Religia wyznawana przez starożytnych Egipcjan miała charakter politeistyczny. Ranga poszczególnych bogów zmieniała się w zależności od aktualnych upodobań ludu, osobistych przekonań kolejnych władców i pozycji kapłanów. Prości ludzie otaczali szczególną czcią głównie tych bogów, którzy mieli bezpośredni związek z ich rodzinnym miastem lub wioską.

Teresa Serafinowska ezoteryką zajmuje się od kilkunastu lat. Swoją wiedzę na ten temat pogłębiała przez ukończenie Wrocławskiej Akademii Feng Shui, kursu kontroli umysłu metodą Silvy, kursów channelingowych z Anette Kannegaard oraz astrologii , wróżbiarstwa i kartomancji. Autorka zna się na zielarstwie, naturoterapii, pracuje z kamieniami szlachetnymi i półszlachetnymi, współpracuje z grupami ezoterycznymi w Polsce i poza granicami. Jej pasją jest praca z karmą i energiami Atlantydy. Wykorzystując zdobytą wiedzę zajmuje się doradztwem życiowym oraz aranżacją przestrzeni według feng shui. ""Z Aniołami przez życie"" to książka zawierająca nieskomplikowane informacje o aniołach, przeznaczona dla osób, które dopiero rozpoczynają drogę świadomego rozwoju duchowego. Autorka dzieli się z nami swoją wiedzą na temat kim oni są i jaką rolę mogą odgrywać w naszym życiu tu i teraz. Pokazuje jak w każdej dziedzinie życia można, a nawet należy korzystać z ich pomocy, a także jak im za otrzymaną pomoc dziękować. Książka podzielona jest na tematyczne, związane z różnymi dziedzinami życia ludzkiego rozdziały, a każdy z nich kończy się propozycją medytacji podarowanej przez anioły oraz refleksją, że istoty anielskie chętnie roztoczą nad nami opiekę, jeśli tylko o to poprosimy.

Masz ochotę na makowiec z bezą? Piernik litewski z bakaliami to ciasto Twojego dzieciństwa? Planujesz zadziwić narzeczoną babką rumowo-bakaliową? Zawsze chciałaś ugościć teściową tortem szwarcwaldzkim? Ta książka jest właśnie dla Ciebie! Znajdziesz w niej doskonałe receptury na rozmaite rodzaje ciast - świątecznych, egzotycznych, codziennych, wymagających wielkiego kunsztu kulinarnego i zupełnie prostych w przygotowaniu, drogich i tanich itd. Ich autorka dołożyła wszelkich starań, aby były przejrzyste i zwięźle napisane, korzystała przy tym z babcinych kajetów i własnych doświadczeń czy eksperymentów kuchennych. Twoim zadaniem zaś jest tylko poznać wspaniały smak tych smakołyków. A zatem większy czy mniejszy, starszy czy młodszy łasuchu - do dzieła! Wyłącznie z ""Domowymi wypiekami"" poznasz nie tylko rozkosze podniebienia, ale i satysfakcję ze sprawiania przyjemności najbliższym!

O wszechstronnym działaniu ziół nie trzeba nikogo przekonywać. Któż z nas w chwilach kryzysowych nie pił mięty czy nie płukał włosów w korze dębowej? A herbatka malinowa i okłady z babki lancetowatej?! W prezentowanej książce Teresa Stąpór omawia cudowne właściwości lecznicze tak powszechnie przecież znanego aloesu. Czyni to w sposób nader sugestywny, z doskonałą znajomością tematu, szczyptą humoru, tudzież astrologii (horoskop zielarski). Podając rozmaite przepisy na od wieków sprawdzone maści, napary i winka – stosowane zarówno przez buddyjskich mnichów, jak i europejskich terapeutów – uświadamia, że moc lecznicza tej rośliny, możliwości jej wykorzystania są ogromne. Nie ulega zatem wątpliwości, że warto przyjrzeć się skarbom, które ozdabiają nasze okna!

Nie możemy, niestety, zatrzymać czasu, który dla każdego jest nieubłagany i prowadzi nieuchronnie do starości. Starość jest jednak różna. Można być ?starym? z fizycznymi i psychicznymi objawami starości nawet w niezbyt podeszłym wieku, a można też w tych samych latach czuć się silnym, zdrowym, sprawnym i zachować ładny wygląd. Książka ta spełnia rolę praktycznego informatora o właściwościach leczniczych ziół oraz sposobach ich przygotowania. Przeznaczona jest dla dojrzałych czytelników, którym może pomóc skutecznie zadbać o zdrowie i urodę.

