W cieniu konfliktów i globalnego chaosu Bliski Wschód fascynuje, niepokoi i nieustannie przyciąga uwagę świata. Przez lata przyzwyczailiśmy się patrzeć na ten region przez pryzmat wojen, terroryzmu i konfliktów religijnych. Tymczasem za medialnymi nagłówkami kryje się rzeczywistość znacznie bardziej złożona, fascynująca i pełna paradoksów. Bliski Wschód to nie tylko ogromne zasoby ropy naftowej i dominacja kultury islamu. To także futurystyczne miasta wyrastające z pustyni, społeczeństwa przechodzące gwałtowne przemiany, kobiety zmieniające swoje miejsce w życiu publicznym, rywalizacja światowych mocarstw i codzienne życie setek milionów ludzi. Wydarzenia rozgrywające się w Gazie, Teheranie, Rijadzie czy Dubaju wpływają na życie ludzi tysiące kilometrów dalej również w Polsce. Dlaczego wojna w Gazie wpływa na ceny paliw w Europie? Czy Arabia Saudyjska naprawdę zmienia świat bardziej, niż nam się wydaje? Czemu miliony ludzi boją się Bliskiego Wschodu, choć tak niewiele o nim wiedzą? Autorzy odpowiedzą nam na te pytania i poprowadzą czytelnika przez mozaikę społeczeństw, polityki, religii, gospodarki, interesów i ambicji, ale i codzienności zwykłych mieszkańców, obalając utarte schematy i ukazując region położony na styku trzech kontynentów i będący kolebką trzech wielkich religii z perspektywy ludzi, którzy znają go nie tylko z publikacji, ale również z wieloletnich badań i osobistych doświadczeń. To książka dla wszystkich, którzy chcą zrozumieć wydarzenia kształtujące współczesny świat i odkryć, dlaczego bez zrozumienia Bliskiego Wschodu coraz trudniej zrozumieć rzeczywistość XXI wieku.
Spis treści
Państwo na Bliskim Wschodzie jako przedmiot badań
Część I
Czynniki państwotwórcze
1. Produktywność......
1.1. Efekt gospodarczy ......
1.2. Osadnictwo w Arabii.......
2. Nierówności ........
2.1. Plemię jako typ idealny ..........
2.2. Elity plemienne............
2.3. Lineaże i marabuci.........
2.4. Konfederacje plemienne.......
3. Wojna i podbój
3.1. Wodzostwo i państwo nomadów ............
3.2. Przywództwo religijne...........
3.3. Przywództwo wojskowe..........
4. Kolonializm......................
4.1. Protektoraty .............................
4.2. Plany podziału Imperium Osmańskiego ..........................................
4.3. Nowe państwa.........
5. Nacjonalizm.................................
5.1. Kontrowersje wokół milletów..........................
5.2. Turkizm......................
5.3. Idea narodowa a wojny bałkańskie (1912–1913).................
5.4. Nacjonalizm arabski ....................
5.5. Od mniejszości do narodu i państwa .................
5.5.1. Świadomość narodowa Ormian................
5.5.2 Koptowie – we wspólnym państwie................
5.5.3 Berberowie – autonomia kulturalna...........
5.5.4. Tragedia Asyryjczyków......................
5.5.5. Niespełnione nadzieje Kurdów ..................
5.5.6. Sukces maronitów .....................
5.5.6. Ruch narodowy Żydów ..............
Część II
Typy państw bliskowschodnich
1. Państwo religijne: wspólnota Mahometa...................
1.1. Religia a więzy krwi ...............
1.2. Początki państwa .................
2. Państwo imperialne: kalifat–sułtanat...................
2.1. Nowi ludzie.............
2.2. Nowe źródła legitymizacji władzy ....................
2.3. Organizacja państwa .......
2.4. System ikta ...................
2.5. Na obrzeżu imperium.................
3. Państwo kolonialne .................
3.1. Integracja z rynkiem światowym....................
3.2. Uśmierzenie plemion.....................
3.3. Etatyzm a interesy metropolii .............
3.4. Bilans strat i zysków ......................
3.5. Elity miejskie i kwestia państwowości......................
4. Państwo narodowe..................
4.1. Kto tworzy państwo?.........................
4.2. Poza państwem........................
4.3. Wojny i rola wojska ...................................
4.4. Powiązania z gospodarką światową........................
4.5. Modele narodowego państwa.....................
4.5.1. Eksperyment z zachodnią demokracją ......................
4.5.2. Model autorytarno-etatystyczny .................
4.5.3. Model autorytarno-neoliberalny.....................
4.5.4. Model islamistyczny ................................
4.5.5. Modele hybrydalne..................
Przedstawienie historii społeczeństw tak rozległego obszaru, jakim jest Bliski Wschód, nie jest łatwe, przede wszystkim ze względu na ogromne zróżnicowania regionu. Różnorodność to bodajże najbardziej rzucająca się w oczy cecha społeczeństw Bliskiego Wschodu. Region rozciąga się od Maroka na zachodzie po Jemen, Oman i Iran na wschodzie i jest traktowany w opracowaniach jako jedność, chociaż faktycznie bliskowschodnia rzeczywistość to cała gama barw i odcieni: etnicznych, językowych i religijnych.
Autorzy – znani historycy, zajmujący się problemami Bliskiego Wschodu, w przystępny sposób opisują problemy świata islamu i globalizacji, przyczyn i skutków zamachów na World Trade Center, w Hiszpanii i w Wielkiej Brytanii. Analizują najważniejsze zagadnienia współczesnego świata związane z islamem. Publikacja ZKP PAN.
Ten produkt jest zapowiedzią. Realizacja Twojego zamówienia ulegnie przez to wydłużeniu do czasu premiery tej pozycji. Czy chcesz dodać ten produkt do koszyka?
