez najmniejszego śladu zafałszowania czy interpretacji.

W filmach i książkach o tematyce orientalnej często można spotkać się z nietypowymi określeniami „godzina psa”, „urodzony pod znakiem świni” czy „rok konia”. Wszystkie te pojęcia związane z zodiakiem chińskim. Jest on ważnym element nie tylko kultury Kraju Środka, ale również Japonii. Niniejsza książka prezentuje głównych bohaterów zodiaku czyli zwierzęta widziane oczami mieszkańców Kraju Kwitnącej Wiśni. Publikacja przeniesie czytelnika w świat pełen mitycznych stworzeń, duchów, potworów i przybliży wyobrażenia oraz przesądy związane z poszczególnymi znakami. Podobnie jak w poprzedniej książce autorki nie zabraknie również odniesień do religii, sztuki czy nawet pop kultury japońskiej.

Autor Religii Nuerów jest jednym z klasyków antropologii brytyjskiej. Jego zainteresowania skupiają się przede wszystkim na ludach Afryki zamieszkujących teren Sudanu. Książka jest dopełnieniem wcześniejszych badań Evans-Pritcharda nad Nuerami, lecz jednocześnie pozostaje dziełem samodzielnym, będącym analizą zarówno tytułowej religii Nuerów, jak i krytyką dotychczasowych badań antropologicznych nad "religiami prymitywnymi". Autor prezentuje własny program badań nad religią, rezygnując z czynionych przez jego poprzedników uogólnień oraz redukcji. Najsilniej sprzeciwia się sprowadzaniu religii do fenomenu społecznego, w zamian pokazuje niezwykle istotny aspekt indywidualny w religijności Nuerów.

W trakcie rozwoju swej myśli teoretycznej Radcliffe-Brown doszedł do wniosku, że spekulatywna historia nie wnosi nic istotnego do zagadnień antropologicznych ani też nie proponuje istotnych rozwiązań z zakresu wiedzy o kulturze. To właśnie te nowe idee umożliwiły Radcliffe’owi-Brownowi porzucenie zainteresowania pochodzeniem danej instytucji i zajęcie się strukturą i funkcją systemów społecznych. Stąd właśnie wynikało również jego poszukiwanie funkcji dla elementów składowych kultury. Należało więc odnaleźć funkcję i określić jej rolę w podtrzymywaniu systemów społecznych. Wtedy to możliwe stało się wytłumaczenie znaczenia mitów i rytuałów w kontekście pełnionej przez nie funkcji społecznej, która polegała na podtrzymaniu i przeka- zywaniu z pokolenia na pokolenia dyspozycji emocjonalnych, owych sentymentów, od których to zależało istnienie danej społeczności. W Wyspiarzach z Andamanów Radcliffe-Brown zapropo- nował więc model interpretacji znaczenia rytuałów poprzez pełnione przez nie funkcje i wartości dla społeczeństwa jako całości, a nie poszczególnych jednostek. (fragment Przedmowy do wydania polskiego Arkadiusza Bentkowskiego)