Komunikacja społeczna w edukacji od wielu lat jest obiektem różnego rodzaju dydaktycznych badań eksperymentalnych. "Podstawy komunikacji społecznej w edukacji" jest jednak jedną z pierwszych na polskim rynku księgarskim publikacji prezentujących dorobek badawczy w tej dziedzinie. Książka ta ma charakter interdyscyplinarny - przeznaczona jest dla osób interesujących się zagadnieniami komunikacji społecznej, dla nauczycieli różnych typów szkół zreformowanego systemu edukacji, a także dla studentów i wykładowców akademickich. Autor zwięźle i przejrzyście omówił w niej istotę komunikacji społecznej, scharakteryzował różne jej modele, przedstawił metodę programowania neurolingwistycznego (NLP), różne style komunikacyjne nauczycieli, komunikację werbalną i niewerbalną w klasie szkolnej itp. Materiał zaprezentowany w tej książce z powodzeniem można wykorzystać w procesie efektywnego przygotowywania się do zajęć edukacyjnych. Pozycja ta jest zatem wręcz niezbędna w bibliotekach i biblioteczkach domowych nauczycieli wszystkich przedmiotów we wszystkich typach szkół.

Miętówka, pieprzówka, cytrynówka... Któż z nas nie widział w babcinym kredensie stylowych karafek ze smacznymi, ziołowymi nalewkami o intensywnych kolorach? Któż z nas nie próbował na strychu, ukradkiem, w wielkiej tajemnicym, aromatycznego dziadkowego winka? Kogo z nas wreszcie nie wzmacniano i leczono nalewką czosnkową czy sokiem malinowym? To były czasy! Z pewnością warto i można chociaż w części do nich powrócić! Wystarczy trochę owoców, nieco ziół oraz cukru, duże szklane naczynie, sprawdzona receptura i szczypta słonecznych dni (uśmiechy też mile widziane). Prezentowana Państwu książka Teresy Stąpór Wina i nalewki dla każdego gwarantuje spełnienie tylko jednego, ale najważniejszego z powyższych warunków - zawiera znane od wieków, przez pokolenia doskonalone przepisy na niepowtarzalne w smaku, zapachu i barwie domowe nalewki oraz wina. Reszta należy do Państwa, a więc - do pracy!

Choć zagadnienia komunikacji w edukacji od lat stanowią temat wielu badań i nie brak prac traktujących o procesie nauczania–uczenia się, Komunikacyjne środowisko nauczania i uczenia się to wyjątkowa pozycja na polskim rynku wydawniczym. Jej treść obejmuje szeroki wachlarz problemów poświęconych nauczaniu, uczeniu się i środowisku komunikacji edukacyjnej, prezentuje w tym zakresie najnowsze tendencje i bogaty dorobek badawczy. Składa się z trzech części. Pierwsza omawia funkcjonowanie nauczyciela w szkole, profesjonalną bazę wiedzy nauczyciela, jego podstawowe kompetencje, charakterystykę zmiennych komunikacyjnych decydujących o sukcesie w pracy zawodowej, taksonomię celów kształcenia, zasady nauczania jako normy postępowania nauczyciela, model nauczania zorientowany na ucznia, a także sposoby kreowania w środowisku uczenia się pozytywnego klimatu emocjonalnego. Druga część poświęcona jest uczniowi w środowisku uczenia się. Poznać dzięki niej można modele skutecznego uczenia się szkolnego i bogaty zbiór narzędzi badawczych komunikacji edukacyjnej niezbędny każdemu nauczycielowi. Część trzecia traktuje o problemach środowiska fizycznego komunikacji edukacyjnej. Obok kwestii związanych z mikroklimatem w klasie szkolnej i ergonomią stanowisk pracy uczniów Aleksander Sztejnberg ukazał w niej wpływ wybranych sposobów przestrzennego usadowienia uczniów na komunikowanie się w klasie. Niezwykłym atutem tej książki jest nader bogaty zbiór różnorodnych ćwiczeń przydatnych w samokształceniu, a także materiały dydaktyczne służące ewaluacji zdobytej wiedzy. Słowem, Komunikacyjne środowisko nauczania i uczenia się jest wręcz niezbędne w bibliotekach i biblioteczkach domowych szerokiego grona odbiorców: od wykładowców wyższych uczelni, wszystkich studentów, nauczycieli poszczególnych przedmiotów, aż do czytelników pragnących po prostu pogłębić swoją wiedzę w zakresie komunikacji edukacyjnej.

 Opis Jak się pozbyć uciążliwych bólów stawów, mięśni i kręgosłupa? Co robić, by sprawnie się poruszać do późnej starości? Reumatyzm, bo o nim mowa, to bardzo ogólne, potoczne pojęcie, które dotyczy wielu zmian i przewlekłych chorób układu ruchu.

