W okresie pomiędzy zakończeniem I wojny światowej a wejściem w życie postanowień traktatu wersalskiego na terenie byłego zaboru pruskiego panowała dość specyficzna sytuacja prawna. W momencie wybuchu powstania wielkopolskiego 1918-1919 zdano sobie sprawę, że potrzebny będzie odrębny od niemieckiego, powstańczy wymiar sprawiedliwości. W ten sposób utworzono sądownictwo powstania wielkopolskiego 1918-1919. W wyniku postanowień traktatu wersalskiego przyznano Polsce część Wielkopolski oraz Pomorze. Ponieważ na tym obszarze obowiązywał model sądownictwa niemieckiego, Minister byłej Dzielnicy Pruskiej podjął decyzję o powołaniu sądów tymczasowych, które miały orzekać do momentu utworzenia sądownictwa polskiego. W wyniku zbrojnych działań Rosji Sowieckiej oraz niemieckich operacji dywersyjnych na terytorium byłego zaboru pruskiej utworzono wojskowe sądy doraźne. Ich celem było szybkie wymierzanie sprawiedliwości.
Książka w formie popularnonaukowej prezentuje najważniejsze dokonania Polaków, zarówno żołnierzy, jak i cywilów, w krzewieniu polskiej kultury poza krajem na uchodźczych szlakach. Przypomina dorobek artystów, poetów, pisarzy, malarzy, którzy swoją twórczością rozsławili chwałę polskiego oręża i udokumentowali dramatyczne losy polskich uchodźców, w tym tułaczych dzieci. Podkreśla znaczenie wolnego słowa, które w różnorakiej formie wybrzmiewało w warunkach wojennej zawieruchy, podtrzymując wolę walki i poczucie tożsamości narodowej
Publikacja pokonferencyjna Nie tylko Norymberga... Zbrodnie niemieckie na ziemiach polskich 1939-1945 i ich powojenne rozliczeniapodejmuje temat niemieckich zbrodni popełnionych na ziemiach okupowanej Polski oraz ich powojennych rozliczeń. Choć inspiracją do jej powstania były doświadczenia łódzkie, tom obejmuje szerokie terytorium okupowane przez III Rzeszę, ukazując zbieżność mechanizmów przemocy i późniejszej bezkarności sprawców. Autorzy analizują zarówno ideologiczne źródła zbrodni, jak i konkretne procesy sądowe, sylwetki zbrodniarzy oraz działania władz polskich i międzynarodowych po 1945 roku. Całość skłania do refleksji nad pytaniem, jak możliwe było tak planowe i systemowe okrucieństwo oraz dlaczego wielu winnych nigdy nie poniosło kary.
Publikacja wpisuje się w nurt badań naukowych poświęconych historiiMazowsza Północnego w okresie II wojny światowej, których znaczny rozwój można zaobserwować w ostatnim czasie. Inspiracją do jej powstania była konferencja naukowa zatytułowana "Źródła archiwalne do historii Mazowsza Płockiego w latach 1939-1945", zorganizowana 28 września 2023 r. przez Archiwum Instytutu PamięciNarodowej w Warszawie i Archiwum Państwowe w Płocku. W książce wyniki swoich kwerend zamieścili przedstawiciele mazowieckiego środowiska historyków i archiwistów, reprezentujący różne archiwa i instytucje naukowo-badawcze. Przybliżyli oni wybrane rodzaje dokumentów, wytworzonych m.in. przez aparat terroru III Rzeszy i polskie organizacje konspiracyjne, oraz omówili możliwości ich wykorzystania. Oddawana w ręce Czytelników praca stanowi zatem doskonały punkt wyjścia do dalszych badań na temat zachowanych archiwaliów do historii północnego Mazowsza.
Jak dobrze znamy historię, szczególnie tę, która odcisnęła najsilniejsze piętno na naszej wspólnocie? Czy jesteśmy w stanie wskazać w naszych dziejach ważne i węzłowe wydarzenia z tej przeszłości i czy rozumiemy ich kontekst? Co z tej przeszłości przenika do naszej świadomości, źródłem jakich postaw jest historia i jak kształtuje współczesne imponderabilia?Wszystkie te zagadnienia znajdują w ostateczności wspólny mianownik w kluczowym problemie odniesień do historii i pamięci jako żywego depozytu, który jest użyteczny w naszym życiu codziennym. Monografia jest rezultatem trzech ogólnopolskich reprezentatywnych badań zrealizowanych w 2022 r. na próbie ponad 6 tys. Polaków z trzech kategorii: młodzież szkół średnich, nauczyciele historii szkół średnich oraz osoby powyżej dwudziestego roku życia.