To arcydzieło, zamykające tak wiele na tak niewielu stronach. Doskonale ukazuje najważniejsze aspekty liczących dwa tysiące lat sztuki, kultury i religii (np. ceremonię herbacianą) jednego z najbardziej kulturalnych narodów świata. Nie pomija żadnej znaczącej osobistości, żadnej sekty religijnej, rodzaju i stylu w sztuce, formy literackiej, teatralnej czy obcego wpływu, który ma jakiekolwiek znaczenie. Równocześnie autor skupił się na wyznaczonym celu, nie ulegając pokusie pisania sprawach niemających bezpośredniego wpływu na kulturę. Co więcej, Paul Varley pisze doskonałą, przejrzystą prozą i unika rozbudowanych przypisów. (...) Jest to doskonałe jednotomowe wprowadzenie do japońskiej kultury. Booklist Kultura japońska Varleya nadal jest najlepszą dostępną na rynku książką z tej dziedziny. (...) Jest warta polecenia każdemu, kto interesuje się Japonią. Chanoyu Quarterly Od niemal trzydziestu lat Kultura japońska funkcjonuje w świadomości czytelników jako trafne i dobrze napisane wprowadzenie do japońskiej historii i kultury. Podstawą tej edycji jest czwarte jej wydanie; tekst został dokładnie przejrzany i uzupełniony, tak że znajdą w nim Państwo dodatkowe informacje na wiele różnych tematów, między innymi systemu wartościach samurajów, buddyzmu zen, ceremonii picia herbaty, konfucjanizmu w epoce Tokugawa, zemsty czterdziestu siedmiu roninów, uczonych z Mito działających na początku XIX wieku, współczesnej kultury masowej i komiksów. Paul Varley studiował na Uniwersytecie Columbia w Nowym Jorku, tam też uzyskał tytuł doktora, po czym przez wiele lat prowadził wykłady z zakresu języków i kultur Wschodniej Azji. Jest autorem między innymi następujących publikacji: The Onin War. Imperial Restoration in Medieval Japan; The Samurai. A Chronicle of Gods and Sovereigns; Tea in Japan (wraz z Kumakuro Isao) oraz Warriors of Japan. As Portrayed in the War Tales. Jest emerytowanym profesorem Uniwersytetu Columbia oraz profesorem historii kultury japońskiej na Uniwersytecie Hawajskim.

Dyskusje na temat kształtu Europy, stylu życia, aborcji, eutanazji, homoseksualizmu itp. są w gruncie rzeczy sporem o człowieka. Żyjemy w czasach - pisał Karol Wojtyła - "wielkiego sporu o człowieka, sporu o sam sens jego istnienia, a przez to samo o naturę i znaczenie jego bytu". Pytam: Kim jestem: wiązka genów, czy kimś więcej? Jakie jest moje miejsce w kosmosie: takie jak innych istot, czy wyróżnione? Czy jestem czystym faktem czy jakimś dobrem? Jakie znaczenie ma dla mnie więź z innymi osobami: nieistotne czy fundamentalne? Na czym polega sens mojego istnienia i moje spełnienie? Czy mam szansę na szczęście?

Autorka ożywia Platońską koncepcję Erosa, opowieść o drabinie biblijnego Jakuba, mit o Gilgameszu i Psyche, bada postać Mefistofelesa i Józefa K. Książka zawiera oryginalne analizy z pogranicza psychologii i literatury, medycyny i mitologii, socjologii i religii, filozofii kultury i ekologii.

Tom ten zawiera: Wolność i cywilizacja oraz studia z pogranicza antropologii społecznej, ideologii i polityki, Śmiertelny problemat, Ogólnopolska służba wywiadowcza, Podstawy nierówności między ludźmi, Antropologiczna analiza wojny, Przeszłość, teraźniejszość i przyszłość, Natura ludzka, kultura i wolność.

Wikingowie i nordyccy bogowie. Podstępne knowania i krwawe wyprawy. Potężni władcy i waleczni woje. Oto dwie najważniejsze islandzkie sagi, z których zrodził się obraz świata Północy funkcjonujący powszechnie w dzisiejszej kulturze. Saga rodu Wolsungów opowiada historię rodziny, w której losy wielokrotnie ingerował sam Odyn. Od jej założyciela Wolsunga, poprzez Sigmunda, aż po Sigurda i Brynhildę i zniszczenie burgundzkiej dynastii Gjukingów. Wolsung, prawnuk Odyna, został wycięty z łona matki po sześciu latach ciąży, gdy ta zaczęła przeczuwać własną śmierć. Jego wnuk Sigurd jako wybraniec władcy bogów pokonał smoka Fafnira, a córka Sigurda, Aslaug, została żoną króla Ragnara. Losy legendarnego wodza i najsłynniejszego z wikingów – sławne podboje, aż po okrutną śmierć i zemstę jego synów – opisuje Saga o Ragnarze Lodbroku. Wraz ze swymi wojami król krwawo podbijał nawiedzane ziemie Brytów i Franków. Sam będąc bohaterem na poły legendarnym, uznawany bywa za ojca postaci w pełni historycznych: Ivara Bez Kości, Bjorna Żelaznobokiego, Halfdana Ragnarssona czy Sigurda Wężowe Oko. Obie te łączące się ze sobą opowieści przez wieki kształtowały wyobrażenie o ludziach Północy, inspirując i znajdując odbicie w sztuce i kulturze, chociażby w epickiej Pieśni o Nibelungach, twórczości J.R.R. Tolkiena czy serialu Wikingowie. Jan Kołakowski (ur. 1988 r.) – absolwent historii na Uniwersytecie Gdańskim. Przez kilkanaście lat pracował jako dziennikarz telewizyjny, tworząc reportaże historyczne i okołohistoryczne. Zafascynowany przeszłością i dziejami kultury, w dawnych mitach i opowieściach szuka kluczy otwierających dusze ludzi żyjących przed wiekami. Miłośnik literatury, namiętnie zbiera książki związane z twórczością J.R.R. Tolkiena i Tadeusza Micińskiego. Hobbystycznie przekłada na polski poezję staronordyjską.