Sztuka kulinarna to dla Ciebie przysłowiowa czarna magia? „Przypalasz" nawet wodę na herbatę? Przeraża Cię myśl o samodzielnej wyprawie na łowy do sklepu spożywczego? Nie martw się! Z tą książką szybko i „bezboleśnie" postawisz swoje pierwsze kroki w jakże trudnej, a jednocześnie fascynującej kuchennej dziedzinie. Ewa Zysek, wykorzystując swoje ogromne doświadczenie, stworzyła nie nudny podręcznik, a doskonały „niezbędnik"- książkę, która powinna się znaleźć na półce każdego, kto chce zgłębić arkana sztuki kulinarnej, nauczyć się rozróżniać szynkę od schabu, poznać skład ciasta naleśnikowego, zaskoczyć najbliższych wyśmienitym, nietuzinkowym, a co najważniejsze - własnoręcznie przygotowanym deserem. Jeśli więc chcesz na trwałe zaprzyjaźnić się z chochlą i patelnią (a uwierz nam - naprawdę warto!), masz po temu okazję!

Czy cholesterol jest niezbędny do prawidłowego funkcjonowania naszego organizmu? W jakim pożywieniu występuje go najwięcej? Jakie są konsekwencje zdrowotne związane z nadmiarem i niedoborem cholesterolu? W niniejszej książce autor próbuje znaleźć odpowiedzi na te i inne pytania. Warto pamiętać, iż odpowiednia dieta powinna być pierwszym krokiem podjętym w celu kontrolowania ilości cholesterolu we krwi. Dlatego też poradnik uzupełniono najważniejszymi zasadami diety niskocholesterolowej, proponowanej przez dr hab. Jadwigę Biernat, pracownika Akademii Medycznej we Wrocławiu.

* Czym jest komunikacja?* Jakie są relacje między zachowaniem niewerbalnym a werbalnym?* W jaki sposób komunikacja niewerbalna wpływa na kształt naszego życia codziennego? * Czy język ciała jest umiejętnością nabytą, czy też cechą wrodzoną i instynktowną? * Czy prawdą jest, że niektórzy z nas potrafią skuteczniej niż inni komunikować swoje myśli twarzą, tonem głosu i innymi sygnałami płynącymi z ciała? Niniejsza publikacja zawiera materiał teoretyczny i badawczy opracowany przez naukowców pochodzących z różnych środowisk akademickich i reprezentujących wielorakie dyscypliny wiedzy - teorię komunikacji, doradztwo, psychologię, psychiatrię, językoznawstwo, socjologię, zarządzanie i wiele innych.

Już same słowa MANIPULACJA czy WYWIERANIE WPŁYWU powodują negatywne skojarzenia. Najbardziej prymitywną formą manipulacji jest kłamstwo, jednak „ludzie dojrzali, mając do dyspozycji cały arsenał lepszych manipulacji, rzadko stosują formę zwykłego kłamstwa. Jeżeli w świecie dorosłych spotykamy proste kłamstwo, to najczęściej tylko wtedy, gdy spełnione są dwa podstawowe warunki kłamstwa: brzmi ono prawdopodobnie oraz jest absolutnie niemożliwe do sprawdzenia przez odbiorcę.” Autorka Anna Jarmuła w książce Manipulacja i wywieranie wpływu na ludzi, w prosty sposób stara się przybliżyć Czytelnikowi dzisiejszą wiedzę badaczy tego tematu. Książka bogata jest w opis technik, metod i przykładów na to, co powinniśmy wiedzieć, by przetrwać na froncie wpływu społecznego, uwikłani w próbę manipulacji naszą osobą czy też naszymi działaniami. W książce zawarta jest odpowiedź na pytanie jaki wpływ na nasze decyzje, postawę, sukces czy porażkę ma partycypacja w naszych zachowaniach osób trzecich. Koniecznie ją przeczytaj.

Książka ta jako przejrzysty ""przewodnik językowy"" z wieloma przykładami i ilustracjami odszyfrowuje podświadome sygnały wyrażane za pomocą gestów przez otaczających nas ludzi - a tym samym ich prawdziwe zamiary i odczucia. Na pewno nie raz się zastanawiałeś, co to jest mowa ciała i czy ciałem można manipulować. Dzięki temu poradnikowi dowiesz się, czym jest komunikacja niewerbalna, poznasz jej tajne znaki, które umożliwiają Ci lepsze poznanie siebie samego i innych. Zrozumiesz, co bez słów mówi Twój partner, będziesz mógł odczytywać jego myśli oraz motywy nim kierujące, nie zdradzając własnych intencji, zachowując się pewnie i nader przekonująco. Patrz zatem uważnie! Prawidłowo odczytana mowa ciała jest częścią praktycznej znajomości człowieka. Nie można z niej zrezygnować zarówno w życiu prywatnym, jak i zawodowym.

