Hava jest Niesłowenką. Nazywają ją Arabką, uchodźcą, czefurką. Twierdzi, że Słoweńcy nigdy jej nie polubią. Skąd wiecie, że jestem obca? pyta. Przemawia w imieniu dzieci migrantów. Przeciwstawia się nietolerancyjnej większości, naświetla problem niezrozumienia przez własną rodzinę, nauczycieli, całe społeczeństwo. Robi to jeśli nie dla własnego dobra, to dla tych, których czeka podobny los. Posłuchajmy, o czym milczy Hava. *** Selma Skenderović opisuje nie to, o czym nie wolno nam zapomnieć, lecz to, czego nigdy nie doznaliśmy, nie dostrzegliśmy, co świadomie albo nieświadomie przeoczyliśmy. Jej styl, subtelny i spokojny, a zarazem bezlitosny, nie pozwala nam ponownie odwrócić wzroku, nie dostrzegać dłużej cierpienia drugiego człowieka. Książka Dlaczego milczysz, Havo? jest utkana z bólu codziennych, chwilowych, krótkotrwałych krzywd, z mnóstwa niewidzialnych upokorzeń i zniewag, z niezwykłej wrażliwości na drugiego człowieka, z niemożności wejścia w jego skórę i pogrubienia jej wystarczająco, by odbijała wszystkie ciosy nieczułego świata. Goran Vojnović, laureat Literackiej Nagrody Europy Środkowej Angelus 2020 Selma Skenderović (ur. 2001) słoweńska pisarka urodzona w Kosowie, Boszniaczka. Przewodnicząca Młodzieżowego PEN Słowenii, redaktorka czasopisma Mentor. Tworzy poezję i prozę, uczestniczy w projektach międzykulturowych i międzynarodowych na rzecz większej tolerancji wobec obcokrajowców. Najmłodsza zwyciężczyni Festiwalu Młodej Literatury Urka sukces ten odniosła w 2020 roku. Rok później ukazał się zbiór opowiadań Dlaczego milczysz, Havo?, jej debiut książkowy. W 2020 i 2021 roku dostała nagrodę Blisk wydawnictwa Mladinska knjiga za najlepszy wiersz. W 2022 roku Publiczna Agencja Republiki Słowenii ds. książki (JAK) wybrała Skenderović z Dlaczego milczysz, Havo? do projektu Readers of Europe, w tym samym roku książka była nominowana do nagrody za najlepszy debiut literacki. Włączono ją też do Story Valley europejskiego projektu, który zachęca młodzież do poszukiwania i odtwarzania opowieści różnych kultur oraz zajmowania się tematem migracji. W 2023 roku na targach książki w Sarajewie Skenderović dostała nagrodę dla najlepszej młodej autorki. W 2024 roku ukazała się jej powieść In e vsi pozabijo (Nawet jeśli wszyscy zapomną).
Każdy kraj ma swoją literacką wyprawę w interior. Ta jest przepełniona południową energią, smakiem soczystych brzoskwiń, dęciem w klarnety i smutkiem prowincji. Wraz z nauczycielem Nikołajem Todorowem tańczymy na cygańskim weselu, ukrywamy się u ciotki-znachorki, a wreszcie wzniecamy ogień rewolucji. Jednocześnie jego ucieczka w krainę Łudogorje (zwaną też Deliormanem) odkrywa przed nami historie podwójnych imion i tożsamości miejscowych Turków. Sadky pokazuje nam, na ile rozjeżdżają się opowieści metropolii i niewysłuchanej prowincji. Nie wracajmy do miasta. Ono płonie.
Belgrad - Maisons - Laffitte. Połączenie sezonowe. Jerzy Giedroyc wobec Jugosławii 19472000 to pierwsze kompleksowe opracowanie relacji Jerzego Giedroycia i środowiska paryskiej Kultury z Jugosławią. Jan Nowinowski pokazuje mało znany, lecz fascynujący fragment historii Instytutu Literackiego od fascynacji Titą i jugosłowiańskim modelem komunizmu, przez kontakty z bałkańskimi dysydentami, aż po krytykę Miloevicia. To opowieść o polityce, ideach, emigracji i Europie XX wieku, obejmująca okres od dojścia Tity do władzy po upadek reżimu Miloevicia.