Książka opisuje źródła wiedzy historycznej i pamięci o przeszłości, na podstawie których kształtowane są przez Polaków zbiorowe wyobrażenia o minionych wydarzeniach z przeszłości narodowej, wspólnot lokalnych oraz rodzinnych. Obejmuje zatem problematykę "filtrów", przez które w różnym stopniu przeobrażony obraz historii przesącza się do społecznej świadomości. Szczególne miejsce w pracy poświęcono mediom i miejscom pamięci oraz szkolnej edukacji historycznej. Opracowanie jest rezultatem trzech ogólnopolskich reprezentatywnych badań zrealizowanych w 2022 r. na próbie ponad 6 tys. Polaków z trzech kategorii: młodzież szkół średnich, nauczyciele historii szkół średnich oraz osoby powyżej dwudziestego roku życia.
Pamięć rodzinna to wspólne dziedzictwo narracji, rytuałów, emocji, wartości oraz materialnych świadectw przeszłości w postaci wspomnień, dokumentów czy fotografii, przekazywanych w kręgu rodziny poprzez kontakty międzypokoleniowe. To w rodzinie, będącej podstawową komórką społeczeństwa, padają pierwsze pytania o przeszłość i kształtują się najwcześniejsze wyobrażenia o minionych wydarzeniach, a codzienne wspomnienia o losach przodków nadają nową perspektywę spojrzeniu na kulturę i historię narodową. Monografia jest wynikiem trzech ogólnopolskich reprezentatywnych badań zrealizowanych w 2022 r. na próbie ponad 6 tys. Polaków, obejmującej trzy grupy: młodzież szkół średnich, nauczycieli historii oraz osoby dorosłe powyżej dwudziestego roku życia.
Książka ukazuje dzieje polskiego wywiadu na wychodźstwie w latach II wojny światowej. Zgodnie z oczekiwaniami współczesnego czytelnika ma przystępną formę, jest wciągająca i bogato ilustrowana, a jednocześnie spełnia wymogi stawiane pracom o charakterze akademickim, naukowe i dydaktyczne. Dla jej autora kluczowym celem było poszukiwanie w historii polskiego wywiadu instytucjonalnych i osobowych patronów dla naszych współczesnych służb specjalnych (ABW, AW, SKW, SWW), a także wsparcie kształtowania dojrzałych postaw zawodowych ich funkcjonariuszy, obecnych i przyszłych. Dlatego książka jest adresowana także do studentów historii, nauk politycznych, studiów międzynarodowych i nauk o bezpieczeństwie – myślących o podobnej karierze. Mamy dość własnych bohaterów i własnych doświadczeń, osadzonych w naszej kulturze i tradycji, nie musimy ich pożyczać od innych. Niewątpliwie też lepiej się uczyć na własnych, a nie na cudzych błędach.
Termin „zbrodnia pomorska 1939” oznacza eksterminację przez Niemców na terenie przedwojennego województwa pomorskiego, polskiej ludności cywilnej (głównie inteligencji, ale także rolników i robotników), osób chorych psychicznie, a także pomorskich Żydów, której dokonano w pierwszych miesiącach okupacji. Pierwsza monografia zbrodni pomorskiej udziela nowej, pełniejszej odpowiedzi na pytanie dlaczego skala zbrodni niemieckich na terenie przedwojennego województwa pomorskiego była znacznie większa niż w każdym innym regionie okupowanej Polski. Pokazuje znaczenie Pomorza Gdańskiego („artykuły pierwszej potrzeby”) w myśleniu geopolitycznym najpierw państwa pruskiego, a potem niemieckiego na przestrzeni ostatnich dwóch wieków. Uwzględnia czynnik ideologiczny (antypolonizm kulturowy i antypolonizmem eksterminacyjny) jako jeden z czynników umożliwiających eksterminację jesienią 1939 r. polskiej ludności cywilnej na masową skalę. Analizuje znaczenie problemu „«korytarza pomorskiego» vs województwo pomorskiego” w relacjach bilateralnych niemiecko-polskich. Nieschematycznie i niejednostronnie przedstawia stosunki polsko–niemieckie na Pomorzu w międzywojniu oraz podczas pierwszych dni okupacji. Realizuje postulat oszacowania liczby ofiar na podstawie imiennych list ofiar i dokumentacji ekshumacyjnej dla wszystkich 23 powiatów przedwojennego województwa pomorskiego. Jest pierwszym od lat 70. XX w. opisem mechanizmu wszystkich zbrodni na terenie przedwojennego województwa pomorskiego z pierwszych miesięcy okupacji niemieckiej, uwzględniającym zarówno aktualną literaturę przedmiotu jak i do tej pory niewykorzystane źródła historyczne (materiały Centrali Badania Zbrodni Narodowosocjalistycznych w Ludwigsburgu). Przedstawia jakościowy i ilościowy porter zbiorowy ofiar oraz analizuje pozytywne zachowanie Niemców w czasie zbrodni niemieckich. Wykorzystuje teorię genocydu Rafała Lemkina do badań nad okupacją niemiecką w Polsce podczas II wojny światowej. W znacznie większym stopniu niż do tej pory uwzględnia perspektywę sprawców w badaniach nad zbrodniami z 1939 r. opisując ich sądzenie w PRL, NRD i RFN. Analizuje znaczenie wydarzeń na Pomorzu Gdańskim z jesieni 1939 r. w ujęciu regionalnym, ogólnopolskim i powszechnym.