Analiza ręki jest określana jako sztuka przepowiadania losu człowieka na podstawie linii dłoni. Można z niej odczytać całą skalę ludzkich mocy i słabości. Kształt naszych rąk, znajdujące się na nich linie, wzgórza i inne charakterystyczne znaki świadczą o temperamencie, życiu uczuciowym i charakterze każdego z nas, a także są zwierciadłem zdarzeń przeszłych – przypadków, które wywarły na nas długotrwały wpływ. Zawarte w tej książce informacje umożliwią Czytelnikowi rozpoznanie i odczytanie zaklętych w liniach dłoni, w wyglądzie palców i paznokci, odpowiedzi na pytania o energię życiową a także o predyspozycje zawodowe. Wiedza zawarta w tej książce, traktowana z szacunkiem i powściągliwością, pozwoli wnikliwemu Czytelnikowi odkryć prawdę o sobie i uzyskać odpowiedź na pytanie o ogólny kierunek, w którym powinien podążać, aby swoje życie uczynić szczęśliwszym i bardziej interesującym.  Czytanie z dłoni Podstawy i analiza Spis treści: Przedmowa Co ręka zdradza, a co przemilcza 7 Wstęp Uczymy się analizować 11 Rozdział 1 Ręka Kształt 17 • Ręka prymitywna albo surowa 18 • Ręka kwadratowa albo materialistyczna 19 • Ręka łopatkowata albo praktyczna 21 • Ręka stożkowata albo twórcza 22 • Ręka uduchowiona albo psychiczna 25 • Ręka sękata albo uczonego 26 • Wielkość ręki 28 • Struktura rąk 30 • Konsystencja rąk 33 • Barwa ręki 35 Rozdział 2 Kciuk Rozdział 3 Palce Rozdział 4 Topografia dłoni Rozdział 5 Linie główne Linia życia 68 • Linia głowy 75 • Linia serca 80 • Linia losu 86 • Bransoletki albo obręcze 90 • Linia małżeństwa 91 • Linia kariery 96 Rozdział 6 Linie drugorzędne Linia finansów 702 • Linia Słońca 104 • Linie dzieci 106 • Linie podróży 110 • Linia intuicji 112 • Linia protekcji 113 • Pas Wenus 114 Rozdział 7 Wzgórza Wzgórze Jowisza 118 • Wzgórze Saturna 118 • Wzgórze Słońca 119 • Wzgórze Merkurego 119 • Wzgórze Wenus 720 • Wzgórze Księżyca 727 • Wzgórze Marsa 727 • Gdy wzgórza się opierają 722 • Znaki i linie na wzgórzach 723 Rozdział 8 Linie akcji albo wpływu Rozdział 9 Paznokcie Rozdział 10 Specjalne znaki na dłoni Linie rodzinne 138 • Duża rodzina i cukrzyca 141 • Jak określa się stan i stanowisko małżonka 142 • Bardzo poważne choroby 145 • Litery na dłoni 147 Rozdział 11 Typowa analiza dłoni Obserwacje ogólne 750 • Palce i kciuk 757 • Linie 752 Rozdział 12 Ręce czynne Ręka muskularna świadczy o trwałości 757 • Ręce stworzone do pracy precyzyjnej 757 • Elastyczna ręka świadczy o szybkości 760 • Typowa ręka chirurga 162 Rozdział 13 Sprawdź swą wiedzę o ręce Autoąuiz z dłoni 766 • Kciuk 168 • Odcinki albo człony (stawy) 769 • Palce są ważne 7 70 • Linia życia 173 • Linia głowy 7 76 • Linia losu 7 78 • Linia serca 7 79 Rozdział 14 Przykłady analizy czterech dłoni Analiza I (Fot 14-1) 183 • Analiza II (Fot 14-2) 185 • Analiza III (Fot 14-3) 18 7' Analiza IV (Fot 14-4) 188 Zakończenie

Jedność z koniem autorstwa Mirosława Dudziaka książka, która powstała na bazie pasji i miłości do tych pięknych zwierząt dotyczy nie tylko jazdy konnej. Chodzi w niej o dużo więcej o partnerstwo, przyjaźń i takie nastawienie do konia, które jest warunkiem harmonijnego współdziałania. Traktuje nie tylko o wyszkoleniu konia, ale również o wyszkoleniu jeźdźca. Ukazuje, że kluczem do prawidłowego i efektywnego obchodzenia się z koniem jest pełna z nim współpraca. Książka przeznaczona jest zarówno dla entuzjastów, otwartych na nowe idee, jak i dla konserwatystów o sztywnych zasadach. Dzięki niej łatwiej będzie zrozumieć, że koń jest nie tylko zwierzęciem, ale istotą mającą własne zdanie, myśli i uczucia. Wszystkie instrukcje i metody opisane w tej książce są dokładnie sprawdzone. Dzięki nim oraz zestrojeniu trzech elementów, takich jak feeling (wyczucie), timing (koordynacja) i balance (równowaga), można zdobyć zaufanie konia, osiągnąć pełną harmonię w jeździe, a także poczucie jedności rozumu jeźdźca z ciałem konia.