Urszula Doroszewska doświadczony dyplomata i działaczka opozycji demokratycznej zaprasza czytelników za kulisy swojej pracy na stanowisku ambasadora RP w Wilnie. Bez zbędnych emocji, ale za to z przekonaniem przybliża historię znów wspólną dla Polski i Litwy. W czasie misji dyplomatycznej Urszuli Doroszewskiej i dzięki jej wysiłkom diametralnie zmieniła się na Litwie percepcja Józefa Piłsudskiego. Postać Marszałka zdominowała pierwsze miesiące pobytu ambasador Doroszewskiej w Wilnie i jemu jest poświęcony pierwszy rozdział książki Pora się godzić. W kolejnych rozdziałach cofamy się do początków unii polsko-litewskiej, do Jagiełły i Witolda, aby przez unię lubelską i Konstytucję 3 maja dotrzeć do XIX wieku, gdy narody wytyczały własne ścieżki i ściśle ich się trzymały. W opowieści Urszuli Doroszewskiej to pogrzeb powstańców styczniowych w Wilnie w 2019 roku dał okazję do ponownego zbliżenia narodów dawnej Rzeczypospolitej, a dokonało się ono w obliczu rosyjskiego imperializmu. W ostatnich rozdziałach Urszula Doroszewska z wrażliwością i szacunkiem dla ofiar porusza się po tragicznym XX wieku. Pora się godzić jest cennym świadectwem epoki oraz inspirującą opowieścią o służbie państwu i budowaniu dialogu między narodami.
W 2022 roku kroniki Wrocławia i innych miast Europy odnotowały napływ kobiet z dziećmi, z walizkami i plecakami, z psami i kotami. Byli wśród nich chłopczyk Petro i jego mama Maria. Petro cytował Wikipedię i deklamował wiersze. Maria nie potrafiła odróżnić żywych od umarłych. W tym samym roku kroniki Tarnopola odnotowały, że do miasta przybył Witia przystojniak i erudyta ze skłonnością do mocnych trunków. Nie potrafił odróżnić tego, co realne, od tego, co wyobrażone. Uczeni kronikarze widzieli, że Witia, podwójny uchodźca, kocha swoją żonę Lizę, a podwójna uchodźczyni Maria swojego męża Saszkę i synka Petra. Lecz kiedy rzęsisty deszcz zalewa Ukrainę, kiedy wyją alarmy i suną masy powietrza, żadna kronika nie opisze pękniętych serc z taką czułością, jak zrobił to autor tej powieści. Talent Wołodymyra Rafiejenki wciąż zwodzi nas tłumaczy, wydawców, krytyków na manowce. Przynajmniej ty, Czytelniczko albo Czytelniku, nie daj się omamić. Fabuły bywają płynne, pamięć jest zawodna. Czasem niełatwo odróżnić ludzi normalnych od obłąkanych, a żywych od tych, którzy opuścili nas na zawsze. Granicę między dobrem a złem widzimy jednak wyraźnie. Zanim życie weźmie górę nad śmiercią, zanim światło rozproszy mroki i półcienie, a nieznośny ból wreszcie ustąpi, pozwólmy zwyciężyć miłości. Tylko ona uniesie nas wysoko. Marcin Gaczkowski
Muzyka dla martwych i zmartwychwstałych urzeka wrażliwością na kruchość ludzkiego życia i ukazuje skutki imperialnej przemocy. Walżyna Mort oddaje głos śmiertelnym ofiarom państwowych mechanizmów przemocy. Łączy wagę polityczną z poetycką lekkością i grą, a zarazem niezwykle intuicyjnie splata dawne ze współczesnym. Wiersze Mort są ponadczasowe, precyzyjne, wyostrzone, stworzone tak, by przetrwać więcej niż jedno życie.
Imiona Krymu Anastasiji Lewkowej pachną lawendą, smakują czyberekami, rozbrzmiewają dźwiękami ezanu i wyjaśniają splot wydarzeń, które sprowadziły rosyjską okupację na ojczyznę Tatarów Krymskich. Na pasjonującą fabułę osnutą wokół dojrzewania, przyjaźni, miłości i poszukiwania tożsamości Anastasija Lewkowa nałożyła rzeczywistość Krymu od lat dziewięćdziesiątych XX wieku po rok 2014. Książka łączy walory literackie z bogactwem wiedzy o Krymie dawnym i współczesnym. Za Perekopem jest ziemia przekonuje autorka. Taki właśnie tytuł wybrała dla ukraińskiego wydania swojej powieści, wbrew popularnemu na Krymie powiedzeniu, że prawdziwy świat kończy się na przesmyku łączącym półwysep z resztą kraju. Imiona Krymu zasłużenie zostały ukraińskim bestsellerem oraz zebrały liczne wyróżnienia czytelników i recenzentów.