Pakiet: Z nieludzkiej ziemi do krainy maharadżów T.1-2Tysiące Polaków z Kresów Wschodnich jednej nocy 1940 lub 1941 r. utraciło swoje dotychczasowe życie, ciężko zarobiony majątek, a niekiedy również rodzinę. Zostali zmuszeni do wyruszenia w niechcianą i bolesną podróż na wschód - w głąb Związku Sowieckiego. Po podpisaniu układu Sikorski-Majski część Polaków z zesłania do ZSRS trafiła do Indii. Ich wojenne losy przedstawiono w niniejszym albumie.Publikacja powstała w głównej mierze na podstawie dokumentów i fotografii, które trafiły do Archiwum Instytutu Pamięci Narodowej w Warszawie w ramach projektu "Archiwum Pełne Pamięci".Autorzy pragnęli pokazać nie tylko świadectwo tragedii przeżytych przez bohaterów książki - zesłanych na Sybir i do Kazachstanu, lecz przede wszystkim - ogromnej życzliwości i wsparcia, jakich doznali oni na Półwyspie Indyjskim. W wielu przypadkach zdecydowano się oddać głos uczestnikom opisywanych wydarzeń - liczne cytaty urozmaicają tok opowieści i są jej ważnym dopełnieniem. W aneksie przedstawiono wybrane sylwetki znanych Polaków, którzy w latach 1942-1948 przebywali w Indiach.Publikacja ma charakter popularnonaukowy. Celem autorów było sprawienie, aby wiedza o pobycie Polaków w Indiach podczas II wojny światowej wyraźniej zaistniała w zbiorowej pamięci, a także zachęcenie do dalszych badań i poszukiwania informacji na temat tego jakże ważnego fragmentu naszej historii.
Karol Libelt napisał: "Naród żyje, dopóki język jego żyje, bez języka narodowego nie ma narodu". Ta myśl przyświecała Polakom na przestrzeni naszej dramatycznej historii i dlatego pomimo 123 lat zaborów przetrwał naród i przetrwał język. Pamiętały o tym zagrożeniu polskie władze emigracyjne w Wielkiej Brytanii. Z inicjatywy Rządu Rzeczypospolitej Polskiej na uchodźstwie we wrześniu 1944 r. powstał Komitet Ochrony Czystości Języka Polskiego, w skład którego weszli pisarze, dziennikarze, tłumacze, językoznawcy i literaturoznawcy, a nawet przedstawiciele wojska. Efektem ich aktywności była realizacja różnych projektów mających na celu ochronę języka i szerzenie wiedzy na jego temat. Komitet działał niecały rok, ale zawarte w Archiwum Instytutu Polskiego i Muzeum im. gen. Sikorskiego w Londynie dowody podejmowanych działań są imponujące. Czas przypomnieć tę zapomnianą kartę historii
Publikacja ukazuje funkcjonowanie Polskiego Narodowego Komitetu Demokratycznego pod przewodnictwem Stanisława Mikołajczyka w szerokim kontekście rzeczywistości emigracyjnej, międzynarodowej, jak i krajowej. Przez cały okres działalności PNKD zdecydowanie zabiegał o odzyskanie przez Polskę niepodległości. Jego liderzy przy każdej sposobności przypominali politykom i społeczeństwom zachodnim o sprawie polskiej, a także o sytuacji w pozostałych krajach za żelazną kurtyną, czyniąc starania, aby problematyka ta była stale obecna na forum międzynarodowym. Służyły temu liczne wypowiedzi w prasie, radiu, spotkania z politykami i dziennikarzami oraz oświadczenia i memoranda. Komitet podtrzymywał wizję Polski demokratycznej, sprzeciwiając się wszelkim odmianom autorytaryzmu. Konsekwentnie odrzucał przedwrześniowy system rządów sanacyjnych, jak również dyktaturę komunistyczną i niewątpliwie wywarł znaczący wpływ na postrzeganie sprawy polskiej oraz wschodnioeuropejskiej na Zachodzie.