Bez wątpienia każdy z nas przynajmniej raz w życiu zanucił słynne ?Góralu, czy ci nie żal?. Zapewne niejeden z tęsknotą wspomina ostatnie wakacje spędzone pod Giewontem, a wielu na myśl o fizołach, oscypkach smażonych z żurawinami czy nader popularnej ostatnio kwaśnicy z rozmarzeniem przełyka ślinę. I po co tak się ?męczyć?, skoro można postarać się o odrobinę góralszczyzny na co dzień we własnym domu? Wystarczy nieco chęci oraz niewielka książeczka ze znanej już i cenionej serii ?Zdrowie ? jedz zdrowo, żyj dłużej?, tym razem poświęcona właśnie kuchni mieszkańców Podhala. Barbara Jakimowicz-Klein zawarła w niej moc wyśmienitych przepisów zarówno na codzienne, tradycyjne potrawy górali, jak i dania ?pańskie? ? bardziej współczesne, urozmaicone ?miejskimi nowinkami?. Okrasiła to ? jak na dobrą gaździnę przystało ? nader ciekawym wstępem o góralskich zwyczajach kulinarnych, roli ziół, Diecie Funkcjonalnej Lecha Tkaczyka i ziołowej przyprawie ?Góralska?. Bez względu więc na to, czy jesteś prawdziwym góralem, czy zwykłym ceprem, jeśli chcesz poczuć w ustach halny, sięgnij po Kuchnię góralską!

Każdy kot bardzo wiele potrafi przekazać swym zachowaniem, ruchami ciała, błyskiem w oku i codzienną porcją pieszczot. Pytania i odpowiedzi zawarte w tym poradniku z pewnością pozwolą troskliwym właścicielom słyszeć od ich ulubieńców częste i szczere mrmrmr...

Książka zawiera opis metody leczenia bioenergią m.in. najgroźniejszych chorób XXI wieku – wszelkich chorób nowotworowych i układu krążenia. Może mieć zastosowanie przy wszelkich schorzeniach przewodu pokarmowego, płuc, nerek i stawów, a także systemu nerwowego. Metoda pozwala również na zwiększenie odporności organizmu i usuwanie stanów zapalnych, jest bardzo skuteczna przy zwalczaniu chorób pochodzenia bakteryjnego i wirusowego, pozwala na przyśpieszenie rekonwalescencji i regeneracji organizmu. Leczenie można również prowadzić nawet na bardzo duże odległości. Książka zawiera szczegółowy opis technologii i aparatury potrzebnej do: określania rodzaju potrzebnego promieniowania radiestezyjnego; lokalizacji miejsc, na które należy oddziaływać; wywoływania emisji żądanego promieniowania; pomiaru uzyskanego efektu i sterowania procesem leczenia; usuwania szkodliwego promieniowania; identyfikacji rodzaju schorzenia i określania zaawansowania choroby; określania i wzmacniania sił witalnych organizmu; doboru optymalnych sposobów leczenia i leków. Jacek Strożecki ukończył Wydział Budownictwa Politechniki Wrocławskiej i uzyskał tam stopień doktora nauk technicznych. Jako docent był kierownikiem Zakładu Geotechniki i Hydrotechniki Politechniki Rzeszowskiej. Od około 30 lat zajmuje się psychotroniką, szczególnie intensywnie od czasu przejścia na emeryturę. Jest głównym twórcą opisanej w książce metody leczenia bioenergią. Ewa Szymkowiak ukończyła filologię rosyjską i polską, uzyskując tytuł magistra. Jest nauczycielem dyplomowanym i pracuje w gimnazjum. Uczestniczy w szeroko zakrojonych pracach badawczych mających na celu dalsze doskonalenie techniki leczenia bioenergią. Najlepsze efekty uzyskuje przy leczeniu chorób układu krążenia, wszelkiego rodzaju nowotworów i chorób somatycznych.  