Staroindyjski epos sanskrycki jako uniwersalna narracja o dharmie i porządku świata „Ramajana” to jeden z najważniejszych eposów staroindyjskich, wywodzący się z tradycji ustnej i przypisywany legendarnemu poecie Walmikiemu. Opowiada historię księcia Ramy, który na skutek dworskiej intrygi zostaje zesłany na wygnanie wraz z żoną Sitą i wiernym bratem Lakszmaną. W czasie pobytu w lesie Sita zostaje porwana przez króla demonów Rawanę, co prowadzi do dramatycznej walki dobra ze złem i ostatecznego zwycięstwa Ramy. Epos ten bywa odczytywany zarówno jako pełna baśniowych motywów alegoria, jak i opowieść mogąca mieć historyczne korzenie. Niezależnie od interpretacji, „Ramajana” służy przede wszystkim przekazywaniu dharmy – zasad etycznych hinduizmu, których Rama jest uosobieniem. Ukazując ideały króla, męża, żony, brata i władcy, dzieło to przez wieki dostarczało wzorców postępowania i wyjaśniało, w jaki sposób moralność i prawo podtrzymują harmonię świata. Ponadczasowość „Ramajany” sprawia, że epos ten pozostaje żywy także współcześnie, inspirując twórców literatury i filmu. Jego uniwersalne przesłanie – odwieczna walka dobra ze złem oraz konieczność obrony sprawiedliwości – czyni z historii Ramy opowieść aktualną w każdej epoce, niezależnie od miejsca i czasu.

Odkryj mistyczny alfabet, w którym Bóg opowiedział świat. W tradycji żydowskiej litera stanowi łącznik między poznaniem świata a doświadczeniem Boga. Aga Cahn w książce Alefbet judaizmu snuje opowieść o wierze, kulturze, ale też codziennym życiu żydowskiej rodziny i społeczności.  Rozpoczynające każdy rozdział ilustracje przedstawiające litery hebrajskiego alfabetu oraz towarzyszące im wiersze, pełne odniesień do żydowskiej mistyki, stanowią – niczym midrasze – wyjątkowy komentarz do poruszanych w książce tematów. Alefbet judaizmu to propozycja dla wszystkich, którzy pragną poznać etyczne i praktyczne podstawy judaizmu, a przy okazji zastanowić się nad esencją życia. Aga Cahn – badaczka stosunków żydowsko-chrześcijańskich, absolwentka Uniwersytetu Jagiellońskiego i Uniwersytetu Cambridge. Myśleniczanka i popularyzatorka wiedzy o myślenickich Żydach, autorka (wraz z mężem Martinem) spacerownika Myślenice - ślady żydowskiego miasteczka. Prowadzi szkołę żydowską (Cheder) przy reformowanej Synagodze Beth Shalom w Cambridge, laureatka nagrody im. ks. Stanisława Musiała (2024) i nagrody Fundacji Polcul (2016), mama Ariela i Oliviera