W Moich kobietach tragedia i doświadczenia jednostek siłą literackiego uogólnienia oraz talentu autorki wznoszą się na wyższy, artystyczny poziom i osiągają wymiar dziedzictwa całego pokolenia.Bardzo trudno czyta się te nowele, ale jeszcze trudniej odwrócić od nich wzrok, przerwać lekturę. Są równie bolesne, co gniewne, a zarazem przesiąknięte wielką mocą. W ich bohaterkach nie zobaczycie upodlonych, zgnębionych ofiar, po oczach uderzy was skoncentrowana wściekłość i żądza zemsty.
Choć komunizm dominuje w twórczości Slavenki Drakulić, tym razem pisarka podeszła do niego w nowy, niecodzienny sposób. W Bajkach o komunizmie to zwierzęta niczym przewodnicy prowadzą czytelnika przez meandry i specyfikę komunistycznej historii państw Europy Środkowej, Wschodniej i Południowej. Opowieści zwierzęcych narratorów, z czworonożnej i dwuskrzydłej perspektywy, pełnej subtelnego humoru, rzucają dodatkowe światło na nieodległą nam przeszłość. Potrzebowaliśmy tej pogłębionej refleksji nad dziedzictwem komunizmu i transformacją ustrojową, bo konsekwencje tamtej epoki odczuwamy do dziś.
Zastanawialiście się kiedyś, co by powiedział o komunizmie wasz kot? A kot Wojciecha Jaruzelskiego? Slavenka Drakulić postanowiła zapytać nie tylko jego, ale też między innymi papugę Broz-Tity, kreta z Berlina, albańskiego kruka Zwierzęta mają znacznie mniej zahamowań niż ludzie, dlatego zwierzęce wspomnienia o komunizmie są jednocześnie śmieszne i straszne, wzruszające i ironiczne, a przede wszystkim bardzo pouczające.
Opowiadania w zbiorze Księga egzotycznych snów i realnych wydarzeń Wasyla Gabora składają się na bogaty świat literacki, pełen różnorodnych postaci i sytuacji. Gabor splata realizm z elementami fantastyki i tajemniczości. Jego narracje poruszają ważne zagadnienia ludzkiej egzystencji, marzeń, pragnień i wyzwań.
Wasyl Gabor (ur. 1959) ukraiński pisarz, wydawca i literaturoznawca. Jego twórczość jest mocno związana z rodzinną Srebrną Ziemią, czyli Zakarpaciem. Autor między innymi zbiorów opowiadań: Knyha ekzotycznych sniw ta realnych podij, Żinka, zakochana u witer, Pro szczo dumaje ludyna. Redaktor klasycznej już serii wydawniczej Prywatna kolekcija. Obecnie mieszka i tworzy we Lwowie.
Ukraina jest nowym Berlinem Zachodnim Europy Wschodniej. Aneksja Krymu i rosyjska inwazja na Donbas zmusiły Kijów do głębokich zmian. Dziesięć lat temu kraj zmagał się z poradzieckim dziedzictwem i podzieloną tożsamością; dziś jest europejską forpocztą powstrzymującą napór armii rosyjskiej. Dziki Zachód Europy Wschodniej wyjaśnia, jak doszło do tej transformacji.
Co najmniej od czasów markiza de Custine eksperci prześcigają się w diagnozach dotyczących społecznej kondycji Rosjan. Swoją książką Irena Mostowicz włącza się w tę dyskusję z nieoczekiwaną tezą. Specyfikę rosyjskiej mentalności wyjaśnia poprzez kulturowy fenomen daczy. Podmiejski dom z ogrodem w różnych okresach historii pełnił rozmaite funkcje: w carskiej Rosji był letniskiem wyższych, a po rewolucji także niższych sfer, w Związku Radzieckim ratował przed głodem dzięki możliwości samodzielnej uprawy warzyw i owoców, dawał też wytchnienie od ciasnoty mieszkań. W poradzieckim kapitalizmie dacza stała się ważnym składnikiem osobistego majątku, odskocznią od zatłoczonych metropolii. Od zawsze jest przy tym azylem, do którego można się wycofać z nadideologizowanej i ściśle kontrolowanej przez organy państwa sfery publicznej w bezpieczną rodzinną prywatność. Lektura Daczy. Rosyjskiej strategii przetrwania pozostawia czytelników z pytaniem, czy ten idylliczny wentyl bezpieczeństwa nie wpływa istotnie na społeczne dwójmyślenie, pozwalające Rosjanom dystansować się od otaczającej ich rzeczywistości, przesyconej przemocą, niesprawiedliwością i wojną.
