Działalność aparatu represji ciągle pozostaje jedną z białych plam historii Polski po II wojnie światowej. Dotyczy to w szczególności dziejów lokalnych na Ziemiach Zachodnich. Na procesy związane z osadnictwem, wysiedleniami, powstawaniem tożsamości nowych mieszkańców, zmianami politycznymi i gospodarczymi nakładały się podejmowane przez władze wysiłki budowania systemu totalitarnego. Funkcjonariusze policji politycznej, znanej pod nazwą Urzędu Bezpieczeństwa, mieli za zadanie dopilnować, aby nikt w tych działaniach nie przeszkadzał. Represje dotykające zarówno faktycznych, jak i potencjalnych przeciwników komunistów zawsze przybierały swoiste, charakterystyczne dla lokalnej specyfiki cechy. Monografia opisuje proces zdobywania władzy przez komunistów w powiecie Złotoryja na Dolnym Śląsku do 1956 r. z perspektywy miejscowej jednostki Urzędu Bezpieczeństwa.
Monografia przedstawia sylwetki funkcjonariuszy Urzędu i Służby Bezpieczeństwa w powiecie lubińskim do 1975 r. Dziesięciolecia funkcjonowania państwa o charakterze autorytarnym doprowadziły do sytuacji, w której konieczne jest odtwarzanie realiów Polski po II wojnie światowej nie tylko w zakresie kronikarskiej z natury rekonstrukcji faktów, ale także refleksji nad dynamiką procesów kształtujących ówczesne społeczeństwo. Wśród wielu powodów, dla których zadajemy pytanie jak było, jednym z ważniejszych pozostaje chęć unikania błędów, uczenia odpowiedzialności za wspólnotę, poszukiwania źródeł jej tożsamości. Traktując aparat bezpieczeństwa PRL jako narzędzie represji, kontroli oraz źródło informacji nie możemy zapominać o zjawisku budowania kapitału społecznego, kulturowego i politycznego jej funkcjonariuszy. Służby specjalne nie zniknęły wraz z upadkiem komunizmu, ludzie w nich zatrudnieni podlegali wtórnej socjalizacji, zyskując wiedzę, umiejętności kształtujące bez wątpienia specyficzną mentalność, często obcą pozostałym członkom wspólnoty. Warto stawiać pytania o pochodzenie i przebieg służby funkcjonariuszy Urzędu Bezpieczeństwa i Służby Bezpieczeństwa, w tym wypadku z powiatu lubińskiego, szukając odpowiedzi na pytania o motywacje związane z podjęciem zatrudnienia, przyczynami zaangażowania i lojalności wobec komunistycznego aparatu represji.
Jedną z wielu tajemnic PRL-u było zaangażowanie Polski w sowiecki program atomowy. Wyrażał się on w dostarczaniu do Związku Sowieckiego „złota ery atomowej”, czyli rudy uranu. Wydawało się, że kopalnie zlokalizowane na Dolnym Śląsku będą podobnym zagłębiem surowcowym dla przemysłu zbrojeniowego, jak zakłady górnicze w sąsiedniej sowieckiej strefie okupacyjnej Niemiec czy Czechosłowacji ? z wszystkimi tego konsekwencjami dla ludzi i środowiska. O tym, dlaczego tak się nie stało, opowiada książka Roberta Klementowskiego, historyka związanego z Uniwersytetem Wrocławskim oraz Instytutem Pamięci Narodowej.
Czy bohater narodowy zawsze pozostaje bohaterem w pamięci lokalnej? Jaką cenę płacimy za uproszczenia w myśleniu o przeszłości? Robert Klementowski, uznany badacz dziejów powojennej Polski i sporów o pamięć historyczną, rekonstruuje losy Jana Bogdziewicza - "Czarnego Janka". Jego biografia, osadzona w realiach pierwszej dekady po drugiej wojnie światowej, jest pretekstem do refleksji nad współczesnymi sporami narracji heroicznej i krytycznej, których tłem jest napięcie między historią a pamięcią, faktami a mitami, jednostkowym doświadczeniem a wielkimi narracjami o Żołnierzach Wyklętych.Autor prowadzi czytelnika przez Dolny Śląsk pierwszych lat po wojnie - przestrzeń chaosu, niepewności i moralnych szarości, w której wojna formalnie się skończyła, ale jej konsekwencje dopiero kształtowały ludzkie wybory. Odchodząc od bezpiecznych podziałów i stawiania ocen, Klementowski wciąga czytelnika w intelektualny spór o sens bohaterstwa, granice przemocy i społeczne potrzeby jednoznacznych wzorców. Pokazuje, jak z pojedynczej biografii rodzi się legenda, a z legendy - mit, często sprzeczny z lokalną pamięcią i doświadczeniami świadków. Krok po kroku odsłania mechanizmy selekcji faktów, przemilczeń i nadinterpretacji, które sprawiają, że przeszłość staje się polem współczesnych sporów.Siłą tej książki jest połączenie wciągającej narracji z solidnym warsztatem badawczym: niepublikowanymi materiałami archiwalnymi, aktami sądowymi, relacjami świadków i wieloletnimi badaniami autora, wzbogaconymi o materiał ilustracyjny. Człowiek czasów wyklętych to lektura dla historyków, socjologów, politologów, nauczycieli i studentów, ale i dla wszystkich czytelników zainteresowanych współczesnymi sporami o pamięć i tożsamość. Zwłaszcza tych, którzy szukają w historii narzędzi do krytycznego myślenia o teraźniejszości.
Obok pytań o to, co zrobiła bezpieka, niezbędna jest refleksja dotycząca kwestii motywacji aktywności jednostek oraz grup lub środowisk, pracujących i współpracujących z policją polityczną. Równie istotne jest wskazywanie, jak na skuteczność funkcjonowania oddziaływały takie kwestie jak struktura organizacyjna, obieg dokumentów, hierarchia władzy, wewnętrzne relacje interpersonalne, zakres autonomii pojedynczych ludzi czy jednostek organizacyjnych.
Dwujęzyczny tom studiów jest pokłosiem konferencji naukowej zorganizowanej przez Instytut Pamięci Narodowej i Instytut Filologii Germańskiej Uniwersytetu Wrocławskiego, a zatytułowanej Propaganda w PRL i NRD tematy, instytucje, kampanie. Konferencja odbyła się we Wrocławiu jesienią 2015 r.Propaganda jest z natury rzeczy zagadnieniem wymagającym badań interdyscyplinarnych, wykorzystuje bowiem wszystkie media i wszystkie kanały oddziaływania na odbiorcę. Dlatego też publikacja oddawana w ręce czytelnika zawiera rozważania o różnorodnej tematyce, począwszy od ujęcia historycznego przez kulturoznawcze, aż po językoznawcze i politologiczne. Autorzy podjęli się opisania problemu propagandy zgodnie ze swoimi zainteresowaniami badawczymi, każdy z artykułów stanowi więc ciekawą historię, a zbiorczo składają się na szczególnie interesującą retrospekcję. Publikacja ukazała się w ramach wrocławskiej serii wydawniczej Inne strony historii.
Ten produkt jest zapowiedzią. Realizacja Twojego zamówienia ulegnie przez to wydłużeniu do czasu premiery tej pozycji. Czy chcesz dodać ten produkt do koszyka?