Sto potworów. Siedem mitologii. Jeden świat, który wcale nie jest tak bezpieczny, jak nam się wydaje.Księga stworów mitologicznych to pełna humoru, a jednocześnie grozy encyklopedia istot, które od wieków nawiedzają ludzką wyobraźnię – i, jak się okazuje, wciąż żyją tuż obok nas. Banshee, wampiry, strzygi, ghule, driady, gremliny czy upiory ukazane są w świetle dawnych wierzeń, jak i we współczesnych realiach.MITOLOGIE ŚWIATA. Autor zabiera Czytelnika w podróż przez mitologie arabską, celtycką, germańską, helleńską, judaistyczną, nordycką i słowiańską. Z przymrużeniem oka, ale z szacunkiem do źródeł, pokazuje, jak zmieniały się potwory – i świat, w którym przyszło im żyć. To nie jest zwykły bestiariusz. To przewodnik po rzeczywistości, która dyskretnie przenika naszą własną.Uwaga! Po przeczytaniu możesz zacząć podejrzewać, że cień porusza się inaczej, niż powinien, a w każdym skrzypnięciu czai się coś, co obserwuje Cię z ukrycia.

Autor proponuje fragmentaryczne spojrzenie na mapę artystycznej Europy w epoce oświecenia. Śledzi przemieszczanie się twórców, głównie malarzy, pomiędzy różnymi ośrodkami, tropi motywacje migracji, wydobywa znaczenie przybyszów dla rozkwitu „narodowych” szkół w różnych krajach europejskich. Rysuje mapę innego Grand Tour – „wielkiej podróży” artystów poszukujących ważnych, prestiżowych zleceń i zarobku, ale także nowych wrażeń, wzorów i inspiracji, wartościowej edukacji czy wreszcie dobrego towarzystwa. Szkic sieci relacji na owej mapie może stanowić ważny element w refleksji nad narodzinami nowoczesnej kultury europejskiej. ****** Europe on the Move. Art Wanderings in the Age of Enlightenment The author proposes a fragmentary look at the map of artistic Europe in the Enlightenment. He follows the movements of artists, mainly painters, between different centres, traces motivations behinds migrations, draws out the importance of newcomers for the flourishing of “national” schools in various European countries. He paints the map of a different “Grand Tour” – a journey during which artists sought important, prestigious commissions and earnings as well as new impressions, models and inspiration, valuable education and good company. A sketch of the network of relationships on this map can be an important element in reflection on the birth of modern European culture.

Dlaczego jesteśmy tacy… to pierwsza próba całościowego socjosemiotycznego i medioznawczego opisu kultury popularnej w PRL. Małgorzata Lisowska-Magdziarz przygląda się programom kultury masowej w socjalizmie realnym oraz kapitałom kulturalnym, gustom i potrzebom jej odbiorców. Opisuje działanie aparatów semiotycznych peerelu: miasta, fabryki, blokowiska, szkoły, kościoła, domu towarowego, mediów masowych. Analizuje prasę, programy telewizyjne i radiowe, seriale i filmy, pochody i festyny, dowcipy i powiedzonka, rzeczy, mody, zwyczaje, miejsca i wydarzenia. Pokazuje, jak ludzie dostosowują kulturę do własnych potrzeb, reinterpretują ją, a nawet używają jej przeciwko niej samej. Nie pisze, jacy są Polacy i dlaczego, ale zachęca do zadawania pytań i myślenia o tym, jak „kultura wielkoprzemysłowego społeczeństwa robotniczo-chłopskiego” może się odbijać w naszych nawykach kulturalnych, stylach życia, podziałach społecznych i decyzjach politycznych. * Podziwiać trzeba wielką wiedzę i łatwość, z jaką Autorka porusza się po skomplikowanej materii na styku kultury popularnej, kultury wysokiej, władzy, ekonomii i codzienności. (…) I nawet jeśli nie daje odpowiedzi wprost na pytanie o to, „jacy jesteśmy”, warto i tak się nad tym zastanowić, podać w wątpliwość niektóre opinie i zweryfikować dominujące interpretacje. Książka Małgorzaty Lisowskiej-Magdziarz daje zaczyn do rozmowy o sprawach wielce istotnych dla naszego społeczeństwa, pokazując możliwe interpretacje nie tylko fenomenu jakim był PRL w swej pokracznej modalności, ale też towarzyszących nam peerelowskich powidoków. Możemy, a w zasadzie: musimy wpisać wiedzę o nich w dyskusję o dzisiejszej polskiej rzeczywistości. Z recenzji prof. dr. hab. Marka Jezińskiego