Gdy lekarz rozpoznaje u nas cukrzycę, natychmiast rodzi się ogromna frustracja, paniczny lęk przed tym, co może przynieść przyszłość. Zaczynamy zadawać sobie pytanie, jak teraz będzie wyglądało nasze życie. Wydaje nam się, że zmieni się ono nie do poznania i już nigdy nie będziemy mieli tyle swobody, co wcześniej. Co prawda zdiagnozowanie tej choroby wpływa na sposób kształtowania życia, ale jeśli jest ona prawidłowo leczona, a pacjent stosuje się do zaleceń diabetologa, nie zmienia jego jakości. Cukrzyk może cieszyć się dobrym zdrowiem, jeśli tylko uwarunkuje je skutecznym leczeniem. Decydujący wpływ posiada wiedza pacjenta na temat choroby. Dobrze kontrolowana cukrzyca, wsparta współpracą z lekarzem, nie musi zmniejszać długości życia. Jeżeli jednak pacjent się zaniedbuje, w miarę upływu czasu późne powikłania oraz wszystkie negatywne skutki stają się coraz bardziej realne. Warto zatroszczyć się o swoje zdrowie, aby jak najdłużej korzystać z uroków życia, bo tylko wtedy opłaci się nam wysiłek podejmowany każdego dnia. CUKRZYCA JAKO CHOROBA SPOŁECZNA Cukrzyca rozprzestrzenia się w bardzo szybkim tempie. WHO uznała ją za jedno z najgroźniejszych schorzeń cywilizacyjnych, które może urosnąć do rangi epidemii XXI wieku. Dane statystyczne są przerażające. Na świecie na cukrzycę choruje blisko 250 min, zaś w Europie 30 min osób. Szacuje się, że za 20 lat liczba diabetyków będzie wynosiła nawet 380 min. Obecnie w Polsce na cukrzycę cierpi około 2 min ludzi, jednak zdaniem lekarzy liczba ta może być o wiele większa. Eksperci uważają, że wiele krajów, a wśród nich również Polska, nie prowadzi dokładnych rejestrów pacjentów, a ponadto wiele osób zupełnie nie zdaje sobie sprawy z istnienia choroby. Przyczyną tego stanu rzeczy jest fakt, że bardzo często przez wiele lat nie powoduje ona żadnych objawów. Według danych szacunkowych, co 15 lat liczba diabetyków wzrasta dwukrotnie. Z blisko 2 min cukrzyków w Polsce około 10% to chorzy z cukrzycą typu 1. Znacznie większą grupę stanowią pacjenci z cukrzycą typu 2 (90%). Częściej na cukrzycę zapadają kobiety i to one stanowią większość chorych. Mając na uwadze przytoczone powyżej dane na temat cukrzycy, należy zastanowić się, dlaczego liczba chorych nieustannie wzrasta. Jedną z najważniejszych przyczyn rozwoju schorzenia jest niewątpliwie panujący dziś styl życia. Postęp cywilizacji spowodował zmiany naturalnych przyzwyczajeń człowieka. W odległej przeszłości, kiedy zdobywanie pożywienia nie przychodziło nam tak łatwo jak dziś, nasz organizm musiał przystosować się do takiej sytuacji, wykształcając m.in. zdolność gromadzenia w organizmie „zapasów" w postaci tłuszczu. Dawniej taka adaptacja pozwalała nam przeżyć pomiędzy jednym a drugim „upolowanym" posiłkiem. Współczesny człowiek praktycznie nie musi wkładać żadnego wysiłku w zdobycie pokarmu, a poza tym to, co spożywamy zazwyczaj obfituje w dużą zawartość cukrów i tłuszczu. Nasz organizm gromadzi zapasy energii, której nie jesteśmy w stanie spalić. Sprzyja temu również niska aktywność fizyczna - mało ruchu i większość czasu spędzana w pozycji siedzącej. Taki tr ,b życia powoduje powstanie otyłości, która jest jedną z głównych przyczyn w/rostu zachorowań na cukrzyce. Warto jednak pamiętać, że diabetyk może normalnie funkcjonować, jeśli ,lie się do zaleceń lekarza, zmieni dotychczasowy styl życia oraz pokona złe '"z wyczajenia. Nie zapominajmy, że zaniedbanie cukrzycy, brak odpowiedme-l leczenia powoduje uszkodzenie wielu narządów, które nie mogą funkcjonować w prawidłowy sposób (groźne powikłania obejmują zazwyczaj wzrok, mózg, serce czy nerki), co w konsekwencji może stać się przyczyną zgonu. HISTORIA CUKRZYCY Cukrzyca nie jest chorobą nową, nie narodziła się ona też w ubiegłym stuleciu, dlatego jej początków należy szukać w odległej przeszłości. Pierwsze wzmianki na ten temat pojawiają się już w czasach starożytnych. Najstarszy znany ludzkości opis jednego ze symptomów choroby - wielomocznika - został odnaleziony na papirusie pochodzącym z 1550 roku p.n.e. Terminem Diabetes mellitus posługiwano się 3000 lat temu. Starożytni Grecy stworzyli pojęcie „cukrzyca", zestawiając ze sobą słowa, które w ich języku oznaczały „przelewanie syfonem" oraz „słodki". Mellitus to po łacinie „miód". Takie określenie choroby wzięło się z obserwacji faktu, że diabetycy (osoby chore na cukrzycę) wydalają nadmierne ilości moczu, który jest bogaty w glukozę i przyciąga pszczoły. Podobnych odkryć dokonali starożytni Egipcjanie. Zarówno Grecy, jak i Egipcjanie zauważyli, że cukrzycy towarzyszy silne pragnienie oraz częste oddawanie moczu. Niestety w starożytności nie istniała żadna skuteczna metoda leczenia tej choroby, dlatego też w błyskawicznym tempie następowało wyniszczenie organizmu, prowadzące do śmierci w ciągu kilku miesięcy. Musiały minąć długie stulecia zanim udało się odkryć środek wspomagający leczenie cukrzycy. Znaczny postęp nastąpił dopiero w XIX wieku, dzięki badaniom nad funkcjonowaniem trzustki. U zmarłych na cukrzycę zaobserwowano uszkodzenie tego narządu i zaczęto dopatrywać się w nim przyczyn choroby. W 1869 roku Langerhans jako pierwszy wskazał na istnienie w trzustce wysp, które na cześć swojego odkrywcy zostały nazwane wyspami Langerhansa. Dwadzieścia trzy lata później za sprawą doświadczeń prowadzonych na psach przez Oskara Minkowskiego i Josepha von Meringa udało się ustalić, że usunięcie trzustki powoduje cukrzycę. Stąd już tylko krok dzielił ludzkość od odkrycia, że trzustka związana jest z produkcją insuliny. Pomimo iż cukrzyca znana jest od bardzo dawna, pierwszy lek na nią pojawił się dopiero na początku XX wieku. Zanim to jednak nastąpiło, diabetycy inierali w ogromnych męczarniach. Leczenie cukrzycy praktycznie nie ist-liało Jedynym znanym sposobem terapii była dieta, polegająca bądź na spożywaniu tłustych pokarmów, bądź na zmuszaniu pacjenta do potwornej głodówki, gdyż każdy spożyty posiłek coraz bardziej pogarszał jego stan, nasilając objawy choroby. Jeśli uświadomimy sobie, że cukrzykom doskwierało bardzo silne pragnienie, możemy sobie wyobrazić, jak bardzo, coraz słabsi, szybko tracący na wadze, cierpieli przed śmiercią. Duże znaczenie w badaniach nad cukrzycą przypisuje się eksperymentom prowadzonym w 1918 roku przez japońskiego lekarza. Dzięki badaniom psów odkrył on, że guanidyna cechuje się działaniem obniżającym poziom cukru we krwi. Od tego momentu zaczęto poszukiwać substancji, która wywoływałaby podobne efekty u ludzi, nie powodując przy tym nadmiernych skutków ubocznych. Doświadczenia koncentrowały się głównie na pobudzających trzustkę do wydzielania insuliny pochodnych sulfonylomocznika. Pod uwagę wzięte zostały także leki z grupy biguanidów, ponieważ pobudzały mięśnie do większego zużywania cukru. Dodatkowo cechowały się one innymi pozytywnymi właściwościami: ograniczanie przenikania cukru do krwi oraz hamowanie uwalniania jego rezerw przez wątrobę. Doustne preparaty obniżające poziom cukru we krwi pojawiły się jako pierwsze leki na cukrzycę, ale nie były one idealne - okazywały się skuteczne tylko wówczas, gdy organizm potrafił jeszcze wyprodukować pewne ilości insuliny i nie mogły być stosowane w każdym przypadku. Do przełomu w poszukiwaniu tabletek leczących cukrzycę doszło w 1945 roku. Jednemu z lekarzy udało się odkryć nietypowe właściwości sulfonamidów (pochodne sulfonylomocznika), wykorzystywanych do tej pory w leczeniu infekcji. Zauważył on, że sulfonamidy wywołują dodatkowo wilczy apetyt, poty, drżenie, uznawane za objawy charakterystyczne dla stanu niedocukrzenia. Prawdziwy cud miał miejsce w 1921 roku. Dokonali go kanadyjski lekarz Frederick Banting oraz jego pochodzący ze Stanów Zjednoczonych asystent Charles H. Best, uzyskując insulinę z trzustki psa. Hormon obniżał poziom cukru we krwi i jednocześnie odżywiał mięśnie. Upłynął rok i insulinę wstrzyknięto pierwszym pacjentom. Zapewne każdy diabetyk wie doskonale, jak wielka jest waga tego odkrycia i jak wiele zawdzięcza dwóm dwudziestowiecznym lekarzom. Iniekcje insuliny uratowały życie wielu ludziom na całym świecie, nic Wlęc dziwnego, że jej odkrywcy w 1923 roku zostali wyróżnieni Nagrodą Nobla. Od tego czasu nastąpił prawdziwy postęp w leczeniu cukrzycy. Początkowo stosowano insulinę pochodzenia zwierzęcego, otrzymywaną z trzustek wołowych i wieprzowych. Później zastąpiono ją insuliną ludzką, podobną budową do tej, która wytwarzana jest w naszym organizmie. Posiada ona inny skład chemiczny i jest skuteczniejsza w działaniu. Współcześnie notuje się coraz więcej zachorowań na cukrzycę. Ostry jej początek spowodowany jest najczęściej dużą nadwagą oraz brakiem aktywności fizycznej. Nie bez