Uniwersytet niemożliwy. Trzydzieści egzaminów, które musiał zdać Uniwersytet Europejski Viadrina. Założenie Uniwersytetu Europejskiego Viadrina we Frankfurcie nad Odrą pod wieloma względami było niczym mission impossible. Mogło się zakończyć fiaskiem z powodu sprzeciwu Poznania, braku miejsca i pieniędzy, ataków neonazistów, z powodu własnych ambicji i niechęci niemieckich profesorów wobec miasta leżącego przy polskiej granicy. To, że eksperyment mimo wszystko się powiódł, jest wynikiem zaangażowania tych, którzy sprawiają, że niemożliwe staje się możliwe. Sukces Viadriny jest ich sukcesem. Ta książka przedstawia owe postaci z Niemiec i Polski oraz ich historie.
Powstanie styczniowe wyemancypowało polskie kobiety. Ziemianki z terenu Ziem Zabranych na różne sposoby wspierały zryw niepodległościowy: finansowo, jako pielęgniarki, kurierki, aprowizatorki. Zakładały tajne stowarzyszenia. Pod nieobecność mężczyzn w domu musiały przejąć zarządzanie majątkiem, a w dobie represji popowstaniowych to na kobiety spadał ciężar utrzymania rodziny, często także zadbania o uwięzionego męża lub innego krewnego, wyjednania łagodniejszego wyroku. Wiele ziemianek trafiło na zesłanie; rzeczywistość syberyjska zmuszała je do podjęcia pracy zarobkowej i przewartościowania priorytetów. W pionierskiej pracy Kobiety w czarnych krynolinach Małgorzata Koronkiewicz-Hupajło zebrała i przeanalizowała ogromny materiał źródłowy dotyczący polskich ziemianek zaangażowanych w powstanie styczniowe na Ziemiach Zabranych: motywacje i towarzyszące im okoliczności, ewolucję pogląd.w, powody do dumy, chwile zwątpienia i tragedie. Powstanie upadło, ale kobiety mocno stanęły na nogach.
Pociski jak paciorki różańca. Armia Krajowa i Bataliony Chłopskie wobec Ukraińców w Sahryniu i innych wsiach powiatu hrubieszowskiego 910 marca 1944 roku to książka, która przenosi nas w sam środek jednego z najtragiczniejszych i najbardziej kontrowersyjnych epizodów polsko-ukraińskiego konfliktu lat czterdziestych XX wieku.
Są na niebie i ziemi rzeczy, o których się nie śniło doktorom nauk filologicznych. Gabriel Gaba Gabiński wiedzie spokojne życie w mieście Z (zwanym także Donieckiem). Wykłada literaturę, uprawia filozofię, ignoruje wiadomości z szerokiego świata. W 2014 roku uporządkowana rzeczywistość Gabriela ulega destrukcji. Rosyjscy okupanci i lokalni kolaboranci odmieniają miasto do tego stopnia, że da się je wprawdzie rozpoznać, ale zrozumieć go już nie sposób. Gabiński jedzie do Kijowa. Przesiedla się nieodwołalnie i radykalnie, bo także na gruncie językowym. Ojczysty rosyjski zastępuje mową ukraińską stara się ją opanować, ale to ona opanowuje go bez reszty. Gaba zarabia w stolicy na przesiedleńczy chleb powszedni i z gorliwością neofity czerpie z nieprzebranego słowopoju. Ta historia, jak każda historia, nie ma początku ani końca. Tę historię, jak wszystkie inne, każdy z nas może opowiedzieć po swojemu. Łatwo dziś o nieporozumienie. W naszych czasach tożsamości są płynne, amnezje zbiorowe, a komunikacja międzyludzka idzie w ślady krążownika Moskwa. W co warto wierzyć? W język źródło olśniewających przesłyszeń. W zafrasowane oblicze, które co dzień wita cię w lustrze. W widmo Kobylej Głowy krążące nad Europą.Marcin Gaczkowski
Oparta na faktach powieść opowiada o jednej z białych plam powojennej historii wilczych dzieciach. Po II wojnie światowej niemieckie sieroty tułały się po Litwie w poszukiwaniu dachu nad głową i chleba. Uciekająca z Prus Wschodnich mała Renata ukrywa się wśród lasów, ale także wśród ludzi ukrywając swoje niemieckie pochodzenie. Otrzymuje przybranych rodziców i nowe, litewskie imię Maryte, a historia jej rodziny ukazuje tragiczne losy wielu uchodźców z Prusów Wschodnich na Litwie. Powieść została oparta na prawdziwych historiach wilczych dzieci i ich krewnych.Pierwsza powieść Alvydasa lepikasa Mam na imię Marysia została uznana za najlepszą litewską książkę w 2012 roku. Autor, znany głównie jako poeta, wykorzystuje w swej pierwszej powieści swój liryczny styl, posługując się niezwykle plastycznymi obrazami i emocjonalną, rwaną narracją.