Oddawany do rąk Czytelników tom źródłowy odkrywa historię nieustannych podchodów, sporów, rywalizacji i pozornych lub rzeczywistych ustępstw, jakie zdominowały relacje między kierownictwem Komitetu ds. Radia i Telewizji a dużą częścią jego pracowników w okresie tzw. karnawału Solidarności. W tle tych stosunków trwała ogólniejsza rozprawa między aparatem partyjno-państwowym a niezależnymi związkami zawodowymi, rozgrywająca się również w kontekście działalności peerelowskiego aparatu bezpieczeństwa i w perspektywie międzynarodowej, brutalnie zakończona wprowadzeniem stanu wojennego. Przewodnikami w tej opowieści są starannie dobrane dokumenty źródłowe z lat 1980-1981 o różnej proweniencji - zarówno materiały własne Radiokomitetu, kierownictwa PZPR i MSW, jak i te wytworzone przez Solidarność.
Autor opowiada o dziejach Samodzielnej Brygady Strzelców Podhalańskich, która w 1940 r. jako pierwsza formacja Polskich SiłZbrojnych na Zachodzie wyruszyła u boku sojuszników w bój na lądzie przeciwko Niemcom. Czytelnik jest świadkiem tworzenia Brygady we Francji i jej pospiesznego szkolenia w spartańskichwarunkach, płynie z żołnierzami za koło podbiegunowe, poznaje ichdramatyczne losy w warunkach polarnych, uczestniczy w heroicznejwalce przeciwko siłom Wehrmachtu o norweski port Narwik w maju1940 r., wreszcie towarzyszy zwycięzcom spod Narwiku w ewakuacji. Skrzące się dowcipem anegdoty żołnierskie przeplatają się z pełnymi goryczy wspomnieniami ostatnich dni Brygady w okupowanej Francji.
W świetle obowiązującej w PRL konstytucji stan wojenny w 1981 r. wprowadzono niezgodnie z prawem. Wyciągając wnioski z tych wydarzeń, a jednocześnie chcąc zabezpieczyć się na wypadek wybuchu niezadowolenia w przyszłości, najpierw zmieniono ustawę zasadniczą, a następnie rozpoczęto prace nad przygotowaniem nowego stanu nadzwyczajnego. Nad planami wprowadzenia stanu wyjątkowego pracowano w zaciszu gabinetów Minerstwa Spraw Wewnętrznych oraz Ministerstwa Obrony Narodowej od 1983 r., pieczołowicie doprecyzowując jego szczegóły w kolejnych latach. Przygotowano akty prawne, komunikaty medialne, typowano z imienia i nazwiska ewentualne osoby do internowania, rozstrzygano problemy prawne. Nie zapominano o żadnym elemencie, który miał prowadzić do utrzymania władzy oraz spacyfikowania wolnościowych dążeń Polaków. W sierpniu 1988 r. plan był gotowy. W tym czasie stan napięcia w kraju sięgał zenitu. Konfrontacyjna postawa władz po raz kolejny zderzała się z determinacją społeczeństwa, a Służba Bezpieczeństwa gotowa czekała na sygnał, aby wprowadzić w życie działania w ramach operacji o kryptonimie "Horyzont". Choć ostatecznie rozkaz nie nadszedł, w czerwcu 1989 r. władze miały doskonały straszak wobec umiarkowanej części opozycji, aby z pozycji siły prowadzić negocjacje przy okrągłym stole. Czy miałyby problem, aby go użyć? Na to pytanie, a także na inne pytania próbuje odpowiedzieć ta publikacja.