powodu cukrzyca nazywana jest chorobą cywilizacyjną. Co najciekawsze, odkryto, że w czasie wojny czy panującego głodu nie notuje się żadnych przypadków zachorowań. Obserwacje te dotyczą również społeczeństw, których warunki życia są ciężkie, wręcz uniemożliwiające prowadzenie wygodnego trybu życia. Cukrzyca Nowe spojrzenie na leczenie Spis treści: Wstęp Cukrzyca jako choroba społeczna Historia cukrzycy Czym tak naprawdę jest cukrzyca? Jak działa trzustka? Grupy ryzyka Przyczyny cukrzycy Jakie schorzenia sprzyjają cukrzycy? Leki wywołujące cukrzycę Na które leki należy zwrócić szczególną uwagę Czy antykoncepcja jest bezpieczna? Środki ostrożności przy zakupie leków Wszystko z umiarem Jak rozpoznać cukrzycę? Bądź czujny, ale nie wpadaj w panikę Poddaj się badaniom Insulina - jak doszło do tak ważnego odkrycia? Insulina i co dalej? Jak działa insulina? Jak podaje się insulinę? Peny insulinowe Jak dokonywać iniekcji? Pompy insulinowe Inne metody Możliwe działania niepożądane Leki stosowane w cukrzycy Kiedy stosuje się leki? Rodzaje leków przeciwcukrzycowych Jak leczy się cukrzycę typu l? Ustalanie dawki Insulinoterapia intensywna Insulina to nie wszystko Insulina coraz doskonalsza Jakie są sposoby leczenia cukrzycy typu 2? Kiedy terapia jest nieskuteczna Jakie działania szkodzą leczeniu? Co to jest ustabilizowany poziom cukru we krwi? Co to jest hiperglikemia? Przyczyny Nie ignoruj objawów Jak unikniesz hiperglikemii? Co to jest hipoglikemia? Jak rozpoznasz hipoglikemię? Przyczyny Jak unikniesz hipoglikemii? Jak dużą rolę odgrywa samokontrola w cukrzycy? Dziennik cukrzyka Badania są niezbędne Domowa kontrola Wysiłek leczy cukrzycę, czyli jakie sporty zalecane są osobom chorym Regularna aktywność wcale nie musi być nudna Przed niedocukrzeniem możesz się zabezpieczyć Same tabletki nie wystarczą Sport pozwali ci utrzymać prawidłową wagę Wyznaczaj sobie cele Nawadniaj swój organizm Zacznij od rozgrzewki Dlaczego cukrzyca powinna być wyrównana? Poznaj sposoby na uniknięcie niedocukrzenia Zalecane ćwiczenia Dieta w cukrzycy Co szkodzi diabetykom? Zioła w kuchni cukrzyka Czy dieta to tylko ograniczenia? Dieta może zdziałać cuda Co musi zostać uwzględnione w diecie cukrzycowej? Jak przygotowywać posiłki? Co to są wymienniki węglowodanowe? Pomoce w kuchni diabetyka Żywienie cukrzyków Kalorie Co to jest indeks glikemiczny? Wizyta u lekarza - o co zapytać, o czym nie wolno zapomnieć Ocena ryzyka zachorowania Walka z nadwagą Poznanie choroby Lekarz wie najlepiej Kiedy badania kontrolne? Gdzie szukać pomocy? Czy cukrzycę można wyleczyć? Jak zaplanować macierzyństwo? Jak należy sobie radzić w najbardziej niebezpiecznych sytuacjach? Śpiączka cukrzycowa Powikłania cukrzycowe Stopa cukrzycowa Miażdżyca Uszkodzenie nerek Życie seksualne Cukrzyca a stres Podróże a cukrzyca Prawo jazdu dla cukrzyków Wpływ cukrzycy na życie zawodowe Wpływ cukrzycy na życie rodzinne i małżeństwo Ciąża z cukrzycą Jak radzić sobie z cukrzycą? Nie traktuj choroby jak wroga Bądź dla siebie wyrozumiały Przestań ufać niesprawdzonym metodom Traktuj chorobę jak dyscyplinę sportową Uwierz w moc pozytywnego myślenia Uświadom sobie, że masz wpływ na swoją chorobę Zmień swoją postawę Żeby coś otrzymać, musisz coś poświęcić Nie odkładaj niczego na później Pokonaj lęk Bądź wytrwały Nie ukrywaj niczego przed lekarzem Pokonaj problemy psychiczne Poszukaj pomocy specjalisty Nie zachowuj się jak dziecko Nie oszukuj się, że wszystko jest dobrze Pokonaj nieufność Twoja rodzina to wielka siła Uświadom sobie, że dieta cukrzycowa jest dla ludzi Akcesoria dla diabetyków Glukometr Paski testowe Clukagon Stosowanie bolusów doposiłkowych w pompie insulinowej Obliczanie dawki insuliny Nowoczesne metody leczenia cukrzycy Cukrzyca coraz groźniejsza Co można zrobić? Farmakoterapia Inkretyny w leczeniu cukrzycy typu 2 Przeszczep trzustki Przeszczep wysp trzustkowych Przeszczep komórek macierzystych Inne źródła komórek macierzystych Sztuczna trzustka Pompa insulinowa z systemem ciągłego monitorowania glikemii (CMG) Walka z otyłością w leczeniu cukrzycy Insulina wziewna Metody wczesnego zapobiegania cukrzycy typu l Metody leczenia cukrzycy noworodkowej Metody genetyczne Odkrycie mechanizmu powstawania insuliny w organizmie Inne odkrycia, które mogą zrewolucjonizować leczenie cukrzycy Zakończenie Bibliografia