Legendy Lwowa są gratką dla szerokiego grona odbiorców: od czytelników złaknionych rozrywki po etnografów. Pomagają zrozumieć Lwów całe jego bogactwo wynikłe z setek lat historii i przenikania się wielu kultur. Humor przeplata się z grozą, świat realny z fantastycznymi wytworami wyobraźni lwowian. Są tu postaci historyczne, legendarne i całkiem baśniowe. Takie rzeczy tylko we Lwowie!
Sensacyjnomagiczne "Klucze Marii" łączą Jerozolimę z okresu krucjat, Lwów i Kraków w czasie II wojny światowej oraz współczesny Kijów w przededniu wielkiej katastrofy. Magiczna kobieca moc ma szanse ocalić świat, pod warunkiem, że nie wpadnie w ręce zbrodniarzy to by oznaczało koniec cywilizacji. Halicki rycerz, lwowscy profesorowie i ukraiński poszukiwacz staroci strzegą sekretu Bogurodzicy. Opowieść rozwija się niczym wyprawa lub gra komputerowa, ale wymyślony świat z każdą stroną przenika do prawdziwego. Na koniec kto siły dobra czy zła staną przed drzwiami, które mogą otworzyć tylko klucze Marii.
Poznajcie Gusiewa – kwintesencję Rosji. Tylko tam przedstawiciel kultury najwyższych lotów, twórca wybitnych spektakli teatralnych i filozof, może być zarazem prostakiem. Przenikliwe oceny świata łączy w całość z bajdurzeniem o bytach pozamaterialnych. Rozumie kobiety, jakby był jedną z nich, a zarazem traktuje je przedmiotowo. Rosja jest ciężko zaburzona, potrzebuje terapeuty – wracza. Wracz jest Rosją, lecz Rosja nie jest wraczem.
Martin Ryšavý (ur. 1967) – absolwent biologii na Uniwersytecie Karola w Pradze oraz scenopisarstwa na Wydziale Filmowym i Telewizyjnym Akademii Sztuk Scenicznych w Pradze (FAMU), obecnie wykłada na tej uczelni scenopisarstwo. Nakręcił ponad dziesięć filmów dokumentalnych, m.in. Afoňka už nechce pást soby (2004; nagroda na Międzynarodowym Festiwalu Filmów Dokumentalnych w Jihlavie), Malupien (2008), Slepý Gulliver (2017). Autor scenariuszy, m.in. do filmów Lesní chodci (2003) Ivana Vojnára, Aljona (2008) Jaroslava Brabeca. Przychylność krytyki literackiej i sympatię czytelników przyniosła mu dwutomowa powieść Cesty na Sibiř (2008), a podtrzymał Wracz (2011). Obie książki uhonorowano najważniejszą nagrodą literacką w Czechach – Magnesia Litera. Poza działalnością literacką, pedagogiczną i filmową Martin Ryšavý spełnia się muzycznie – jest wokalistą zespołu Bouchací šrouby.
Anna Wanik (ur. 1984) – absolwentka filozofii, menedżerka kultury, bohemistka, tłumaczka literatury z języka czeskiego. Przełożyła m.in. zbiór esejów Tomáša Kulki Sztuka a falsyfikat (2014), zbiory opowiadań Marka Šindelki Zostańcie z nami (2016) i Mapa Anny (2020), eksperymentalną książkę Ladislava Čumby Wittgenstein: wiadomo, że… (2019) oraz powieść dla młodzieży Transport poza wieczność Františka Tichego (2019). Założycielka Fundacji Kukatko, wspierającej polsko-czeską współpracę kulturalną.
Świetny sposób jak ominąć embargo na Rosję – przez Czechy. Zajebiste!
Andrzej Stasiuk
Ten produkt jest zapowiedzią. Realizacja Twojego zamówienia ulegnie przez to wydłużeniu do czasu premiery tej pozycji. Czy chcesz dodać ten produkt do koszyka?