Wojna polsko-sowiecka 1919-1920-1921 była dramatyczną "wojną o wszystko" i jednym z najważniejszych, a zarazem najtragiczniejszych wydarzeń w dziejach dwudziestowiecznej Polski. Klęska mogłaby oznaczać likwidację niepodległego państwa, trwałą sowietyzację narodu oraz utratę elit zdolnych do odbudowy niezależnej państwowości.Konflikt ten od lat przyciąga uwagę polskiej historiografii. Dotychczasowe badania - podobnie jak przed 1939 r. - opierały się głównie na źródłach polskich. Autorzy tego tomu sięgnęli po rzadko dotychczas wykorzystywane źródła sowieckie, przechowywane dziś w archiwach rosyjskich i ukraińskich, a także po literaturę przedmiotu w językach rosyjskim i ukraińskim. W wyniku przeprowadzonych badań historycy dotarli do nowych faktów, które pozwalają spojrzeć na wojnę polsko-sowiecką w bardziej obiektywny sposób.Polskie zwycięstwo na długo zatrzymało bolszewicki (komunistyczny) marsz ku "europejskiej i światowej rewolucji", będący kolejnym wcieleniem odwiecznego rosyjskiego imperializmu. Na jego drodze stanęło i nadal stoi niepodległe państwo polskie.To nie tylko książka historyczna - to lektura, która pomaga zrozumieć współczesność.
Niniejszy tom trzeci, zamykający wspomnienia Leona Babińskiego, poświęcony jest Smarżowej - majątkowi wniesionemu w posagu przez Marię z Rutowskich Babińską. Autor z wyjątkową wrażliwością i historyczną precyzją odtwarza świat ziemiaństwa Podkarpacia - właścicieli okolicznych dworów, ich koligacje, wykształcenie, stan majątkowy i życie towarzyskie. Nie pomija przy tym duchowieństwa ani wyróżniających się rodzin chłopskich, tworzących barwny obraz lokalnej społeczności.Wspomnienia Babińskiego przywracają pamięć o części powiatu jasielskiego i jego mieszkańcach w czasach wojny, ukazują także bogate życie kulturalne i tradycje, które przetrwały mimo okupacyjnych trudów. To poruszająca opowieść, która łączy osobiste doświadczenie z dziejową refleksją.
Marian Feliks Karczewski przyszedł na świat 26 grudnia 1921 r. we wsi Borki, gmina Jadów, powiat radzymiński. Dzieciństwo i młodość spędził w Zawiszynie, gdzie zastała go wojna. Wrześniowy exodus 1939 r., a następnie czas konspiracji, niemieckiego więzienia i pobytu w hitlerowskich obozach: Gross-Rosen, Dora i Bergen-Belsen, opisał w swych znakomitych literacko, a zarazem wiernie ukazujących tamtą rzeczywistość pamiętnikach. Wyzwolony przez amerykańskie wojska szczęśliwie powrócił do kraju.Wspomnienia, których pełna, nieokrojona wersja ukazuje się w naszym wydawnictwie, powstały z wewnętrznej potrzeby dania świadectwa. Ich pojawienie się zapowiadały wcześniejsze próby, takie jak tekst w "Stolicy" z roku 1959, opisujący losy ostatniego transportu z Pawiaka. Tym wszakże, co najbardziej dręczyło konspiratora ze specjalnej grupy wywiadu AK, był problem zdrady. Szczególnej, bo związanej z osobą dowódcy siatki, Ludwikiem Kalksteinem. Człowiekiem, którego sam zobaczył tuż po aresztowaniu w zupełnie innej roli w gmachu gestapo przy ul. Szucha. Z Kalksteinem autor wspomnień widział się po roku 1945 trzykrotnie - szkoda, że refleksje, którymi po tych spotkaniach dzielił się z najbliższymi, nie zostały spisane.Marian Karczewski był bez wątpienia lokalnym autorytetem, jego opinia miała dla mieszkańców położonej wokół Jadowa "małej ojczyzny" olbrzymie znaczenie. Szczęśliwie doczekał nadejścia wolnej Polski, takiej, którą zdążył poznać i o której marzył. Zmarł 9 marca 1993 r.
Wśród licznych opracowań poświęconych dziejom Polskich Sił Zbrojnych ta książka zajmuje miejsce szczególne – ukazuje sport i kulturę fizyczną jako ważny element życia codziennego żołnierzy, zarówno w czasie wojny, jak i na emigracji. Autor sięgnął do niepublikowanych archiwaliów londyńskich, prasy wojennej oraz relacji uczestników i podjął próbę przedstawienia fascynującego świata żołnierzy-sportowców, dla których sport był formą zachowania tożsamości, hartu ducha, a zarazem skutecznym narzędziem promocji Polski poza jej granicami.To pierwsze tak kompleksowe opracowanie poświęcone roli sportu w Polskich Siłach Zbrojnych w latach 1940–1946 i w środowiskach emigracyjnych – lektura nie tylko dla historyków, lecz także dla pasjonatów sportu, wojskowości i dziejów polskiej emigracji.
Ten produkt jest zapowiedzią. Realizacja Twojego zamówienia ulegnie przez to wydłużeniu do czasu premiery tej pozycji. Czy chcesz dodać ten produkt do koszyka?